3Николоски: Изградбата на автопатот Охрид-Кичево се одвива по план, она што беше невозможно станува реалност
НаукаНаучниците се загрижени поради пожарите на Гренланд: Земјата на мразот може и да гори Научниците се загрижени од појавата на два пожара што избувнаа само една недела порано овој месец на арктичкиот остров Гренланд.Според сателитските снимки, пожарите гореа на 14 и 15 јуни во близина на Сисимиут, втор по големина град во Гренланд и популарна туристичка дестинација. Само два дена подоцна, на 17 јуни, беше регистриран нов пожар во општината Кујалек, на јужниот крај на островот. Иако поголемиот дел од Гренланд, кој е во голема мера автономна територија, е покриен со огромна ледена покривка, значаен дел од островот е тундра без мраз. Пожарите во овие области се ретки, но стануваат сè почести, пишува The Guardian. Особено е невообичаено што двата пожари се случија толку рано во лето. „Пожарите во вегетацијата на високите северни географски широчини се почести во јули и август“, рече д-р Марк Парингтон, виш научник во атмосферската опсерваторија Коперник. „Времето во оваа област е невообичаено суво оваа година“ Соња Дијаз, научник во Одделот за истражување на климатските промени на Универзитетот во Хелсинки, која спроведе теренски истражувања во Гренланд по големиот пожар во 2019 година, рече дека иако појавата на пожари во ова време од годината не е без преседан, „прилично неверојатно“ е да се види островот како гори толку рано. „Влажните услови и снегот не се погодни за палење и ширење на пожарот“, објасни таа. „Условите мора да бидат доволно топли и суви“, додаде таа. Инунгуак Еигил Лундблад, раководител на службите за итни случаи за општина Кеката, во која спаѓа и Сисимиут, рече дека пожарите започнале таму затоа што „некој невнимателно се справил со пожарот. Немавме многу снег оваа зима, а потоа немаше дожд, па земјата е многу сува“. Неговиот колега од општина Кујалек Мики Сикемсен рече дека непосредната причина за пожарот во нивната област сè уште не е позната. „Времето во оваа област беше невообичаено суво оваа година. Немавме никакви значителни врнежи од дожд од мај, што ја направи вегетацијата многу сува и запалива“, додаде тој. Не се регистрирани пожари помеѓу 1995 и 2007 година Антропологот Пеле Тејснер, вонреден професор на Универзитетот во Гренланд, рече дека поради сувата почва, „можеме да очекуваме повеќе пожари“. Една студија за пожари во областите без мраз во западен Гренланд покажа дека не се регистрирани пожари помеѓу 1995 и 2007 година. Сепак, имало 21 регистриран пожар помеѓу 2008 и 2020 година, вклучувајќи големи пожари во 2017 и 2019 година. Климатските промени го затоплија Арктикот четири пати побрзо од остатокот од планетата. Парингтон рече дека е „предизвикувачки“ да се утврди зошто најновите пожари се случуваат порано од вообичаеното, но податоците од Коперникус покажаа „ненормално високи“ температури на воздухот што можеа да ја направат вегетацијата позапалива. „Сепак, пожарот сè уште бара извор на палење“, нагласи тој. Пожарите што ја проголтуваат тресетната почва на арктичката тундра можат да ослободат огромни количини јаглерод во атмосферата, забрзувајќи го затоплувањето на планетата што придонесува за ширењето на пожарите. Иако пожарите на Гренланд се мали на глобално ниво, истражувањето на Соња Дијаз сугерира дека количината на ослободен јаглерод на квадратен метар е значително поголема од претходно евидентираната за други пожари во тундра. „Општата идеја што луѓето ја имаат за Гренланд е дека е земја од мраз“ Истражувањето, кое сè уште чека преглед, исто така укажува дека станува збор за стар јаглерод, заробен во почвата стотици, па дури и илјадници години. Нејзиниот сопруг, Лукас Дијаз, бразилски инженер за животна средина на Универзитетот Врије во Амстердам, рече дека кога видел реклама за истражувачки проект наречен „Оган во земјата на мразот“, прво помислил на серијата „Игра на тронови“. „Општата идеја што луѓето ја имаат за Гренланд е дека е земја од мраз, што е вистина, поголемиот дел е под мраз, но има и области без мраз покриени со тундра. И тие можат да се запалат и да горат“, рече тој. „Тоа не значи дека секоја година ќе биде полоша од претходната, но...“ Истражувачите, кои се сретнаа преку теренска работа проучувајќи ги канадските пожари, отпатуваа на Гренланд во 2024 година како дел од проект финансиран од Финскиот истражувачки совет за собирање податоци за вториот најголем шумски пожар во историјата на земјата. Резултатите треба да послужат за подобрување на глобалните модели за предвидување на пожари, кои не се прилагодени на арктичките услови. Временските услови погодни за пожари стануваат сè почести поради загадувањето со фосилни горива и уништувањето на природата, кое ја затопли планетата за 1,3°C. „Тоа не значи дека секоја година ќе биде полоша од претходната и дека ќе имаме сè повеќе пожари секоја година“, рече Лукас Дијаз. „Сепак, она што го гледаме е дека условите што создаваат средина погодна за појава на пожари стануваат сè почести“, заклучи тој.Тагови: Гренланд Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Претплатете се на нашиот newsletter
СветРубио: „Ќе беше полесно ако Трамп ги игнорираше Иранците“Државниот секретар на САД, Марко Рубио, денес изјави дека понатамошните воени дејствија на Соединетите Американски Држави (САД) против Иран не се неопходни, бидејќи економските последици што Вашингтон ги нанесе на земјата се веќе доволно сериозни.Во говорот пред Федералистичкото друштво, Рубио ја поддржа претходната проценка на американскиот претседател Доналд Трамп дека војната е ефикасно завршена во воена смисла, објави АП. „Искрено, економската болка што му ја нанесуваме на тој режим во моментов е толку голема што нема потреба од воена акција, бидејќи веќе толку многу ги ослабнавме. Но, мислам дека вистинската победа е да се осигураме дека никогаш нема да добијат нуклеарно оружје“, рече Рубио. Државниот секретар на САД призна дека граѓаните на САД, исто така, ги почувствувале економските последици од овој конфликт, што доведе до зголемување на цените на горивата и ја погоди глобалната економија. Тој оцени дека за Трамп ќе беше полесно да ја игнорира заканата што ја претставува нуклеарната програма на Иран, да избегне непопуларна војна и „да му го остави тој проблем на следниот претседател“.Тагови: Марко Рубио Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Претплатете се на нашиот newsletter
СветПо неколку часа укината забраната за летови во САД: „хаосот ќе продолжи“Федералната администрација за воздухопловство на САД (FAA) соопшти дека авиокомпаниите можат да ги продолжат летовите по прекинот на системот за контрола на летот низ целата земја што траеше неколку часа.Сепак, предупреди дека доцнењата и откажувањата ќе продолжат. Забраната за летови, која влијаеше на милиони Американци, беше укината во 20:15 часот по локално време, изјави американскиот министер за транспорт Шон Дафи. Long queue of planes waiting to take off from Chicago airport after nationwide flight suspension in the US https://t.co/k4acig2RQy — LIMON (@limondar0) November 14, 2026 Сепак, Дафи им рече на новинарите дека прекинот имал влијание и дека проблемите ќе траат со денови. „FAA“ соопшти дека „темелно ги тестирала“ своите системи за да потврди дека се стабилни и дека операциите остануваат сигурни пред да одобри продолжување на летовите. Сепак, околу 2.000 полетувања закажани за денес беа откажани, објави „CNN“. Повеќе од 7.700 летови во Соединетите Држави беа откажани вчера, додека повеќе од 8.000 беа одложени. Преетставници од администрацијата ја обвинија застарената технологија за прекинот и предупредија дека слични инциденти ќе се случат повторно додека системот не се модернизира. Air traffic across the United States has come to a standstill. A communications failure grounded flights for more than four hours, leaving thousands of flights canceled and airports packed with stranded passengers. It’s hard to believe an entire nation’s aviation system could be thrown into chaos like this… https://t.co/YwAqp9MAJ4 — NyanChuu🔮🇯🇵🍭 (@tanpukunokami) November 14, 2026 Домашните летови во Соединетите Американски Држави повторно добија дозвола за полетување откако федералните власти вчера воведоа неколкучасовна забрана за безбедност, предизвикана од прекин на телекомуникациите. На прес-конференција рано утрово, министерот за транспорт Шон Дафи предупреди дека се можни понатамошни прекини доколку системот не се надгради итно. Тој апелираше до Конгресот да го одобри потребното финансирање за модернизацијата и додаде дека враќањето во нормален сообраќај ќе биде бавно. Дафи рече дека ќе биде потребно време за да се смири хаосот во патувањето, бидејќи многу патници остануваат заглавени на аеродромите. Anger and frustration spread across US airports after a nationwide flight suspension left thousands stranded for hours. Long queues, cancellations and delays disrupted travel, with passengers struggling to find alternative arrangements. #UnitedStates #USAirports #Flight https://t.co/5V9BlWnfIt — Molitics Global (@Molitics_global) November 14, 2026 Проблемот е застарен систем Министерот за внатрешна безбедност Марквејн Малин претходно прецизираше дека прекинот е предизвикан од ажурирања на застарените системи извршени од „FAA“ и дека проблемот е предизвикан од „прекин на телекомуникациите“ и дека нема докази дека станува збор за кибернапад. Тој нагласи дека прекинот на летовите не е резултат на безбедносна закана за Соединетите Американски Држави. Некои патници седеле во авиони и чекале со часови на пистата бидејќи аеродромите немаат простор на портите за да им дозволат да се симнат. Ова е втор пат таква забрана за летови да се воведе во Соединетите Американски Држави, првата беше прогласена по терористичките напади од 11 септември 2001 година. Извор: Б92Тагови: летање САД Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Најважни вестиМицкоски: Жителите на Каменик ќе добијат систем за водоснабдување, проект во соработка помеѓу Кисела Вода и Владата11:55На коалициска средба ќе се пеглаат разликите во владата околу полагањето на Правосудниот испит15:00Скопје го одбележува Денот на ослободувањето – 13 Ноември08:49По кривичната од Народна банка и СДСМ поднесоа кривична пријава против Славески и одговорни лица во НБРМ 15:00Продолжението на надзорната расправа во Собранието за АЛТА банка ќе биде дополнително утврдено 08:32
Мицкоски: Жителите на Каменик ќе добијат систем за водоснабдување, проект во соработка помеѓу Кисела Вода и Владата11:55
По кривичната од Народна банка и СДСМ поднесоа кривична пријава против Славески и одговорни лица во НБРМ 15:00
МакедонијаНиколоски: Изградбата на автопатот Охрид-Кичево се одвива по план, она што беше невозможно станува реалностСилно сме посветени заедно со изведувачот и надзорот и согласно зададениот рок ќе го завршиме целосно, изјави НиколоскиИзградбата на автопатот Охрид-Кичево се одвива со одлична динамика. Силно сме посветени заедно со изведувачот и надзорот и согласно зададениот рок ќе го завршиме целосно, изјави заменик претседателот на Владата и министер за транспорт Александар Николоски. "Изведбата на автопатот оди со одлична динамика и морам да кажам дека сите се ангажирани и изведувачите и надзорот. Навистина прават одлична работа и се повеќе и јавноста може тоа да го види, така што остануваме на она што го ветивме, а тоа е согласно роковите, до крајот на мај месец да имаме не само целосно пуштен автопат, туку и автопат со сите потребни документи, нешто што, за жал, не сме го гледале често во минатото"- истакна заменик претседателот Николоски. Тој потврди дека завршени се и градежните работи на потегот од Извор до Врбјани заедно со тунелите кај Пресека. Најави дека во моментов се спроведува најновата европска директива за безбедност во сообраќај за тунели. "Од друга страна, оној најтежок дел, што оди од селото Извор -кичевско до селото Врбјани во Дебарца, очекувам во следните неколку недели да биде ставен во функција. Таму градежните работи се целосно завршени, што може да се види и со голо око. Пробиен е тунелот, двете тунелски цевки се пробиени, едната е во должина од 2.100 метри, втората е во должина од 1.990 метри и се работи за најдолги тунелски цевки во Македонија. Исто така четирите галерии што се на овој дел се завршени. Завршен е и целосно трупот на патот, мостовите, вијадуктите, така што од градежен аспект целокупната работа е завршена. Она што го правиме во моментов е спроведување на најновата европска директива за безбедност во сообраќај, особено во тунели, така што се прават сите потребни тестирања со цел да имаме највисоко ниво на безбедност во рамки на тунелот. И ова ќе е првпат оваа европска директива да биде применета не само во Македонија, туку во целиот регион и во таа насока во моментов се случуваат тестирањата" -изјави вицепремиерот Николоски. Министерство за транспортТагови: Александар Николоски Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Бидете информирани следете не на Facebook