Помирувањето во Западен Балкан останува комплексен предизвик - Канал 5

Балкан

Помирувањето во Западен Балкан останува комплексен предизвик

Минатата година во Сараево се одржа конференција посветена на помирувањето во Западен Балкан, во организација на Институтот Аспен Германија.

Помирувањето во Западен Балкан останува комплексен предизвик

Во оваа прилика беше објавена стручна публикација во која ДВ доби ексклузивен увид. Конференцијата и публикацијата се заклучок на проектот „Иницијатива на Аспен за Западен Балкан: Посветеност за напредок и стабилност“, кој траеше од април 2023 година до декември 2024 година. Проектот собра експерти од целиот регион, кои се обидоа да одговорат на прашањето како да се забрза и ревитализира процесот на помирување на Западен Балкан.

„Целите на проектот се да се промовира дијалогот и соработката во регионот, да се развијат конкретни препораки и да се привлече вниманието на јавноста кон процесот на проширување и реформи“, се вели во предговорот на публикацијата со наслов „Помирување во Западен Балкан“ од Институтот Аспен за Германија.

Публикацијата, која беше резултат на истоимената конференција одржана во Сараево во октомври минатата година, во соработка со Министерството за надворешни работи на Босна и Херцеговина, а во која ДВ доби ексклузивен увид, наведува неколку клучни точки кои ја одразуваат состојбата на процесот на помирување на Балканот, што се наведува како клучен предуслов за понатамошен развој на Европската унија, особено кога станува збор за проширувањето на Унијата.

Сепак, како што е наведено во предговорот на публикацијата на еден од учесниците на конференцијата, шефот на Одделот за Западен Балкан на германското Министерство за надворешни работи, Нилс фон Редекер, помирувањето во Западен Балкан останува „акутен и нерешен проблем“.

„Помирувањето во Западен Балкан останува траен и длабоко сложен предизвик, обликуван од нерешеното наследство на конфликтот и вкоренетите етнички и политички поделби“, продолжува во предговорот, додавајќи: „Политичките лидери често ги искористуваат националистичките наративи за да ги продлабочат поделбите, попречувајќи ги напорите за градење на меѓународното проучување на довербата и заедништвото Европската унија, која беше и останува главниот мотор на реформите во тој дел од Европа, не се во право“.

Според учесниците, ЕУ направи голема грешка со тоа што се откажа од инсистирањето на помирување.

„По повеќе од 20 години ЕУ прифати дека политичките елити во регионот не се движат кон целта за помирување. Затоа фокусот на Брисел се префрли од помирување кон промовирање на функционална регионална соработка, и во инфраструктурата и во економските области“, заклучува во својата статија една од авторките на публикацијата, Кристина Ева Грислер од Универзитетот во Будимпешта.

И тоа е нешто што може да го потврдат сите кои ги следат случувањата во проекти како Берлинскиот процес за Западен Балкан во последните години. Експертите кои учествуваа на конференцијата сметаат дека „прескокнувањето“ или напуштањето на процесот на помирување може да биде опасно, не само за одделни земји, туку и за целиот регион.

Во целиот регион на Западен Балкан, тешко е да се препознае вистински напредок во процесот на помирување и справување со минатото. Се нагласува дека иако е формиран Меѓународниот кривичен трибунал за поранешна Југославија, овој механизам е далеку од доволен за создавање дијалог заснован на соочување со заедничкото минато.

Искуствата на Германија, која по Втората светска војна водеше (и уште води) долг и комплициран процес на помирување со Франција и Полска, може да помогнат и на Западен Балкан, но само условно. „Процесот на помирување во Западен Балкан, кој вклучува повеќе актери со различни фокуси, бара приспособен, повеќеслоен пристап“, е еден од заклучоците на конференцијата.

Во исто време, постојат многу отежнувачки фактори на патот кон помирувањето, кои се јасно наведени во заклучокот на проектот.

Посебна улога во негативниот процес на постигнување помирување на Балканот има образованието, особено наставата по историја. Заклучокот е дека „наставниците честопати се недоволно едуцирани за да се справат со минатото и им недостига структурна поддршка кога станува збор за справување со контроверзни теми во училницата“.

Со недоволна подготовка, наставниците по историја, како што е наведено, честопати и самите биле активни или пасивни учесници во воените настани, па затоа не можат објективно да пристапат на оваа тема. Резултатот е поразителен.

„Иако наставата по историја има потенцијал да промовира помирување и меѓусебно разбирање, таа често се користи за зајакнување на националистичките наративи. Ова го поткопува потенцијалот на овој механизам и ги остава учениците неподготвени за живот после училиште“.Тесно поврзана со потребата од зајакнување на улогата на образованието е улогата на младите. Овде пречките се предрасудите и наративите кои младите ги преземаат од своите родители.

Една од ретките иницијативи кои се залагаат за контакти меѓу младите од сите земји на поранешна Југославија е Регионалната канцеларија за младинска соработка (RYCO), која е создадена во рамките на Берлинскиот процес.

Се наведува дека младите имаат значајна улога во процесот на помирување, но во исто време не се сфаќаат доволно сериозно и се исклучени од политичките дискусии кои директно ја обликуваат нивната иднина. „Важноста на образованието во постконфликтните општества за зајакнување на демократијата е широко признаена и мора да биде приоритет за земјите од Западен Балкан“, се заклучува во написот. На неколку места, експертите препорачуваат посилен фокус на работата со млади луѓе. Ова се однесува и на државните структури и на граѓанските организации. Позитивен пример е работата на Младинската иницијатива за човекови права (МИЧП), за која ДВ известуваше неколку пати. Посебен напис е посветен на улогите на законодавните институции, особено на парламентите, кои играат важна улога во креирањето на јавниот дискурс за перцепцијата на минатото. Таа улога едногласно беше оценета како негативна.

„Наместо да поттикнуваат значајни дебати за транзициската правда, која е клучна за размислување на политиките, парламентите во земјите од Западен Балкан често моделираат и легитимизираат поларизирачки дискурси“, се наведува во студијата. Заклучено е дека пратениците често ги користат парламентите за профилирање врз основа на „етноцентричен дискурс“.

Како што се истакнува во изданието, социјалните мрежи исто така одиграа негативна улога во ширењето недоверба во последниве години, вклучително и со величење на воените злосторници и повторување на стереотипите за другите етнички групи. Слична улога, како што се наведува, имаат и медиумите, кои честопати се поддржани од политички фактори.

Но, истите овие платформи би можеле да одиграат позитивна улога во ширењето на свеста за потребата од помирување. „Граѓанските организации треба да развијат сеопфатни комуникациски стратегии за да допрат до широка публика. „Ова вклучува кампањи на социјалните медиуми и партнерства со влијателни лица за преобликување на јавниот дискурс и промовирање на толеранција“, сугерира публикацијата.

DW

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Шоу биз

Рајан Рејнолдс се борел со анксиозноста, а во исто време засмејувал милиони

Рајан Рејнолдс, канадски актер и продуцент, е роден на 23 октомври 1976 година во Ванкувер. 

Рајан Рејнолдс се борел со анксиозноста, а во исто време засмејувал милиони

Тој е најпознат по улогата на антихеројот на Марвел, Дедпул, и во текот на својата кариера имал голем број успешни улоги во комедии, акциони филмови и романтични комедии. Познат е по својот саркастичен хумор, кој стана важен дел од неговиот стил на глума и јавен имиџ.

Почнал да глуми како тинејџер, а една од неговите први главни улоги била во серијата „Двајца момци и една девојка“ (1998-2001). Потоа следеле филмовите „Ван Вајлдер од National Lampoon“ (2002), „Блејд: Тринити“ (2004), „Хоророт во Амитвил“ (2005) и „Предлогот“ (2009), во кои глумел наспроти Сандра Булок.

Иако постигнал голем број успешни улоги, неговата кариера имала и неуспеси, меѓу кои се издвојува суперхеројскиот филм „Зелен фенер“ (2011), кој не успеал кај критичарите и на кино благајните.

Успех со Дедпул

Пресвртот во неговата кариера дојде со филмот „Дедпул“ (2016), проект на кој работеше со години и чија реализација лично се залагаше. Филмот заработи повеќе од 780 милиони долари низ целиот свет, а Рејнолдс беше номиниран за Златен глобус за неговата изведба.

Тој ја повтори улогата во „Дедпул 2“ (2018) и „Дедпул и Вулверин“ (2024), од кои вториот заработи повеќе од 1,3 милијарди долари. Меѓу неговите други значајни филмови се „Слободен човек“ (2021), „Црвена известување“ (2021) и „Проектот Адам“ (2022).

Покрај глумата, Рејнолдс се занимава со претприемништво и инвестирање. Тој го презеде велшкиот фудбалски клуб Рексам со актерот Роб МекЕлхени, а нивното искуство во водењето на клубот беше прикажано во повеќекратно наградуваната документарна серија „Добредојдовте во Рексам“.

Тој, исто така, инвестираше во компании како што се „Минт Мобајл“ и производителот на џин „Авиејшн Американ Џин“. Во 2017 година, тој доби ѕвезда на Холивудската патека на славните, а списанието „Тајм“ го вклучи меѓу 100-те највлијателни луѓе во светот.

Бракови и приватен живот

Од 2002 до 2007 година, Рејнолдс беше во врска со пејачката Аланис Морисет, со која беше и верен. По раскинувањето, тој започна врска со актерката Скарлет Јохансон, со која се ожени во 2008 година, но нивниот брак заврши со развод во 2011 година. На снимањето на филмот „Зелен фенер“ ја запозна Блејк Лајвли, со која се ожени во 2012 година. Двојката има четири деца, три ќерки и еден син.

