Нов Закон за обновливи извори: Реформа што ја менува енергетската иднина на Македонија - Канал 5

Македонија

Нов Закон за обновливи извори: Реформа што ја менува енергетската иднина на Македонија

Реформа што ја менува енергетската иднина на Македонија – енергетски заедници, поголема заштита за граѓаните и силна поддршка за инвестициите

Нов Закон за обновливи извори: Реформа што ја менува енергетската иднина на Македонија

Усвоен новиот Закон за користење на енергијата од обновливи извори , со што Македонија направи еден од најзначајните реформски чекори во енергетиката во последните децении. За првпат обновливите извори на енергија се уредуваат со посебен закон (Lex specialis), со кој се воспоставува современа, европски усогласена и предвидлива правна рамка за развој на чистата енергија.

Со донесувањето на Законот, државата испраќа јасна порака дека обновливите извори на енергија стануваат еден од клучните столбови на националната енергетска политика, со цел зајакнување на енергетската безбедност, намалување на зависноста од увоз на енергија, отворање нов инвестициски циклус и забрзување на зелената транзиција.

Со Законот во националното законодавство се транспонираат најновите европски правила, вклучително и Директивата за промоција на користењето на енергија од обновливи извори, чија хармонизација и донесување претставуваат дел од Реформската агенда. Во рамките на процесот на енергетска транзиција се предвидуваат мерки и активности насочени кон диверзификација на економскиот модел преку развој заснован на знаење и поефикасно користење на ресурсите, поттикнување на инвестиции, развој на зелена и паметна инфраструктура, чиста енергија и развој на вештини, како и постепено намалување на зависноста од фосилни горива.

Новото законско решение има цел да ја зајакне сигурноста во снабдувањето со енергија, да овозможи исполнување на обврските преземени со ратификацијата на Договорот од Париз, да придонесе кон постигнување на националните задолжителни цели за учеството на енергијата произведена од обновливи извори во бруто финалната потрошувачка на енергија, како и да обезбеди усогласеност со националните стратешки и плански документи од областа на енергетиката, вклучително и Интегрираниот национален план за енергија и клима.

Законот е структуриран во 16 глави со кои се уредуваат надлежностите на институциите, националните цели за обновлива енергија, мерките за поддршка, гаранциите за потекло, статусот на потрошувач-производител, енергетските заедници, користењето на обновливите извори во секторите греење, ладење и транспорт, прекуграничната соработка, лиценцирањето и надзорот.

Меѓу најзначајните новини е воведувањето на современиот европски механизам двонасочен договор за пазарно порамнување на разликата (Two-way Contract for Difference). Овој модел обезбедува финансиска предвидливост за инвеститорите, гарантира минимален приход за производителите, а истовремено овозможува ограничување на прекумерните добивки во услови на високи пазарни цени, со што се создава дополнителна заштита за граѓаните и стопанството.

Законот воспоставува транспарентен, недискриминаторен и конкурентен систем за доделување мерки за поддршка преку повластена тарифа и пазарна премија, овозможувајќи поефикасно користење на обновливите ресурси, привлекување нови инвестиции, поттикнување на претприемништвото, отворање нови работни места и воведување современи технологии.

Законот првпат ги уредува и механизмите за нето-мерење (Net metering) и нето-пресметка (Net billing), со што се создаваат услови домаќинствата, компаниите и институциите активно да произведуваат, користат и управуваат со електрична енергија од обновливи извори.

За првпат се воспоставува и јасна правна рамка за формирање и функционирање на граѓанските енергетски заедници, преку кои граѓаните, општините и компаниите ќе можат доброволно да се здружуваат за заедничко производство, складирање, потрошувачка и продажба на електрична енергија, како и за реализација на локални енергетски проекти што ќе носат директни економски, еколошки и социјални придобивки.

Законот дополнително ја зајакнува националната рамка за гаранции за потекло на електричната енергија произведена од обновливи извори. Со неговото донесување се создаваат услови националниот оператор на пазарот на електрична енергија МЕМО ДООЕЛ да стане полноправна членка на европската Асоцијација на издавачки тела (AIB) и да се приклучи кон AIB HUB – европската мрежа за прекугранична трговија со гаранции за потекло. Со тоа македонските производители на зелена енергија ќе добијат можност нивните гаранции за потекло да бидат признаени и тргувани на европскиот пазар, што претставува значаен чекор кон поголема конкурентност и интеграција во европскиот енергетски систем.

Воедно, по стапувањето во сила на Законот, ќе започнат активностите за воспоставување аукциска платформа за тргување со гаранции за потекло, со што системот ќе стане целосно функционален.

Законот се очекува да се обезбеди:

1. долгорочно намалување на зависноста од увоз на енергија и енергенти;

2. зголемување на уделот на ОИЕ во бруто финалната потрошувачка на енергија;

3. зголемување на сигурноста во снабдувањето со енергија на крајните потрошувачи;

4. диверзификација на производството на енергија;

5. постигнување на климатските и енергетски цели за определени периоди од Интегрираниот национален план за енергија и клима;

6. намалување на употребата на фосилни горива и емисиите на стакленички гасови и зголемување на искористеноста на ОИЕ заради заштита на животната средина и ублажување на климатските промени;

7. доделување на мерките на поддршка за инвестиции за производство на енергија од обновливи извори на транспарентен, недискриминаторен, конкурентен, економичен и ефикасен начин, усогласени со стратешко-планските документи од областа на енергетиката;

8. развој на претприемништвото и создавање нови работни места поврзани со производството на енергија од ОИЕ;

9. поддршка на развојот и користењето на нови технологии и поттикнување на потрошувачите за поголемо користење и производство на енергија од обновливи извори за сопствени потреби.

Со усвојувањето на Законот за обновливи извори на енергија, Македонија воспоставува современа законска рамка која создава поголема правна сигурност за инвеститорите, нови можности за граѓаните и компаниите, поефикасни институционални процедури и целосно усогласување со европските политики во областа на обновливата енергија. Темел врз кој ќе се гради новата македонска енергетика – почиста, поконкурентна, поодржлива и посигурна за граѓаните, стопанството и идните генерации.

Министерство за енергетика, рударство и минерални суровини

Тагови: Министерство за енергетика

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Директорот на БЈБ формираше „Task Force“ за поинтензивна и координирана борба против недозволената трговија со дрога

Недозволената трговија со дрога претставува една од најсериозните закани за општеството, која не ги загрозува само поединците, туку и семејствата, заедниците и иднината на младите генерации.

Директорот на БЈБ формираше „Task Force“ за поинтензивна и координирана борба против недозволената трговија со дрога

Денеска (30.06.2026) директорот на Бирото за јавна безбедност, Александар Јанев согласно своите законски надлежности, формираше Работен тим – Task Force, со цел уште поинтензивно, покоординирано и попрецизно детектирање, идентификување, документирање и разбивање на криминалните групи и поединци кои организирано или самостојно се занимаваат со недозволена трговија со дрога, без разлика дали дејствуваат на локално, регионално, национално или меѓународно ниво.

Со формирањето на овој специјализиран тим, борбата против недозволената трговија со дрога влегува во нова, поенергична и поодлучна фаза. Преку системски, координиран и професионален пристап, во функција се ставаат сите расположливи човечки, оперативни и технички капацитети на полицијата, со единствена цел – бескомпромисна пресметка со оваа форма на криминал.

Недозволената трговија со дрога претставува една од најсериозните закани за општеството, која не ги загрозува само поединците, туку и семејствата, заедниците и иднината на младите генерации.

Со овој модел на работа, надлежните служби ќе дејствуваат обединето, координирано и одлучно против секој поединец и секоја криминална група што го загрозува здравјето, безбедноста и иднината на граѓаните.

Воедно, Бирото за јавна безбедност ги повикува сите граѓани да бидат партнери во оваа борба, нагласувајќи дека секоја информација, сознание или пријава може да придонесе во спречувањето на ширењето на овој вид криминал и во создавањето побезбедна иднина.

Тагови: БЈБ

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Седум лица се лишени од слобода од вкупно 11 пријави за семејно насилство во последното деноноќие

Се преземаат мерки за расчистување на случаите и по нивно целосно документирање против сторителите ќе бидат поднесени соодветни пријави.

Седум лица се лишени од слобода од вкупно 11 пријави за семејно насилство во последното деноноќие

На 29.06.2026 во 19:30 часот во СВР Скопје, од Градската општа болница „8 Септември“ е пријавено дека 69-годишна жена кај нив пријавила дека била физички и психички малтретирана од нејзината ќерка.

На 29.06.2026 во 18:00 часот во СВР Скопје, 51-годишна жена пријави дека во домот во скопско била физички нападнат од нејзиниот вонбрачен сопруг А.Н..

На 29.06.2026 во 05:50 часот во Охрид, полициски службеници од СВР Охрид го лишија од слобода Н.Д.(34) од Охрид, постапувајќи по претходна пријава дека во семејниот дом во Охрид физички ја нападнал неговата партнерка.

На 30.06.2026 во 01:00 часот во Кичево, полициски службеници го лишија од слобода Т.С.(31) од Кичево, постапувајќи по претходна пријава дека агресивно се однесувал кон членови на неговото семејство и оштетил дел од покуќнината.

На 29.06.2026 во 15:00 часот во СВР Тетово, 51-годишна жена од Тетово пријавила дека околу 12:00 часот во семејната куќа, нејзиниот сопруг упатил закани на неа и нејзината ќерка, по што се обидел да ја запали куќата.

На 29.06.2026 во 19:30 часот, полициски службеници од ОВР Гостивар го лишија од слобода И.М.(51) од Гостивар, постапувајќи по претходна пријава од неговата 46-годишна сопруга дека околу 19:00 часот физички ја нападнал во семејниот дом. И.М. е задржан во Полициска станица Гостивар.

На 30.06.2026 во 05:30 часот во Гостивар, полициски службеници од ОВР Гостивар го лишија од слобода Х.Ќ., постапувајќи по претходна пријава од неговата 42 - годишна сопруга дека околу 04:00 часот со патничко возило ја скршил влезната врата од домот на нејзините родители, со тврд предмет скршил прозорец од куќата и физички ја нападнал. При извршени проверки, било констатирано дека е под дејство на алкохол, односно му биле измерени 1,70 промили алкохол во крвта.

На 29.06.2026 во 21:40 часот во СВР Куманово, 44- годишна жена од Куманово пријавила дека нејзиниот поранешен партнер Н.М. ѝ се заканувал.

На 30.06.2026 во 00:45 часот, полициски службеници од СВР Битола го лишија од слобода Е.А.(48) од Битола затоа што во семејниот дом во Битола физички ја нападнал неговата 26-годишна сопруга.

На 30.06.2026 во 01:10 часот на ул.„Беровска“ во Прилеп, полициски службеници од ОВР Прилеп го лишија од слобода А.А.(43) од Прилеп затоа што упатувал закани на неговиот татко.

На 29.06.2026 во 14:50 часот на Градскиот пазар во Битола, полициски службеници од СВР Битола го лишија од слобода О.В.(47) од с.Баница, струмичко, затоа што со дрвен предмет ја нападнал неговата сопруга.

Се преземаат мерки за расчистување на случаите и по нивно целосно документирање против сторителите ќе бидат поднесени соодветни пријави.

Тагови: семејно насилство

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Студиска посета на делегација на Собранието на Црна Гора во Собранието на Македонија

Во состав на црногорската делегација беа пратениците Јасмин Ќоровиќ и Јевросима Пејовиќ, како и претставници од Службата на Собранието на Црна Гора.

Студиска посета на делегација на Собранието на Црна Гора во Собранието на Македонија

Во Собранието на Република Македонија денеска се одржаа повеќе работни средби меѓу членовите на Меѓупартиската парламентарна група против корупција, Комисијата за деловнички и мандатно-имунитетни прашања и Комисијата за финансирање и буџет со делегација на Собранието на Црна Гора, која престојува во студиска посета на земјата.

Во состав на црногорската делегација беа пратениците Јасмин Ќоровиќ и Јевросима Пејовиќ, како и претставници од Службата на Собранието на Црна Гора, кои со своите домаќини разменија искуства и мислења за парламентарните практики, со акцент на механизмите за спречување на корупцијата и унапредувањето на парламентарниот надзор.

На средбата со претставниците на Меѓупартиската парламентарна група против корупција, копретседавачката Соња Мираковска, заедно со членовите Антонијо Милошоски, Славјанка Петровска и Фатмир Битиќи, ги претстави активностите и улогата на ова неформално парламентарно тело во Собранието. Мираковска истакна дека групата брои 51 член и функционира со двајца копретседавачи, со цел да се обезбеди широка меѓупартиска поддршка во борбата против корупцијата.

Претставниците на Собранието на Црна Гора информираа дека нивното соодветно парламентарно тело има формален статус, при што беше отворена дискусија за предностите и предизвиците на двата модели на функционирање, како и за можностите за понатамошно унапредување на меѓупарламентарната соработка.

Во рамките на студиската посета се одржа и средба со членовите на Комисијата за деловнички и мандатно-имунитетни прашања, на која присуствуваа претседателот на Комисијата, Миле Лефков, членката Калтрина Беќири и пратеникот Драган Недељковиќ. Средбата беше посветена на размена на искуства во областа на парламентарните процедури, примената на Деловникот и јакнењето на институционалниот интегритет.

Претседателот на Комисијата, Миле Лефков, ги запозна членовите на делегацијата со неодамна усвоениот Етички кодекс за пратениците во Собранието, при што ги образложи неговите основни принципи, целите и начинот на примена. Тој информираше дека во рок од 45 дена Собранието ќе формира работно тело задолжено за следење на неговата примена и почитување.

Претставниците на Собранието на Црна Гора го поздравија усвојувањето на Етичкиот кодекс, оценувајќи го како значаен чекор во насока на унапредување на парламентарните стандарди, транспарентноста и интегритетот на пратениците.

На средбата со членовите на Комисијата за финансирање и буџет, претседателката Сања Лукаревска, заедно со заменик-членовите Фериде Хаџиу и Мартин Стојановски, разменија мислења и искуства за улогата на парламентите во буџетскиот процес и во спречувањето на корупцијата.

Во фокусот на разговорите беа улогата на пратениците при донесувањето на Буџетот, препознавањето на ризиците од корупција во буџетскиот процес, постапката за донесување на Буџетот, како и соработката со Државниот завод за ревизија. Соговорниците разговараа и за разгледувањето на ревизорските извештаи, постапувањето по нивните наоди, како и за значењето на надзорните расправи и анкетните комисии во остварувањето на парламентарната контролна функција.

Претставниците на делегацијата на Собранието на Црна Гора ја истакнаа важната улога на парламентарните комисии во спроведувањето на антикорупциските политики, нагласувајќи дека успешната борба против корупцијата бара континуирана соработка меѓу сите релевантни институции и засегнати страни. Тие посочија дека усогласувањето на националното законодавство со законодавството на Европската Унија претставува еден од клучните приоритети во процесот на европската интеграција.

Пратениците од двете земји ја нагласија важноста од натамошно продлабочување на меѓупарламентарната соработка, оценувајќи дека ваквите средби придонесуваат за развојот на парламентаризмот, размена на искуства и добри практики, како и за зајакнување на пријателските односи меѓу двете земји.

Во текот на разговорите беше истакнато дека двете држави ги поврзуваат традиционално добрите билатерални односи и успешната соработка во повеќе области, особено во процесот на европските интеграции. Соговорниците оценија дека напредокот кон полноправно членство во Европската Унија претставува заеднички стратешки приоритет и предизвик.

На крајот од средбите беше заклучено дека ваквите форми на соработка треба да продолжат и во иднина со засилена динамика, со цел натамошно унапредување на парламентарната соработка, размена на добри практики и придонес кон демократскиот развој и просперитетот на двете пријателски земји.

Тагови: Македонија Црна Гора

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер