Технологија

НАСА лани удри со летало во астероид, сега се случува нешто чудно (ВИДЕО)

Во септември минатата година, по долгогодишно внимателно планирање, НАСА се заби со вселенско летало во карпа додека леташе низ Сончевиот систем.

Со овој потег, вселенската агенција сакаше да провери дали сме способни да ја смениме траекторијата на астероид во случај тој да стане закана за нашата планета.

Мисијата беше успешна бидејќи траекторијата на астероидот беше значително забавена. Но, нешто се случи спротивно на предвидувањата на НАСА, што може да има импликации за идните мисии за планетарна одбрана. Имено, орбитата на Диморф продолжи да се намалува и еден месец по ударот, иако повеќето астрономи очекуваа многу брзо да се врати на почетната брзина, пишува Live Science.

На мисијата ДАРТ, вредна 330 милиони долари, експерти работеле седум години. Нивната цел беше малку да ја променат траекторијата на Диморф, астероид во облик на јајце со големина на фудбалско игралиште што орбитира околу пет пати поголемиот астероид Дидимос. Се очекуваше ударот на DART да го промени овој орбитален период за околу 7 минути, но крајниот резултат беше позначајна орбитална промена - за околу 33 минути.

Средношколскиот професор во Калифорнија Џонатан Свифт и неговите ученици првпат ги открија овие неочекувани промени кога минатата есен го набљудуваа Диморф со училишниот телескоп од 0,7 метри. Тие забележале дека астероидот забавил за уште една минута еден месец по ударот, што укажува на тоа дека продолжил да забавува континуирано.

Свифт ги претставил наодите на конференцијата на Американското астрономско друштво во јуни. Оттогаш, тимот на DART потврди дека Диморф навистина продолжил да забавува до еден месец по ударот. Сепак, нивните пресметки покажуваат дополнително забавување од 15 секунди, а не за минута и дека еден месец по судирот забавувањето е драстично намалено.

Што предизвика Dimorph постојано да забавува во период од еден месец пред повторно да се „смири“? Кластер од вселенски карпи би можел да биде одговорот. Имено, неодамнешните набљудувања на астероидот откриле огромно поле од камења на него, кои веројатно се откинале од површината на Диморф при ударот.

Можно е некои поголеми парчиња да паднале на Диморф во текот на првиот месец, забавувајќи ја неговата орбита повеќе од очекуваното, изјави Харисон Агруса од мисијата DART за New Scientist.

Тимот на DART планира наскоро да објави свој извештај за овие неочекувани наоди. Сепак, можеби ќе треба да го чекаме конечниот одговор во 2026 година, кога вселенското летало Хера треба да му пријде на Диморф и подетално да ја истражи „локацијата на космичката несреќа“.

Во моментов, нашата планета мирно плови низ вселената, засега нема индикации дека опасен астероид би можел да се движи во наша насока во блиска иднина. Но, има многу големи карпи во Сончевиот систем и ако една од нив нѐ удри, тоа нема да биде добро. Влијанијата на поголемите астероиди и комети во минатото многу влијаеле на животот на нашата планета. Најпознатата ваква катастрофа се случила пред 66 милиони години кога астероид широк 10 километри удрил во областа на денешниот полуостров Јукатан во Мексико. Ударот предизвикал експлозија која имала енергија од неколку милијарди атомски бомби и уништил 75% од сите растителни и животински видови, вклучувајќи ги и сите копнени диносауруси.

„Знаеме каде се големите астероиди затоа што можеме да ги видиме со нашата сегашна генерација на телескопи и знаеме дека ниту еден од откриените астероиди нема да се приближи до нашата планета во следните неколку стотини години. Така, засега, можеме да спиеме мирно. “, рече астрономот Алан Фицсимонс минатата година на Универзитетот Квин во Белфаст.

„Сепак, сè уште не сме ги откриле сите оние помали астероиди кои се доволно големи за да уништат цели градови и да опустошат огромни области. Ги мапираме овие помали објекти со сè поголема прецизност, но треба да бидеме способни да преземеме некоја акција ако откриеме дека еден од нив е на директен пат кон Земјата. DART е првиот чекор во создавањето на таква технологија“, додаде тој.

Пример за опасноста што ја претставуваат малите астероиди и комети е објектот што на 15 февруари 2013 година навлезе во атмосферата на Земјата во близина на рускиот град Челјабинск. Се верува дека имало дијаметар од 20 метри. Експлодирал во атмосферата предизвикувајќи огромна експлозија во која беа повредени повеќе од 1500 луѓе.

„Ако тој објект влезеше во атмосферата на само 20 километри северно, ќе нанесе многу поголема штета. Имавме голема среќа што немаше значителни повреди. Но, мора да бидеме свесни дека вакво нешто ќе се случи во иднина и да бидеме подготвен да дејствува навреме“, рече е Џеј Тејт, директор на Националниот информативен центар на Британија за објекти NEO во Најтон.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Ѓорѓи Димов во „Вести плус“

Вечерва во „Вести плус“ гостин ќе биде Ѓорѓи Димов

Рецепти

Царска пита што секогаш успева – Мека, сочна и се спрема без мака

Царската пита е едно од домашните јадења кои речиси сите ја сакаат, особено кога ви е потребен брз појадок, вечера или нешто за послужување на гости.

Царската пита е едно од домашните јадења кои речиси сите ја сакаат, особено кога ви е потребен брз појадок, вечера или нешто за послужување на гости. Не бара сукање, ниту чекање тестото да нарасне, состојките едноставно се соединуваат, смесата се истура во плех и се пече.

Најубава е додека сè уште е топла, но вкусна е и кога сосема ќе се излади. Токму затоа може да се приготви однапред и да се послужи кога ви одговара.

Состојки:

4 јајца

200 мл јогурт

100 мл масло

200 г. брашно

1 кесичка прашок за печиво

150 г. шунка

150 г. полутврдо сирење

3 помали кисели краставички

1 помала црвена пиперка

прстофат сол

малку бибер по желба

Подготовка:

Скршете ги јајцата и изматете ги во поголем сад додека не станат благо пенести. Додајте го јогуртот и маслото, па сето тоа добро соединете го. Брашното измешајте го со прашокот за печиво и постепено додавајте го во смесата, непрекинато мешајќи, сè додека не добиете глатка смеса без грутчиња.

Шунката, сирењето и киселите краставички и пиперката исечкајте ги на ситни коцки. Додајте ги во приготвеното тесто и измешајте со дрвена лажица или шпатула, за рамномерно да се распределат. Со солта внимавајте, бидејќи шунката, сирењето и краставичките се веќе солени. По желба додајте малку бибер.

Приготвената смеса истурете ја во плех обложен со хартија за печење или претходно намачкан со малку масло. Измазнете ја површината и ставете ја да се пече во рерна на 180°С.

Печете околу 30-35 минути, односно додека питата не нарасне и добие убава златно - румена кора. Пред крајот на печењето проверете со чепкалка. Ако излезе сува, питата е готова.

Кога ќе ја извадите од рерна, не сечете ја веднаш, оставете ја да постои 10-тина минути за да се стегне и парчињата да го задржат својот убав облик.

Оваа пита може да ја послужите со јогурт, кисело млеко или кефир. Погодна е да ја понесете на работа или излет.

Магазин

Блејзерите оваа есен добиваат нова силуета: Струкираните модели ја враќаат женственоста во фокусот

По неколку сезони во кои доминираа предимензионираните палта, модната сцена се свртува кон поструктурирани силуети.

Кога станува збор за гардероба во преодниот период и есента, постојат неколку парчиња кои се апсолутно неопходни. Добар пар фармерки, пар удобни рамни чевли и стилска, но практична чанта секогаш се основа на нашиот изглед кога се шетаме низ град, како и квалитетен блејзер што може да се стилизира на безброј различни начини. Затоа не е изненадување што токму сега повторно сме во потрага по оној модел што ќе го воздигне нашиот есенски outfit.

Судејќи според актуелните трендови, оваа сезона не бараме какво било сако, по долгото владеење на преголемите кроеви, модниот фокус се префрла кон поструктурираните стилови кои ја нагласуваат фигурата и враќаат одредена доза на женственост во кројот.

Еден од најголемите трендови ќе бидат блејзерите што ја следат линијата на телото и го нагласуваат струкот. Моделите со „издолжен“ струк потсетуваат на елегантните силуети од педесеттите години, но во модерна интерпретација делуваат доволно опуштено за секојдневни комбинации. Можеме да ги замислиме со широки фармерки и рамни чевли, но и со здолништа, фустани или панталони од истиот материјал.

Понудата е доволно разновидна за секој да може да ја пронајде својата верзија на овој тренд - од модели без јака и заоблени контури до построги кроеви со изразени рамена и јасни линии. Токму овој нагласен струк e она што ги разликува од блејзерите што ги носевме во последните неколку сезони.

Особено изгледаат добро кога строгата силуета се комбинира со парчиња облека што даваат одредена лежерност, блејзер со нагласени рамена одлично се усогласува со обична бела маичка, фармерки, патики, но и со широки панталони и елегантни чевли.

Кога станува збор за боите, класиката е сигурен избор. Црните, белите и сивите блејзери се сè уште најпопуларните стилови за есенската гардероба, но оваа сезона вреди да се обрне посебно внимание на потоплите тонови.

Карамела, беж, темно кафеава и чоколадна боја се совршени за есенската палета и изгледаат особено добро со тексас, кремасти нијанси и други земјени тонови. Ако барате нешто малку подраматично, бордо е една од оние бои што и на наједноставен блејзер му дава сосема нова димензија.

Не треба да се занемаруваат ниту материјалите. Превртената кожа, како и нејзините висококвалитетни имитации, веќе некое време се меѓу најпосакуваните есенски текстури, а блејзер направен од овој материјал функционира особено добро како алтернатива на класичната кожна јакна.

Без разлика дали оваа есен ќе изберете женствен модел што го нагласува струкот или ќе се наклоните кон помоќната естетика од 80-тите, едно е сигурно - блејзерот повторно станува многу повеќе од практичен слој за постудените денови. Ако има добар крој, може да биде парче облека што го дефинира целиот изглед.