Отворена изложбата „Меморијали од Првата светска војна во фондовите и збирките на Архивот на Југославија“ - Канал 5

Отворена изложбата „Меморијали од Првата светска војна во фондовите и збирките на Архивот на Југославија“

„Меморијали од Првата светска војна во фондовите и збирките на Архивот на Југославија“ е насловена изложбата која денеска беше отворена во Музејот на Република Македонија. 

Отворена изложбата „Меморијали од Првата светска војна во фондовите и збирките на Архивот на Југославија“

Конципирана е од Архивот на Југославија и Републичкиот завод за заштита на спомениците на културата од Република Србија, а ја организираше Државниот архив на Република Македонија.

Ненад Лајбеншпергер, историчар од Републичкиот завод за заштита на спомениците на културата од Република Србија и автор на предговорот на каталогот, се осврна на концептот на изложбата чија цел е, рече, на уште еден начин да го сврти вниманието за сеќавање на војниците што загинале во Првата светска војна. Нагласи дека изложбата прикажува обемен материјал кој донесува значајни податоци, а кој во еден период, рече, бил занемарен и не бил во фокусот на истражувањата.

-Не се работи само за загинатите војници на Кралството Југославија, туку е приказна и за она што Кралството на Србите, Хрватите и Словенците односно Кралството на Југославија во периодот меѓу двете светски војни, но и подоцна, го сметала за југословенски борци. Затоа што по војната ги зема во наследство и другите војници од теротириите што станале дел од таа држава. Значи, во наследство ги има сеќавањата на војниците на Австро-Унгарија кои, да не загинеле, би биле жители на таа држава, чии семејства и натаму живеат во Босна, Хрватска, Славонија, Словенија, Војводина, денешна Македонија итн.. Но, благодарение на воените договори, се грижи и за војничките гробови на други војски, пред се сојузничките, но и на непријателските кои се наоѓаат на нејзина територија. И токму за таа грижа на државата за меморијалите зборуваат цела низа документи, разни преписки за одржувањето на тие гробишта, попишување на имињата на војниците од тие гробишта, за финансирање на тие спомен-костурници итн. Сето тоа ние се обидовме да го претставиме овде, истакна Лајбеншпергер.

На изложбата може да се видат, рече, и податци за гробови и споменици подигнати за многу српски војници загинати на Солунскиот фронт, „чиј дел од 1916, од освојувањето на Кајмакчалан и Битола, се наоѓа на просторот на денешна Македонија“.

Директорот на Архивот на Југославија Милан Терзиќ на отворањето рече дека во Првата светска војна (1914-1918) Србија загубила една третина од своето население и, како што рече, „српските коски биле растурени на просторот на Медитеранот, од Алжир и Тунис се до Чехословачка и Грција“. Посочи дека се уште има нови податоци за жртвите во таа војна, чиј точен број, рече, не е познат исто како и по Втората светска војна.

- Првата светска војна донела околу 20 милиони жртви, не поминале 20 години – во 1939 почнала Втората светска војна со 50 милиони жртви. Се покажа дека изгледа не знаеме да учиме од историјата затоа што и сега гледаме дека се случуваат конфликти во светот. Оваа приказна за меморијалите е потсетување на едно време – да се сетиме на луѓето кои ги дале своите животи и да ја негуваме таа култура на сеќавање со најдобра намера – дека мора да соработуваме и разговараме и сите работи треба да ги решаваме на мирен, диполиматски и цивилизиран начин, истакна Терзиќ.

Отворањето на изложбата го поздрави директорката на нашиот Архив, Наташа Котлар-Трајкова, која истакна дека соработката со Архивот на Југославија трае многу одамна, а идејата за оваа изложба, рече, ја договориле оваа пролет.

Во рамки на настанот беа промовирани изданија од д-р Живко Аврамовски (1926-2020), објавени од Архивот на Југославија. Аврамовски, роден во село Непроштено во општина Теарце, бил историчар од Институтот за современа историја од Белград,.

За неговите дела зборуваше Драган Теодосиќ, виш архивист и раководител на Одделение за објавување архивски материјали во Архивот на Југославија, посочувајќи дека обемниот научен опус на Аврамовски опфаќа повеќе монографии, студии, зборници на документи и преку сто научни трудови.

-Тој беше еден значаен историчар од генерацијата што создавала во периодот од 1960-тите до 1990-тите години и беше меѓу најпродуктивните, рече Теодосиќ псоочувајќи дека во неговата 30-ина години кариера Аврамовски оставил и обемен архивски материјал како резултат на неговите истражувања во странство.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Сидни Свини волонтира во нејзиниот роден град погоден од пожари

Актерката Сидни Свини волонтира во нејзиниот роден град Спокејн, Вашингтон, каде што пожарникарите сè уште се борат со големи пожари.

Сидни Свини волонтира во нејзиниот роден град погоден од пожари

Таа и нејзиното момче Скутер Браун помагаат во подготовката на оброци за евакуираните и пожарникарите. Свини потврди дека членовите на нејзиното семејство исто така се погодени од пожарите, објави TMZ.

Помагање на терен

Свини беше видена како купува намирници и организира помош со локални ресторани за да помогне во обезбедувањето храна и привремено засолниште за евакуираните. Актерката, исто така, наводно дала значителни донации на бројни организации за помош.

Порака на социјалните мрежи

Актерката се огласи на Инстаграм откако властите потврдија дека пожарот уништил повеќе од 4.200 хектари и оштетил најмалку 700 објекти. „Спокејн отсекогаш бил мој дом. Пораснав тука, моето семејство сè уште живее тука, а луѓето и местата што ме обликуваа се тука“, напиша таа.

Свини, која беше номинирана за Еми за нејзините улоги во „Белиот лотос“ и „Еуфорија“, додаде дека пожарите целосно ги промениле животите на многумина.

„Моето семејство е меѓу погодените“

Актерката потврди дека нејзините роднини се меѓу 65.000 луѓе на кои им е наредено да се евакуираат. „Илјадници семејства ги загубија своите домови, своите работни места, а моето семејство е меѓу нив“, рече таа. Таа предупреди дека заедницата никогаш не се соочила со уништување од ваков обем и дека Спокејн не добива исто медиумско внимание и помош како поголемите градови во слични ситуации.

Извор: Индекс.хр

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Акциите на „SpaceX“ растат по големиот пад иако инсајдерите можат да почнат да продаваат

Акциите на „SpaceX“ пораснаа и покрај истекот на забраната за продажба што им овозможи на вработените и другите рани инвеститори да ги понудат своите акции на берзата за прв пат, пишува „AP“.

Акциите на „SpaceX“ растат по големиот пад иако инсајдерите можат да почнат да продаваат

Повеќе од 900 милиони акции станаа достапни за тргување, што речиси го дуплираше бројот на акции што може да се купат или продадат. Инвеститорите во претходните денови ја намалија цената, очекувајќи дека некои вработени и рани акционери ќе ја искористат можноста за продажба.

Акциите на „SpaceX“ пораснаа за 2,5 проценти денес до пладне, на околу 97 евра. Денот претходно, тие паднаа за речиси 14 проценти, што беше еден од најголемите дневни падови откако компанијата стана јавна. Износите беа конвертирани според референтната стапка на Европската централна банка.

Аналитичарот очекува речиси тројно зголемување

Аналитичарот на „Morgan Stanley“, Адам Џонас, верува дека истекот на забраната за продажба претставува можност за другите инвеститори да купат акции на „SpaceX“ по пониска цена.

Тој проценува дека нивната цена би можела да се искачи на околу 263 евра до средината на следната година, што е речиси три пати повеќе од сегашната вредност.

„Morgan Stanley“ беше меѓу инвестициските банки кои учествуваа во првичната јавна понуда на „SpaceX“ и наплатија надоместоци за зделката. Акциите на компанијата почнаа да се тргуваат на „Nasdaq“ на 12 јуни по почетна цена од околу 119 евра.

Приходите нагло растат, но „SpaceX“ сè уште работи со загуба

„SpaceX“ објави претходно оваа недела дека изгубил околу 475 милиони евра, или околу осум евроценти по акција, во кварталот што заврши на крајот на јуни. Загубата беше повеќе од половина од големината на прогнозите на аналитичарите.

Приходите се зголемија за повеќе од 90 проценти во споредба со истиот период минатата година, на околу 6,8 милијарди евра.

Во исто време, компанијата нагло ги зголеми инвестициите во истражување, развој и инфраструктура, особено во проекти поврзани со вештачка интелигенција. Големите капитални трошоци предизвикаа нервоза кај инвеститорите во технолошките компании во последните месеци.

Акциите накратко се тргуваа по речиси 198 евра

Елон Маск првпат понуди акции на „SpaceX“ на јавноста во јуни во најголемата почетна јавна понуда во историјата. Акцијата накратко достигна речиси 198 евра по излегувањето на берзата, привремено туркајќи го богатството на Маск над 1 трилион долари.

Цената оттогаш нагло падна и моментално е под почетниот максимум од околу 119 евра. Падот избриша стотици милијарди евра од пазарната вредност на компанијата.

Дополнителни акции постепено ќе бидат пуштени во тргување, додека акциите на Маск остануваат заклучени до јуни 2027 година.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Зеленски за прв пат доаѓа во Србија

Украинанскиот претседател Володимир Зеленски треба да пристигне во Србија на 8 август на својата прва посета.

Зеленски за прв пат доаѓа во Србија

Оваа информација беше потврдена за Киев Индепендент од висок украински функционер, пишува Киев Индепендент.

Посетата се смета за симболично важна бидејќи Србија традиционално одржува блиски односи со Русија. Од почетокот на руската инвазија на Украина во 2022 година, Белград се обидува да ги балансира своите врски со Москва и односите со Западот.

Дипломатски односи

Русија историски е еден од клучните дипломатски сојузници на Србија, а земјата е исто така во голема мера зависна од рускиот природен гас. Српскиот претседател Александар Вучиќ присуствуваше на воената парада за Денот на победата во Москва минатата година, но оваа година не присуствуваше на церемонијата.

Во исто време, Вучиќ ја оствари својата прва официјална посета на Украина во јуни 2025 година и учествуваше на самитот Украина-Југоисточна Европа во Одеса. Тој повторно беше во Киев на 15 јули оваа година како дел од делегација на европски лидери по повод Денот на државноста на Украина.

Според некои извештаи, Србија индиректно ја снабдувала со оружје Украина, но Вучиќ јавно ги негираше овие тврдења во мај 2025 година.

Извор: Индекс.хр

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер