Како да одгледате вистински добри и сочувствителни деца? - Канал 5

Како да одгледате вистински добри и сочувствителни деца?

Најдоброто нешто што можете да го направите за светот да го направите подобро место за живеење е да негувате добрина во вашиот дом.

Како да одгледате вистински добри и сочувствителни деца?

Добрината, како основна човечка вредност, може да се опише на многу начини - како сочувство, дарежливост, емпатија или праведност - но секоја дефиниција подразбира грижа за другите.

За најмалите деца, тоа може да значи утеха на пријател или споделување колаче со брат или сестра, додека за постарите деца, тоа може да значи поканување на осамен другар на ручек или донирање на дел од џепарлакот во добротворни цели. Поттикнувањето на вакви вредности од мала возраст е клучно во воспитувањето нова генерација добри луѓе, пишува Parents.com.

Помогнете им да разберат што значи добрина

Емпатијата ни е вродена благодарение на таканаречените огледални неврони, кои нè тераат интуитивно да го чувствуваме она што го чувствуваат другите, објаснува психијатарот д-р Кели Хардинг, авторка на “The Rabbit Effect”.

Затоа вашето 2-годишно дете може да заплаче кога ќе види како друго дете паѓа на игралиштето, што е совршена можност да го објасните чувството: „Тажен си зашто се грижиш за другарчето, а тоа се повреди.“

Ако емпатијата е разбирање, сочувството е дејствување врз основа на тоа разбирање. „Како што се развива мозокот на детето, тој може подобро да направи разлика помеѓу „ти“ и „јас“, и тогаш се формира сочувството“, вели д-р Хардинг.

Развојниот педијатар д-р Дејмон Корб додава дека постепено можете да ги насочите малите деца, кои се фокусирани на „јас“ и „моето“, да размислуваат за „нас“ користејќи вклучување. „На пример, би можеле да кажете: „Што би можеле да правиме денеска, а да биде забавно за сите нас?“

Кога децата имаат три, четири и пет години, тоа е идеално време да се зборува за добрината, а „Златното правило“ е одлична почетна точка. „Се однесуваме кон другите онака како што би сакале тие да се однесуваат кон нас“, би можеле да му објасните на дете од предучилишна возраст. Подоцна, можете да преминете на „Платинското правило“, кое вели дека се однесуваме кон луѓето на начин што е најдобар за нив, дури и ако е различен од она што е најдобро за нас.

Можете да го илустрирате ова со пример: „Твојот брат ќе биде уморен по училиште. Дали треба да му донесеме ужина?“ Ако вашето дете предложи суво грозје, кое му е омилено, можете да го потсетите дека неговиот брат претпочита солени крекери. Ова ќе го натера вашето дете да се чувствува добро и гордо што направило нешто убаво за својот брат.

Поттикнете ја нивната имагинација

Размислувањето за тоа како би се чувствувал некој друг е една од најважните навики што можеме да ги всадиме кај децата. „Не можете да бидете емпатични ако немате силна имагинација - мора да знаете да се ставите во туѓа кожа“, вели Кетрин Аплгејт, наградувана авторка за деца. Играњето со преправање е одличен начин малите деца да вежбаат емпатија. Можете да му кажете на вашето дете: „Твојата кукла падна и ја удри главата! Што мислите дека треба да направиме со неа?“

Како што вашето дете расте, охрабрете го да замислува посложени сценарија. „На моите деца им ги истакнувам разликите без осудување за да може да создадат сопствено мислење“, вели д-р Корб. „Можеби ќе кажам: „Се прашувам како е да се спие надвор кога е ладно.““ Со текот на времето, ова размислување станува автоматско.

Кога вашето дете ќе види дека неговото другарче ја заборавило својата ужина, може да препознае дека е гладно и да му ја понуди својата. Читањето книги е уште еден лесен начин да се поврзете со вашето дете и да го доживеете туѓ животот. „Кога читаме, замислуваме со нашите срца и души, а не само со мозокот“, вели Аплгејт.

Бидете пример за добра личност каде и да одите

Родителското однесување е најважна алатка во воспитувањето на внимателни деца, вели д-р Хардинг. „Не можеме да го контролираме нивното однесување, но можеме да бараме начини самите да покажеме добрина.“ Децата нè имитираат уште од мала возраст, за да можете да им бидете пример уште од самиот почеток.

Тие набљудуваат како се однесувате кон другите, од суптилни гестови како што е оставање на мобилниот за да погледнете некого во очи, до поконкретни дејствија како што се поканување осамена личност на празничен ручек или носење оброк на болен сосед.

Важно е и како се однесуваме кон сопствените деца, верувајќи повеќе во емпатијата отколку во какви било родителски правила. Добрината исто така му дава чувство на детето дека има доволно љубов, пофалби и внимание за сите. Подеднакво е важно децата да видат дека сте добри кон себе, вели д-р Карла Наумбург. Ова вклучува грижа за себе, како што е доволно спиење, но и сочувство. Ако направите грешка, наместо да се критикувате себеси, кажете: „Во ред е, во ред е - сите правиме грешки“.

Поттикнете добри навики

Помогнете им на децата апстрактниот поим „добрина“да го поврзат со конкретни дејствија: споделување, волонтирање, дарување, вклучување, утешување, слушање и забележување кога некому му е потребна помош. Овие навики се дел од добрите манири, бидејќи учтивите гестови „ве молам“ и „благодарам“ исто така поттикнуваат љубезност.

Д-р Хардинг ги нарекува овие мали практики „микро-љубезности“ и вели дека со текот на времето, тие се вбројуваат во нешто големо. Децата секогаш можат да се прашаат: „Што можам да направам токму сега за да ја подобрам ситуацијата?“ Наместо да ги карате за нивните грешки, пофалете ги кога се добри, зајакнувајќи го нивното позитивно однесување: „Тоа беше убаво од тебе! Ѝ го даде колачето на сестра ти за да ја расположиш!“

Добрината не е секогаш лесна

Треба да се потсетиме себеси и на нашите деца дека понекогаш е тешко да се биде добар, вели д-р Наумбург. „Добрината не доаѓа секогаш природно, но тоа не значи дека не сте добра личност.“ Може да биде тешко да бидете дарежливи кон брат или сестра кои ве нервираат, но и да застанете во одбрана на пријател кој е неправедно обвинет.

Обрнете внимание на ефектите од добрината

Помогнете им на децата да забележат како се чувствуваат кога се добри кон другите и како другите луѓе реагираат на тоа. Љубезноста не мора да биде исклучиво алтруистичка; можеме да ја практикуваме и затоа што прави да се чувствуваме добро.

Подеднакво важно е децата да забележат кога другите се добри кон нив, што пак ќе ја поттикне благодарноста.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Мицкоски: „Везилка“ претставува почеток на еден процес кој ќе придонесе за посилна наука, поконкурентна економија и поголеми можности за младите

Обраќање на премиерот Христијан Мицкоски на промоција на ВЕЗИЛКА – Националната фабрика за ВИ.

Мицкоски: „Везилка“ претставува почеток на еден процес кој ќе придонесе за посилна наука, поконкурентна економија и поголеми можности за младите

„Почитувани присутни,

Дами и господа,

Постојат проекти чија вредност не се мери само преку инвестицијата што ја носат или инфраструктурата што ја создаваат, туку преку нивната способност да ја променат насоката во која се движи едно општество.

Проектот „Везилка“ е токму таков проект. Тој претставува вложување во иднината, во потенцијалот на македонските научници, истражувачи, студенти и компании, но и јасна определба државата да биде активен учесник во технолошките процеси што го обликуваат современиот свет.

Развојот на вештачката интелигенција веќе создава нови економски модели, отвора нови индустрии и поставува нови стандарди за конкурентност.

Во такви околности, способноста на една држава да создава знаење, да ги поврзува науката и стопанството и да обезбеди услови за иновации станува еден од најважните предуслови за долгорочен развој.

Токму затоа, воспоставувањето на Националниот центар за вештачка интелигенција претставува чекор кој има значење далеку над рамките на еден поединечен проект.

Особена вредност на „Везилка“ е што зад неа стои заедничка визија на Владата, академската заедница и Европската Унија.

Ваквите партнерства создаваат трајни резултати затоа што ги обединуваат знаењето, искуството и ресурсите околу заедничка цел – создавање современа, конкурентна и иновативна Македонија подготвена за предизвиците и можностите на новото време.

Преку овој центар се отвораат нови перспективи за македонските истражувачи и универзитети, за стартап заедницата и за компаниите кои сакаат да развиваат производи и услуги со висока додадена вредност.

Пристапот до европската инфраструктура за вештачка интелигенција и до напредни супер компјутерски капацитети ќе овозможи идеи создадени овде да добијат можност да се натпреваруваат на европско и глобално ниво.

Тоа претставува силен поттик за економски раст, за отворање нови работни места и за создавање нови можности за генерациите што доаѓаат.

Како универзитетски професор, отсекогаш сум верувал дека најсилниот ресурс на секоја држава се луѓето.

Знаењето што го поседуваат, талентот што го развиваат и идеите што ги создаваат се најсигурната основа врз која може да се гради просперитетна иднина.

Затоа секоја инвестиција во науката и истражувањето е инвестиција која со текот на времето носи најголем поврат за општеството.

Особено значење има и фактот што „Везилка“ ќе придонесе за развој на македонски јазични модели и дигитални алатки на македонски јазик.

Во време кога новите технологии сè повеќе стануваат простор во кој се создава и споделува знаење, присуството на сопствениот јазик претставува прашање на културен континуитет, научен развој и национална самодоверба.

На тој начин се создаваат услови македонскиот јазик да биде рамноправно присутен во современите технолошки процеси и достапен за идните генерации во дигиталната ера.

Упатувам искрени честитки до ФИНКИ и Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ за нивната посветеност, стручност и визија, како и благодарност до Европската Унија за поддршката и довербата што ја укажува кон овој значаен проект.

Благодарност заслужува и Министерството за дигитална трансформација кое препозна можност што може да создаде долгорочна вредност за државата и ја претвори во конкретна иницијатива од национално значење.

„Везилка“ претставува почеток на еден процес кој ќе придонесе за посилна наука, поконкурентна економија и поголеми можности за младите луѓе.

Процес што ќе помогне Македонија да се позиционира онаму каде што знаењето е многу значајно и во исто време да ја поддржува иновативноста и да создава услови иднината да се гради дома, со домашен потенцијал, домашна експертиза и домашна визија.

Ви благодарам.“

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Дигитална трансформација на системот за бесплатна правна помош

Со воведувањето на дигитално решение, постапките ќе станат побрзи, поедноставни и потранспарентни. 

Дигитална трансформација на системот за бесплатна правна помош

Министерот за правда Игор Филков и раководителот на Програмската канцеларија на Советот на Европа во Скопје, Олег Солдатов потпишаа договор за поддршка на изработката на нов софтвер за бесплатна правна помош, кој ќе овозможи поефикасно и поквалитетно управување со целиот процес.

Со воведувањето на дигитално решение, постапките ќе станат побрзи, поедноставни и потранспарентни. Софтверот ќе овозможи ефикасно управување со предметите, побрза обработка на барањата и подобра координација помеѓу сите институции и даватели на бесплатна правна помош.

За граѓаните, ова значи полесен пристап до услугите, поголема достапност на информациите и поедноставено остварување на правото на бесплатна правна помош. На овој начин се зајакнува пристапот до правда и се обезбедува подобра заштита на правата на сите граѓани.

Оваа активност, реализирана со поддршка на Советот на Европа, претставува значаен исчекор кон современ, ефикасен и дигитализиран систем на бесплатна правна помош во Република Македонија.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Усвоена програмата за „Тиквешки гроздобер 2026“: Жељко Самарџиќ, Де Вито и Џејла Рамовиќ се главни ѕвезди!

Советот на општина Кавадарци, во рамки на својата 11-та седница, денеска официјално ја донесе програмата за претстојната стопанско-туристичка и културна манифестација „Тиквешки гроздобер 2026“. 

Усвоена програмата за „Тиквешки гроздобер 2026“: Жељко Самарџиќ, Де Вито и Џејла Рамовиќ се главни ѕвезди!

Овогодинешното издание на фестивалот, кој веќе го носи приматот за најдобар македонски општински фестивал, ќе се одржи од 4 до 6 септември, ветувајќи тридневна „приказна под отворено небо“ исполнета со традиција, вино и богата забавна програма.

Организацијата и реализацијата на културните содржини годинава ѝ се делегирани на компанијата „Иноватива груп“ ДОО Скопје.

Главната локација за забавниот дел ќе биде Градскиот плоштад во Кавадарци, каде што се очекуваат масовни настапи на познати регионални и домашни музички имиња:

Петок (4 септември):

Вечерта е резервирана за помладата публика и модерните ритми.

Програмата започнува со македонскиот состав Зи Бомб, по што следува настапот на регионалната трап-ѕвезда Де Вито, а вечерта ќе ја заокружи DJ Галовски.

Сабота (5 септември):

Саботната вечер нуди одлична комбинација на поп и рок музика. Публиката ќе ја забавуваат македонските бендови Дупер и Нокаут, а главна ѕвезда на вечерта е легендарниот Жељко Самарџиќ.

Недела (6 септември):

Големото финале на фестивалот ќе го одбележат настапите на младата и популарна Џејла Рамовиќ и познатиот пејач Пеџа Јовановиќ, по што во 01:00 часот по полноќ ќе следува спектакуларен огномет.

Покрај вечерните концерти, „Тиквешки гроздобер 2026“ нуди разновидни дневни содржини со фокус на негување на лозаро-винарските обичаи:

Како централен настан на традицијата- карневалот, ќе се одржи во сабота (5 септември) .

Во недела е планирано и традиционалното Детско карневалско дефиле придружувано од DJ Bono.

Градскиот плоштад ќе биде уреден со брендирани монтажни елементи и шатори наменети за промоција и дегустација на познатите тиквешки вина, ракија, маџун и традиционална храна.

Исто така, во духот на народното творештво ќе биде уредено и Полициското паркче.

Програмата го вклучува кошаркарскиот турнир „Сестри Китеви“ во спортскиот центар „Јасмин“, мото-рели низ градските улици, изложба на олдтајмери на улицата „Илинденска“ и традиционална таблијада.

Во Паркот на револуцијата во текот на трите дена ќе се емитува староградска музика со подготовка на скара. Фестивaлот има за цел повторно да привлече гости од целата држава и регионот и да го потврди статусот на Кавадарци како винска престолнина.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер