Градок – неоткриена цивилизациска тајна на Мариово - Канал 5

Градок – неоткриена цивилизациска тајна на Мариово

По патот за Мариово, од Прилеп, токму пред Расимбегов мост на Црна Река, треба да скршнете лево. Да се пешачи за да се стигне до Градок, еден од најбитните локалитети во Мариово. 

Градок – неоткриена цивилизациска тајна на Мариово

И антички и за средновековието, а најмногу за зачетоците на христијанството.

Ве пречекува фасцинантен поглед. Ѕидини од базилики од византиската антика прераснале во манастирски комплекс. Зачуваноста на остатоците фасцинира. Ѕидините се извишуваат речиси 2000 години. Добро, прецизно, од 4 век од нашата ера.

Приказната за Градок во Мариово не е нова, но новите истражувања се фасцинантни. Се истражувало кон крајот на 20 век (од 1989 до 1996 година) и дури сега по 24 години. Се поместуваат границите на раната антика, а секако и зачетоците на христијанството. Се поврзуваат дури од 4 век од нашата ера.

Археологот Бранко Ристески, директор на Институтот за старословенска култура од Прилеп и предводник на истражувачкиот тим, е „желен" да ја раскаже приказната за раната антика од пред 2000 години на оваа почва и зачетоците на христијанството. Досега се знаеше дека локалитетот има зачетоци од доцната, а отсега од раната антика, од почетокот на новата ера. Антиката се претопува во раното средновековие, вели Ристески.

– Пред 24 години се констатирани остатоци од античка населба, клучна за културната историја на Мариово. Во периодот од 9 до 14 век е констатиран средновековен манастир со две цркви. Тие две етапи подетално се истражени, иако се констатирани остатоци од праисторијата и од раната антика. Но најголемиот дел остатоци се поврзуваат со овие две фази – античката населба и средновековниот период со манастир и две цркви. Годинава, првпат, имавме можност да истражуваме значаен комплекс на раноантички населби и е новина во досегашните истражувања, кои нудеа детали за доцната антика. Ова ги проширува сознанијата за античката населба. Втората линија се новите сознанија за средновековниот манастир. Откривме делови од садова, луксузно глазирана садова керамика, која се поврзува со солунските луксузни работилници во византискиот период, објаснува Ристески.

Откритијата за поврзаноста со југот, односно солунскиот центар укажуваат дека Градок бил на значајна, клучна точка на трансферзалата југ – север.

– Продукцијата, како најјужен пункт во Манастир, Мариово, се поврзува со средновековен Прилеп, па Скопје, Подунавјето. Станува збор за една масовна луксузна продукција во чиј синџир и овој пункт има значајно место, вели Ристески.

Најбитно е дека базиликите, оние византиски, од 4 век се зачетоци на раното христијанство. На нивна основа подоцна никнал манастирски комплекс на рангот на Трескавец.

– Раната антика на овие простори е засведочена од првиот век од нашата ера, со суштински ремоделирања од 4 до 6 век од нашата ера. Манастирот функционира од 10, па сè до раниот 15 век. Битно е да се каже дека во доцноантичкиот период, од 4 до 6 век се констатирани манифестациите на христијанството. Со сведоштва за базиликата, се асоцира на религиски пункт од 5, па и 6 век. Тоа се поврзува со сакралниот комплекс „Свето преображение" во Зрзе и со комплексот во селото Градешница каде има сознанија за ремоделирање на доцноантичка резиденцијална вила во христијански комплекс. Значи, за тие зачетоци на христијанството во Мариово и северна Пелагонија, еден од клучните пунктови е токму овде, кај селото Манастир, Мариово. Можби тоа е објаснувањето за значајниот религиски пункт од 9 до 14 век. Зошто манастирскиот живот прекинал во 14 и 15 век? Веројатно, тоа е време на продорот на Османлиската Империја, смета археологот Ристески.

Со овие податоци во голема мера се заокружија сознанијата за планиметријата на античката населба и просторната организација на средновековниот манастир, лоцирани непосредно над еден од јазолните комуникациски пунктови во овој дел од регионот на Мариово.

Годинашните истражувања на локалитетот Градок ќе значат и тридемензионално моделирање на акрополниот дел од населбата, простор на кој се концентрирани најголем дел од досега истражените градби, како и градби што останале сочувани на површината од населбата. Дополнително, ќе има топографско снимање на видливиот дел од фортификацијата. Со спојувањето на резултатите и од двете снимања ќе се продуцира досега најпрецизен тридимензионален модел за акрополниот дел од населбата. Целта е просторните односи во виртуелната средина да се конзистентни со реалноста. Со добиените податоци, кои ќе бидат геореференцирани според македонскиот координатен систем, ќе се постави сигурна основа за прецизно лоцирање и просторно мапирање на сите следни истражувања.

Мариовски Градок, според археолозите, е клучен пункт каде се прекршуваат главните комуникациски врски на југот и на северот на Балканот. Токму околу Градок со години се размислувањата да се подигне населба доколку се гради браната Чебрен во Мариово.

Денес најраселената одбласт во Европа крие тајни, или полека ги открива, за цивилизација пред речиси две илјади години. Значајна, клучна точка, која ги поврзувала северот и југот на балканските простори./МИА.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Шукова: Бараме одговорност за секоја една жена жртва на насилство

Од Форумот на жени на СДСМ вечерва излегоа на протест пред СВР Охрид против насилствата врз жените.

Шукова: Бараме одговорност за секоја една жена жртва на насилство

Побараа одговорност од насилниците и институциите и заштита за секоја жртва која била изложена на насилство.

Претседателката на Форумот на жени на СДСМ, во име на насобраните, но и како што рече, во име на сите жртви на слични насилства, истакна дека насилството врз жените и фемицидите се сериозен општествен проблем, но дека проблемот не завршува со самиот чин на насилство, туку продолжува и во постапките што следуваат во текот на истрагата и судењето, каде, како што рече, се покажуваат сериозни системски недостатоци.

– Бараме да има сериозна превенција за да се спречат нови облици на насилство и нови фемициди. Бараме одговорност и да нема политички влијанија во процесот на истрага и судење. Бараме секоја жртва да биде заштитена. На секое јавување на жртва на семејно насилство, институциите веднаш да реагираат – порача Шукова.

Од семејството на Сара Ѓорѓиеска претходно порачаа дека нема да присуствуваат на протестот, но и дека се надеваат дека протестот нема да биде искористен за партиски цели ,туку ќе биде протест на граѓаните со цел да се подигне свеста за насилството против жените во земјава.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Утре променливо облачно со дневна температура од 17 до 21степен

Времето утре според УХМР ќе биде променливо облачно со повремени локални врнежи од дожд а максималната температура ќе достигне од 17 до 21 степен.

Утре променливо облачно со дневна температура од 17 до 21степен

Променливо облачно со повремени локални врнежи од дожд. Ќе дува умерен до засилен, а наместа во западните делови повремено силен ветер од југозападен правец (над 80 km/h). Минималната температура ќе биде во интервал од 4 до 11, а максималната ќе достигне од 17 до 21 степен.

Во Скопје, променливо облачно со повремени сончеви периоди. Кон крајот на денот ќе има услови за слаб дожд. Ќе дува слаб до умерен, а во делови од котлината повремено засилен ветер од јужен правец. Минималната температура ќе се спушти до 2, а максималната ќе достигне до 19 степени.

ВРЕМЕТО ВО НАРЕДНИТЕ ДЕНОВИ

Во следните денови ќе се задржи променливо облачно време со повремени локални врнежи од дожд со променлив интензитет. Под влијание на јужно воздушно струење до петок ќе биде релативно топло со температури кои ќе бидат над просекот за овој период од годината. Ќе дува умерен до засилен, а наместа во западните делови повремено силен ветер од југозападен правец (над 80 km/h). Од сабота температурите ќе бидат во опаѓање.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Саша Ковачевиќ објави фотографии од родениот син: Гордиот татко не ја симнува насмевката од лицето

Мегапопуларниот српски пејач Саша Ковачевиќ ги објави првите фотографии со наследникот од породилиштето.

Саша Ковачевиќ објави фотографии од родениот син: Гордиот татко не ја симнува насмевката од лицето

Зорана Тасовац, партнерката на пејачот Саша Ковачевиќ, се породи и роди здраво машко дете. Гордите родители го добија своето прво заедничко дете, а набргу потоа ја споделија радосната вест на социјалните мрежи.

Саша сега објави фотографии со наследникот од породилиштето. Првата слика е направена веднаш по породувањето, додека на втората пејачот не ја симнува насмевката од лицето и позира со бебето во колевката.

Тој го покри лицето на синот со емотикон во форма на срце, а глетката ги разнежни неговите следбеници. Ковачевиќ претходно откри дека за доаѓањето на бебето избрале приватна клиника и дека тој сакал да биде покрај Зоран за време на породувањето.

„Сакам да бидам таму, како поддршка, но и за да ги почувствувам убавините на татковството уште од првата секунда кога тој ќе дојде на свет“, изјави пејачот.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер