Династијата Гликсбург, предводена од кралот Харалд V, е поддржана од само 60 проценти од норвешките граѓани на неговиот 89-ти роденден. Само пред еден месец, 70 проценти од Норвежаните ја поддржаа монархијата.

Серија скандали во последните две години сериозно ја поткопаа довербата на граѓаните во монархијата, која беше создадена во 1905 година со мирно раскинување на државно-правните врски со Шведска. Интересно е што кралот Харалд и неговиот син и наследник на престолот Хакон сè уште уживаат значително подобар личен рејтинг од другите членови на кралското семејство.

„Луѓето очигледно реагираат на скандалите“

На скала од 1 до 10, илјада анкетирани норвешки граѓани му дадоа на кралот оценка од 9,2, а на Хакон 7,9. Но, сопругата на Хакон и идна кралица Мете-Марит доби оценка од 3,7, двојно пониска од пред една година, што значи дека Норвежаните навистина не ја сакаат на кралскиот престол.

„Од перспектива на дворот, ова е секако вознемирувачко. Тоа е драматичен пад за многу краток временски период. Луѓето очигледно реагираат на скандалите и постои незадоволство од начинот на кој кралското семејство се справи со тоа. Но, самиот крал е сè уште популарен“, изјави за NRK коментаторот на Aftenposten, Харалд Стангел.

Слабеењето на поддршката за монархијата е директен резултат на врските на Мете-Марита со Џефри Епштајн, покојниот и озлогласен американски сексуален престапник, со кого норвешката принцеза одржуваше близок контакт од 2011 до 2014 година и често водеа несоодветни разговори.

Принцезата ги криеше своите контакти со Епштајн

Така тие комуницираа со години по првата пресуда на Епштајн во 2008 година за сексуални престапи. Мете-Марит оттогаш јавно се извини и рече дека требало „темелно да ја провери“ позадината на Епштајн. Но, фактот останува дека таа го криела своето блиско познанство со Епштајн сè додека документите и е-поштата објавени од Министерството за правда на САД не го откриле тоа.

Дополнителен проблем е судењето на Мариус Борг Хоиби, 29-годишниот син на Мете-Марит од краткотрајна врска пред нејзиниот брак со престолонаследникот Хакон. Хоиби е на судење во Осло, обвинет за 38 кривични дела, вклучувајќи силување и голем број обвиненија за насилство и напад врз поранешен партнер, закани, кршење на забрана за пристап и поседување дрога.

Судењето во Окружниот суд започна на 3 февруари 2026 година и ќе трае до март, а речиси секојдневно се појавуваат нови непријатни детали што укажуваат дека кралското семејство со години било свесно за проблематичното однесување на Хоиби. Минатата недела, сведок тврдеше дека самиот Хоиби има дете надвор од брак, а портпаролката на судот одби да коментира.

Освен Мариус, Мете-Марит има и две деца со Хакон, 20-годишниот принц Свере Магнус и 22-годишната крунска принцеза Ингрид Александра, која еден ден ќе стане кралица на Норвешка. Некои веруваат дека кризата во монархијата најдобро би можела да се ублажи ако Ингрид Александра директно ја наследи круната од нејзиниот дедо Харалд.

Ја продала свадбата на Нетфликс и еден британски таблоид

Сепак, „најцрната овца“ во кралското семејство е всушност сестрата на Хакон, принцезата Марта Луиз, која Норвежаните ја оцениле со 3,1. Откако се развела од својот прв сопруг, со кого има три ќерки, Марта Луиз се омажила за самопрогласениот црн американски шаман Дурек Верет во 2024 година.

Принцезата тврдела дека може да комуницира со ангели и мртви, а Верет тврдела дека може да излечи рак. Тие продавале медалјони тврдејќи дека можат да излечат коронавирус и со тоа го прекршиле договорот меѓу Марта Луиз и кралот Харалд дека тој не може да ја користи својата титула комерцијално.

Принцезата веројатно непоправливо го оштетила својот јавен статус кога ги продала правата за покривање на нејзината свадба со Верет на британскиот таблоид Hello! и американската платформа за стриминг Netflix. Одлуката била дочекана како предавство на норвешките традиции и даночните обврзници кои ја финансираат монархијата.

Многумина веруваат дека ова би можело да биде почеток на крајот за норвешкото кралско семејство, додека други истакнуваат дека веќе преживеало тешки времиња во минатото. Повеќето коментатори веруваат дека сегашната криза првенствено е предизвикана од документите на Епштајн и дека ништо драматично нема да се случи во блиска иднина.

Жолт картон за династијата, а кралот завршил во болница

Сепак, сите се согласуваат дека норвешката династија добила жолт картон и истакнуваат дека јавната поддршка за кралското семејство полека се намалува со години. Така, во 2017 година, дури 81 процент од граѓаните ја поддржале монархијата. Покрај тоа, до неодамна занемарливиот број Норвежани кои сакаат република се искачил на 27 проценти.

Најголемиот проблем е што двајцата најпопуларни претставници на монархијата, кралот Харалд и кралицата Соња, имаат 89 години, па затоа промената на тронот во наредните години е речиси неизбежна. Кралот долго време се мачеше да се движи, а синоќа поради „дехидрација и инфекција“ заврши во болница во Тенерифе, каде што е на зимски одмор.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.