Актерот отворено проговори за својата долгогодишна борба со анксиозноста, откривајќи дека хуморот му помогнал да се справи со незгодни ситуации и јавни појавувања. Тој проговори и за сложената врска со неговиот татко Џејмс, кој почина во 2015 година по долга борба со Паркинсоновата болест.

Поради болеста на неговиот татко, Рејнолдс со години ги поддржувал истражувањата за Паркинсоновата болест, а заедно со сопругата учествувал во бројни хуманитарни акции.

Тагови: Рајан Рејнолдс

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Сиљановска-Давкова во Будимпешта на средба со унгарскиот претседател, Бака

По повод одбележувањето на 70-годишнината од Унгарската револуција, претседателката Гордана Сиљановска-Давкова во Будимпешта присуствуваше на работниот ручек, којшто за шефовите на делегациите го приреди претседателот на Унгарија, Андраш Бака.

Сиљановска-Давкова во Будимпешта на средба со унгарскиот претседател, Бака

Таа му упати честитки по повод неговиот избор за претседател во август, годинава и изрази подготвеност за продлабочување на македонско-унгарските односи преку политички дијалог, размена на посети и унапредување на економската соработка.

Сиљановска-Давкова се заблагодари за принципиелната и гласна поддршка од Унгарија на македонските евроинтеграции и нејзиниот активен ангажман во рамките на „Вишеградската група“. Таа укажа на неопходноста од кредибилен процес на проширување, заснован на заслуги врзани за Копенхашките критериуми.

Исто така, соговорниците разговараа за актуелните геополитички предизвици и потребата од јакнење на мултилатерализмот, како механизам за силни институции, што ќе им овозможи на малите држави поголемо учество во процесите на одлучување за глобалните прашања.

Претседателката ги искажа своите ставови за потребата од длабоки реформи на меѓународните организации, премин од реактивна кон превентивна дипломатија како предуслов за ефективно справување со глобалната криза, како и за потребата од проширување на Европската Унија со земјите од Западниот Балкан, соопштуваат од Кабинетот.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Европа

Силна бура ги погоди Франција и Британија, ѝ се заканува и на Германија (ВИДЕО)

Првата моќна есенска бура, наречена Остен од британските метеоролози, го погоди северозападниот дел на Франција. 

Силна бура ги погоди Франција и Британија, ѝ се заканува и на Германија (ВИДЕО)

Поради бурните ветрови, 23 департмани прогласија портокалово ниво на готовност, а бурата предизвикува прекини во сообраќајот и широко распространети прекини во снабдувањето со електрична енергија, објавува Euronews.

Бурата брзо се засили над Атлантикот пред да се упати кон Британските острови и францускиот брег. Прво ја погоди Бретања во ноќта од четврток кон петок, а силниот ветер потоа се прошири во Нормандија и регионот Горна Франција. Налетите на ветер беа исклучително силни по должината на брегот. Во Поант ди Раз во департманот Финистер беше измерена брзина од 161 км/ч, а неколку метеоролошки станици исто така регистрираа рекордни брзини на ветерот за октомври.

До денес наутро, околу 161.000 домаќинства останаа без електрична енергија, главно во Бретања, регионот Пеи де ла Лоара и Нормандија. Паднатите дрвја и лошите временски услови го нарушуваат и железничкиот сообраќај, предизвикувајќи неколку линии да бидат суспендирани како мерка на претпазливост. Мостовите се затворени во департманот Сена-Морит.

Се шири во Велика Британија и Германија

Мет-службата издаде портокалово предупредување, второ највисоко ниво, за Корнвол и Девон, каде што се очекуваат налети на ветер до 130 км/ч. Бурата го погоди подрачјето рано наутро. Според National Grid, операторот на електричната мрежа во Велика Британија, повеќе од 16.000 домови во југозападна Англија останаа без струја до доцна наутро.

Ветрови до 100 км/ч се прогнозираат за јужна и централна Англија во текот на целиот ден, додека бурата се движи кон исток по должината на брегот на Ламанш. Во Германија, каде што националната метеоролошка служба ја нарече бурата Луиз, налети на ветер до 100 км/ч се очекуваат на запад и северозапад од земјата.

Серија бури и ново предупредување за викендот

Само неколку дена претходно, бурата Адам ги погоди јужна Франција и Шпанија, носејќи силни грмотевици и обилни дождови. Поплавите најмногу ги погодија француските департмани Гард, Буш-ду-Рон и Вар. Најмалку шест лица загинаа во Шпанија и јужна Франција, од кои две во Франција, а илјадници домаќинства останаа без електрична енергија.

На крајот од викендот се очекува доаѓањето на уште една силна бура, Боело, која ќе донесе нови налети на ветер и обилни дождови. Британската метеоролошка служба веќе го зголеми нивото на предупредување за бурата Боело од жолто на портокалово за Северна Ирска, Шкотска и делови од северна Англија. Предупредувањето важи за сабота навечер и цела недела.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер