Технологија

На небото се случува спектакл, последен пат виден во средниот век

Вљубениците во sвезденото небо во понеделникот вечерта имаа можност да гледаат и снимаат вистинско астрономско задоволство - одличното порамнување на Јупитер и Сатурн што многумина го нарекуваат Божиќна sвезда.

Такво ретко усогласување се случило пред 800 години, а следното ќе се случи во 2080 година. После тоа, Јупитер и Сатурн толку блиску ќе се дружат во 2400 година.

Усогласувањето или спој е израз што се користи за да се опише очигледната близина на вселенските тела на небото. Двете тела не се навистина блиски, но изгледаат така од гледна точка на луѓето на Земјата.

Гигантските планети Јупитер и Сатурн полека се приближуваат една кон друга од летото, а меѓу 16 и 25 декември навидум ќе бидат толку близу што ќе изгледаат како единствена точка со силен сјај.

Многу астрономи веруваат дека овој спој има врска со библиската приказна за раѓањето на Исус Христос. Имено, како што забележал Јоханес Кеплер во 17 век, сличен спој се случил во 7 п.н.е. и би можел да има астрономско потекло за приказната за Витлеемската sвезда која ги водела мудреците.

Така, некои ќе се прашуваат што може да ни се случи кога планетите ќе се усогласат. Одговорот е – воопшто ништо. Барем не заради усогласувањето.

Иако за време на спојот небесните тела се чини дека се близу едни до други, тоа е само измама создадена од дводимензионалниот поглед на универзумот. Во реалноста, планетите сè уште се во просек оддалечени едни од други (нивното растојание зависи од орбитите во кои се движат) како порано. Само за нас од Земјата изгледа дека тие стојат прилично блиску затоа што нашите очи не можат да ја регистрираат длабочината, односно вистинското растојание меѓу нив во тродимензионален простор.

Поради оваа измама, се чини како да се наредени неколку планети на мал дел од небото, додека во реалниот простор тие се уште се многу далеку.

Не е ни чудо што во далечното минато, кога немало телескопи и кога астрономијата како наука била сè уште во зачеток, луѓето верувале дека усогласувањето на планетите укажува на некој судбоносен настан. Ова се многу ретки настани и логично е дека древните цивилизации, кои немале увид во вистинската природа на планетите, сметале дека ова има некое посебно значење.

"Како и да е, овие две планети многу ретко се усогласуваат, тоа се случува на секои 20 години или така. Но, овој спој е посебен затоа што се чини дека планетите стојат една до друга", рече неодамна астрономот Патрик Хартиган од Универзитетот Рајс. .

„Ако сакавме да бидеме сведоци на уште поблиско усогласување помеѓу Јупитер и Сатурн, ќе мораше да се вратиме на 4 март 1226 година“, рече тој.

"На 21 декември овие два гиганти ќе бидат најблиску и ќе изгледаат како двојна планета. Ќе бидат распоредени само на 1/5 од дијаметарот на полна месечина", додаде Хартиган.

Многу блиска врска помеѓу Јупитер и Сатурн, слична на оваа, се случила и на 16 јули 1623 година. Но, во тоа време не било толку јасно видливо бидејќи од перспектива на Земјата, се движеле во правец на Сонцето.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Други спортови

Американска пливачка собори два светски рекорда во ист ден

Американската пливачка Кејт Даглас собори два светски рекорда во ист ден на Првенството во пливање „Пан Пацифик“ во Ирвин, Калифорнија.

Во финалето на трката на 50 метри слободен стил, Даглас дополнително го подобри рекордот што го постави само неколку часа претходно во квалификациите.

Во финалето, Даглас ја заврши трката за 23,19 секунди, надминувајќи го сопствениот резултат од 23,49 секунди од утринските квалификации за дури 30 стотинки.

Со тоа, таа повторно го презеде светскиот рекорд во оваа дисциплина од својата сонародничка Гречен Волш.

Волш претходниот светски рекорд од 23,55 секунди го постави на 28 јуни на митингот „Сет Коли Трофи“ во Рим, но Даглас двапати го собори светскиот рекорд во текот на истиот ден.

Американката претходно учествуваше во соборувањето на светскиот рекорд во штафетата 4x100 метри мешано на првата вечер од натпреварувањето, заедно со Гречен Волш, Ван Матијас и Вил Модглин. Даглас е освојувач на пет олимписки медали.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Европа

Видео: Поплави во Шпанија, загинаа две жени, седум региони се под предупредување.

Две постари жени загинаа, а две бебиња се повредени во поплави и одрони предизвикани од обилни врнежи во рурална област во северозападна Шпанија.

Локалните власти ја потврдија информацијата.

Поради најавените невремиња и обилни врнежи, во недела е на сила жолто предупредување за временските услови во седум региони, пренесува Ројтерс.

Службите за итни интервенции во автономната заедница Кастиља и Леон соопштија дека загинатите жени имале приближно 60 и 80 години. Несреќата се случила доцна во саботата вечерта во селото Манзанедо де Валдуеза, недалеку од Понтеведра. Надлежните исто така објавија дека две доенчиња се здобиле со нагмечувања и им била укажана лекарска помош.

⚠️⛈️ Al menos dos muertos, varios heridos y desaparecidos por una riada en Manzanedo de Valdueza, Comarca del #ElBierzo ( #León), debido a las fuertes #tormentas. #FMA @eldiarioes pic.twitter.com/HVUdkSNlwo
— InfoMeteoTuit (@InfoMeteoTuit) August 15, 2026

Шпанската агенција за цивилна заштита издаде предупредувања за невреме и обилни врнежи од дожд за недела, кои опфаќаат седум региони во централните и северните делови на земјата.

Овие поплави доаѓаат по повеќенеделен период на рекордно високи температури, за време на кој земјата беше погодена и од серија големи шумски пожари.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Свет

Подигнати авиони на НАТО – добиена дозвола за напад

Романското Министерство за одбрана денеска соопшти дека рано утринава во неделата, авион на НАТО соборил беспилотно летало што нелегално навлегло во романскиот воздушен простор.

Беспилотното летало било уништено од пилотите на авионите Ф-18 на шпанското воено воздухопловство, распоредени во Романија, пренесува порталот Digi24.ro.

„Во текот на ноќта меѓу 15 и 16 август, во 4:44 часот наутро, системите за надзор на воздушниот простор на романското Министерство за одбрана регистрираа навлегување на воздушна цел во националниот воздушен простор од правец на Република Молдавија, на околу 24 километри северно од Галац“, се наведува во соопштението на романското Министерство за одбрана.

Авион Ф-18 на шпанското воено воздухопловство, кој извршуваше борбена задача во рамките на мисијата за воздушно патролирање од воздухопловната база „Михаил Когалничану“, успешно го собори дронот, а како можна локација за падот на неговите остатоци е идентификувана ненаселена област меѓу местата Балени и Кудалби, во округот Галац. Според соопштението, воздушната тревога за округот Галац заврши во 5:20 часот наутро.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.