Култура

Јордан Плевнеш добитник на највисокото општинско признание на Охрид

Поетот, драматургот и романсиерот, амбасадорот Јордан Плевнеш, е годинешниот добитник на највисокото признание што го доделува Општина Охрид - наградата „Патрон на градот – Св. Климент Охридски“.

Членовите на Стручната комисија едногласно ја донеле таквата одлука, имајќи ја предвид импозантната биографија на проф. д-р Плевнеш, неговото животно дело и неговата завидна научна дејност во областа на драматургијата и неговата афирмација на Охрид и Република Македонија насекаде во Светот.

„Земајќи го предвид предлогот на Стручната комисија и општопознатите факти за неговата голема високовредносна и величествена идеја за Охридската академија на хуманизмот, со востановување на Охтидската Светиклиментова Светска награда за хуманизмот со која досега беа овенчани седумнаесет светски хуманисти – великани во своите професионални сфери, на Охрид му се даде уште една историска улога во неговата осум милениумска предисторија и историја. Наградата за хуманизам го осмислува Охрид од длабокото возбудливо историско минато, преку фактот дека Охрид во денешнината станува хуманистичко-филозофски стожерник, а аналогно на тоа Јордан Плевнеш е еден од најзаслужните такви стожери и неговите врвни долгогодишни остварувања кои се од особено значење и имаат голем придонес во развојот напредокот и севкупната афирмација на Охрид во Република Македонија и светот“, посочува градоначалникот на Охрид, Кирил Пецаков, кој ја потврди одлуката на Комисијата.

Јордан Плевнеш e роден на 29-ти октомври 1953 година во селото Слоештица, Демирхисарско. Основно училиште заврши во Демирхисарско, средно во Битола, а факултет на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, каде што и магистрира на Филолошкиот факултет, на тема „Македонската народна драма“. Карактеристично за него е да се каже и тоа дека во текот на 1973 и 1974 година работеше како метач на гробиштата „Пер Лашез“ во Париз и со еден патувачки театар на илузионисти ја пропатува Европа, што несомнено говори за неговиот нескротлив дух. Од 1975 година беше уредник на културната рубрика во „Студентски збор“. Од 1980 до 1985 година беше уредник во Издавачката куќа „Мисла“. Исто така значајно е да се истакне дека од 1985-1988 година работеше и како асистент на Институтот за литература при Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ во Скопје, а член е на ДПМ од 1982 година, како и на Македонскиот ПЕН центар. Предава креативно пишување на повеќе европски и американски универзитети, како на пример: Институтот за ориентални јазици и цивилизации во Париз, Универзитетот Оресе во Париз, Универзитетот на Тексас во Далас, Универзитетот Јеил. Од декември 2000 година па сè до 2005 година беше амбасадор на Република Македонија во Франција, Шпанија, Португалија и при УНЕСКО. Од 2005 година е потпретседател на Интернационалната асоцијација на УНЕСКО од Париз, Република Франција, за дијалог меѓу цивилизациите, а од октомври 2008 година е ректор на Универзитетот за аудио-визуелни уметности при ESRA – Европската филмска академија „Скопје-Париз-Њујорк“.

Во однос на неговото творештво карактеристично е тоа што неговите дела се објавувани во педесетина земји во светот, преведувани на повеќе од петнаесетина јазици, а неговите драми изведувани во над триесетина земји во светот. Тој пишува на македонски и француски јазик, а преведува од српскохрватски, грчки и француски јазик. Негова прва книга е „Теорија на отровот“ (збирка поезија, 1980), по што следуваат: „Еригон“ (драма, 1980), „Мацедонише цуштенде“ (драма, 1984), „Југословенска антитеза“ (драма, 1987), „Р“ (драма, 1987), „Бесовскиот Дионис“ (студија, 1989), „Драми“ (1996), „Подземна република“ (драма, 1991), „Безбог“ (драма, 1991), „Среќата е нова идеја во Европа“ (драма, 1998), „Јустинијан први“ (монодрамски спев, 2001), „Последниот ден на Мисирков“ (пиеса, 2003), „Осмото светско чудо“ (неговиот прв роман, 2005). Добитник е на следните награди: во „Студентски збор“ за дебитантска книга, награда за најдобар југословенски драмски текст на XIII МЕСС во Сараево, вонредна награда на „Стерино позорје“ Нови Сад, за драмата „Подземна република“ изведена од Битолскиот театар, високата награда на Националниот центар за книжевност на Република Франција за драмата „Среќата е нова идеја во Европа“, добитник е на интернационалната награда на франкофонијата „Сребрен јасмин“, во 2004 година, за целокупното негово творештво, а во 2008 година, на отворањето на првиот Фестивал на француски филм во Охрид, амбасадорот на Република Франција во Република Македонија Бернар Валеро, во името на претседателот на Франција, Никола Саркози, му ја врачи високата француска награда „Витез на книжевностите и уметностите“. Добитник е и на многу други награди и меѓународни книжевни признанија.

Добитници на повелбaта „Патрон на градот - Св. Климент Охридски“ за оваа година се манифестацијата „Поетска ноќ во Велестово“, постхумно неодамна починатата спикерка на Радио Охрид, Леонора Чекреџи и младата спортска надеж на Охрид, таеквондистката Христијана Парулеска.

Наградата и Повелбите на добитниците ќе им бидат врачени на Свечената академија што по повод празникот „Св. Климент Охридски“ ќе се одржи во четврток, 7 декември 2023 година, во НУ Центар за култура „Григор Прличев“ во Охрид со почеток во 19:30 часот.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Технологија

Мистериозната дупка можеби е влез во огромна пештера- НАСА почна големо истражување на Месечината

Американската вселенска агенција НАСА избра предлог од Институтот за планетарни студии (PSI) за да истражи дали мистериозна дупка на Месечината всушност крие џиновска пештера.

Таквата пештера еден ден би можела да им обезбеди безбедно засолниште на астронаутите за да избегаат од зрачењето и екстремните температурни флуктуации на површината на Месечината, се вели во соопштението на Институтот за планетарни студии.

Проектот ќе биде финансиран од програмата на НАСА за истражување на површината на Месечината и носивост (PRISM), која испраќа научни инструменти на Месечината користејќи вселенски летала обезбедени од добавувачите на Иницијативата за комерцијални носивост на Месечината (CLPS).

Предводен од заменик-администраторот на PSI и виш научник Тан Пучиг, избраниот проект се нарекува Геофизички инструменти за истражување на кратерот Мариус на Месечината (GIMLI). PSI соработува со Honeybee Robotics на овој потфат, кој ќе изгради голем дел од опремата и инструментите, а тие ќе бидат транспортирани со лендер и ровер обезбедени од иницијативата CLPS. Работата на PSI ќе се спроведува во партнерство со Норвешката вселенска агенција.

„GIMLI претставува амбициозна планетарна наука за која е основан PSI. Тан и неговиот тим земаат научно прашање што го проучувавме од орбитата и развиваат начин да го истражат директно на Месечината. Возбудени сме што PSI го предводи овој напор и соработува со НАСА и Honeybee Robotics за да дознаеме повеќе за Месечината и нејзиното вулканско минато“, рече директорката и извршен директор на PSI, Аманда Хендрикс.

Набљудувањата од лунарната орбита дадоа убедливи докази дека пештери може да постојат под површината на Месечината. Истражувањето на GIMLI ќе се фокусира на јамата Мариус Хил (MHP), голема дупка во еден од највулкански разновидните региони на Месечината. Како и другите лунарни јами, MHP може да послужи како порта кон овие подземни простори, кои можеби се формирале за време на древната вулканска активност.

GIMLI ќе им овозможи на научниците да го истражуваат MHP директно од површината на Месечината.

Тагови: месечината НАСА

Тенис

Медведев му се извини на повредениот гледач, дисквалификацијата скапо го чинеше- се огласи и Ѓоковиќ (ВИДЕО)

Новак Ѓоковиќ се пласираше во финалето на АТП турнирот 500 во Пекинг откако Данил Медведев беше дисквалификуван со 7:5, 5:3 и 15:15 за српскиот тенисер.

На крајот од мечот, откако загуби бод, Медведев ја испрати топката кон трибините и удри гледач во окото, по што судијата и супервизорот решија да го прекинат натпреварот и да го дисквалификуваат Русинот.

View this post on Instagram

A post shared by Tennis Legend (@tennislegend)

Ѓоковиќ на тој начин ја продолжи својата неверојатна серија на турнир на кој се уште нема пораз во кариерата. Сега има 33 победи од исто толку натпревари во Пекинг и во вторник против Алекс де Минаур ќе се обиде да ја освои седмата титула на Отвореното првенство на Кина и 102. турнир во кариерата.

Медведев: Тоа беше несреќен случај

Рускиот тенисер се обрати на пресот по мечот: „Прво, ужасно ми е жал за гледачот. Се обидувам да стапам во контакт со него, ако тој тоа го сака. Се надевам дека ќе му се извинам лично и ќе видам како се чувствува.

Тоа беше стопроцентна несреќа. Гледате дека не ја погодив топката од лутина. Топката се враќаше назад, па јас само се обидов да ја погодам каде било за да не излезе надвор од границите.

Кога видов што се случи, се чувствував ужасно. Мислам дека никогаш не сум бил во слична ситуација. Најважно ми е гледачот да е добро затоа што во такви ситуации никогаш не се знае што може да се случи. Се надевам дека ќе можам да се сретнам со него и некако да се поправам за тоа што се случи“.

Ѓоковиќ: Малку сум шокиран

„Малку сум во шок. Жал ми е за тој човек и се надевам дека не е повреден. Жал ми е и за Данило затоа што знам точно како е чувството кога си дисквалификуван од натпревар поради нешто вакво. Бев дисквалификуван на УС Опен во 2020 година. Бев на само три бода од победа. Беше неверојатна борба денес“, рече Ѓок.

Да потсетиме, на УС Опен 2020 година, Ѓоковиќ беше дисквалификуван во осминафиналето против Пабло Карењо Буста. Откако го загуби својот сервис со 5:6 во првиот сет, тој фрустрирано ја удри топката зад себе и со неа го удри линискиот судија во врат.

Не изгледаше дека намерно ја нишани, но според правилата, удирање службено лице со топка е доволно за исклучување. По неколку минути разговор со судиите, Ѓоковиќ беше исфрлен од турнирот, а Карено Буста продолжи.

Медведев беше дисквалификуван додека Ѓоковиќ сервираше за меч

Медведев прв стигна до брејк во првиот сет, но Ѓоковиќ веднаш му го одзеде сервисот и потоа на крајот од сетот ја направи клучната разлика за 7:5. Во текот на мечот Русинот имаше голем број прилики на сервис на Ѓоковиќ, но не можеше да ги претвори во брејкови.

Во вториот сет Ѓоковиќ уште еднаш стигна до предност. Медведев еднаш го врати брејкот, но при 4:3, српскиот тенисер повторно му го одзеде сервисот на противникот и влезе во позиција да сервира за финале.

Во 15:15 часот Медведев исфрустрирано ја удри топката кон трибините. Таа го удрила гледачот, кој го држел за очи, а потоа со помош на персоналот ја напуштила трибината. По дискусијата меѓу главниот судија и надзорникот беше донесена одлука за дисквалификување на Медведев.

Ѓоковиќ е 33:0 во Пекинг

Ѓоковиќ оваа година се врати во Пекинг за прв пат по 2015. Во претходните шест настапи ги освои сите шест титули, во 2009, 2010, 2012, 2013, 2014 и 2015 година, а на турнирот годинава пристигна со рекорд од 29:0.

Во првото коло го совлада Нуно Борхес со 6:3, 7:6, а потоа против локалниот тенисер Бу Јунчаокете мораше да се сврти по загубениот прв сет. Тој славеше со 4:6, 7:6, 6:2.

Во четвртфиналето го чекаше Александар Зверев, победникот на Ролан Гарос и УС Опен годинава. Германецот го доби првиот сет, но Ѓоковиќ направи пресврт и го доби со 4:6, 6:4, 6:4. Со тоа стигна до 32:0 во Пекинг, а дисквалификацијата на Медведев му ја донесе 33-та последователна победа.

Тешка сезона за Ѓоковиќ

Ѓоковиќ ќе ја бара својата прва титула во 2026 година против Де Минаур. Тој ја отвори сезоната со пласман во финалето на Австралија Опен, каде што беше поразен од Карлос Алкараз. На Ролан Гарос, тој беше елиминиран во третото коло, додека на Вимблдон стигна до полуфиналето и загуби од Јаник Синер.

Отвореното првенство на САД беше особено непријатно за него. Таму, Маријано Навоне го нокаутираше во првото коло, а Ѓоковиќ имаше здравствени проблеми за време на натпреварот. Дури и по пристигнувањето во Пекинг, тој зборуваше за физичките тешкотии што го придружуваат во текот на сезоната.

Токму затоа кинескиот турнир е еден од неговите најдобри резултати во годината. Ѓоковиќ, кој полни 40 години во мај, сега има можност да го освои својот прв трофеј по Атина во ноември минатата година.

Медведев пристигна во Кина со три титули во годината

За разлика од Ѓоковиќ, Медведев освои три титули во 2026 година. Ја отвори сезоната со титула во Бризбејн, потоа го освои Дубаи, а непосредно пред да пристигне во Пекинг славеше и во Хангжу. Во финалето на тој турнир, тој го победи Андреј Рубљов со 7:5, 6:4 и ја освои 24-та титула во својата кариера.

Медведев играше и во финалето на Мастерсот во Индијан Велс оваа година. Таму го победи Карлос Алкараз во полуфиналето, а во финалето беше запрен од Јаник Шинер.

Тој ја продолжи својата одлична форма во Пекинг. Пабло Карења Буста победи со 6:4, 6:2, Јан-Ленард Штруф со 6:4, 6:3, а Франциско Черундол со 7:6, 6:3. Неговата серија заврши на необичен начин, со дисквалификација во полуфиналето против Ѓоковиќ.

Ѓоковиќ води во меѓусебните средби со Де Минаур

Ѓоковиќ ќе се соочи со петтиот носител Алекс де Минаур во финалето. Српскиот тенисер води со 3:1 во нивните претходни средби, а со победа би ја освоил својата седма Пекиншка и 102-ра индивидуална титула во својата кариера.

Тагови: Данил Медведев Новак Ѓоковиќ

Шоу биз

Новиот филм на Том Круз доживеа дебакл на кино благајните (ВИДЕО)

Новиот филм на Том Круз, „Копач“, доживеа дебакл на глобалните кино благајни во викендот на отворањето, и покрај месеците со промоција.

Сатирата на режисерот Алехандро Г. Ињариту, која не беше дочекана со критички пофалби, заработи само 8 милиони долари во американските кина и 12 милиони долари на 74 странски пазари.

Продукцијата на филмот чинеше најмалку 125 милиони долари, а некои извори наведуваат дека буџетот се приближува до износот од 160 милиони долари. На тоа треба да се додадат и трошоците за маркетинг, кои се проценуваат на дополнителни 100 милиони долари. Затоа, филмот треба да заработи околу 350 милиони долари во кината само за да ги покрие трошоците. Експертите од филмската индустрија предвидуваат загуба од дури 150 милиони долари, што би го рангирало „Копач“ меѓу најголемите неуспеси во 45-годишната кариера на Том Круз.

Неговиот политички трилер „Јагниња и лавови“ од 2007 година беше исто така комерцијален неуспех, но беше направен со буџет од само 35 милиони долари. Десет години подоцна, обидот на Круз да ја оживее франшизата „Мумија“ заврши со загуба од 95 милиони долари.

За разлика од „Копач“, хорор трилерот „Верити“, базиран на романот на Колин Хувер, со Ен Хатавеј и Дакота Џонсон во главните улоги, се најде на врвот на гледаноста. Филмот заработи 32,6 милиони долари во првиот викенд.

И покрај силната промоција на Круз, која вклучуваше негово прво интервју за списание по години, бројни телевизиски појавувања и лондонска премиера со принцот и принцезата од Велс, критиките минатата недела наговестуваа неуспех.

Оваа црна комедија со голем буџет беше замислена како еден од главните кандидати за филмски награди. Круз претрпе драматична физичка трансформација за да го портретира ексцентричниот нафтен тајкун Дигер Роквел, кој случајно предизвикува еколошка катастрофа. Во филмот во режија на Алехандро Гонзалез Ињариту („Човек-птица“, „Враќачот“), Џон Гудман игра диктаторски американски претседател.

Поделени реакции на критичарите

Критиките беа исклучително поделени, но некои критичари го пофалија смелиот чекор на Круз надвор од акциониот жанр. Брајан Винер од „Дејли меил“ му додели на филмот четири ѕвезди. „Ова е смел и често брилијантен филм. Шпекулациите за номинациите за Оскар за Ињариту, Круз и Гудман се сосема заслужени“, напиша тој.

Николас Барбер од Би-Би-Си мисли така. „Не можев да престанам да се смеам на грандиозноста на неговата изведба, веродостојноста на мрачната еколошка порака на сценариото и енергичниот стил на Ињариту“, вели Барбер.

Роби Колин од „Телеграф“ го нарече филмот „најлудиот филм на годината“ и додаде: „Вистинско задоволство е да се гледа како Ињариту и Круз дискутираат за тоа со таква убавина, дрскост и екстравагантност“. Ејми Николсон од „Лос Анџелес тајмс“ го истакна ризикот на актерот: „Круз висел од карпи и облакодери, но улогата на нафтениот магнат е неговата најризична во последните децении“.

Од друга страна, многумина го оценија филмот како претенциозен и неуспешен. Питер Бредшо од „Гардијан“ му додели на филмот две ѕвездички и заклучи: „Тука има нешто површно и претерано. Овој филм се закопа во постмодерна дупка“. Кевин Махер од „Тајмс“ беше уште построг со една ѕвезда. „Наместо тоа, Круз е во незавидна позиција да биде и единствениот адут на филмот и неговата фатална маана“, вели Махер.

Овен Глајберман од „Варајети“ пишува дека филмот нема да се поврзе со публиката „затоа што е премногу полн со себе и оптоварен од сопствената важност“. Дејвид Руни од „Холивуд репортер“ го спореди филмот со колосални неуспеси како „Вавилон“ и „Амстердам“, нарекувајќи го „претеран филм од режисер толку пијан од сопствената репутација што заборавил на публиката“.

Во рецензија од две ѕвездички, Оли Ричардс од „Емпаер“ напиша: „„Дигер“ е помпастичен и напорен... Круз се појавува како победник потсетувајќи нè колку може да биде привлечен како актер. Тој голем ризик е за пофалба. Штета што филмот не нуди повеќе за возврат“. Вилијам Бибијани за „The Wrap“ беше најдиректен: „„Digger“ е она што го добивате кога на најлошата скеч од „Saturday Night Live“ ѝ давате необјасниво голем буџет и заблуди за грандиозност.“

Ова е еден од ретките филмови во последните три децении во кои Круз глумеше со цел да освои награди. Режисер беше четирикратниот добитник на Оскар, Ињариту, познат по своите сложени и визуелно импресивни дела.

Тагови: Том Круз