Култура

Ерусалимското платно - порта до светата земја и Христијанството

Тоа е порта кон светата земја. Слика на Христијанството. Ерусалимското платно, изработено од врвни зографи од Ерусалим ги краси ѕидовите на повеќе цркви и манастири во Македонија.

Тоа е потврдата на аџилакот на значајни македонски семејства кои последните два века тргнале на аџилак во Светата земја - Ерусалим и на гробот на Исус, враќајќи се дома со потврда на сопствениот аџилак, на статусот, на чувството за поинаков поглед на животот, на гревовите и себеоткривањето. Завиткани во ролни, помалку тајно, аџиите од Македонија сакале светоста да ја пренесат дома.

Платното го покажувале секому и на крајот, главно, го подарувале на црквите и манастирите во Македонија.

Раритетен примерок од 1870 година на Ерусалимското платно со димензии 1,70 на 1,20 метри поседува Прилепскиот музеј. Во прилепската црква „Свето Благовештение“, Ерусалимското платно е двојно поголемо и 17 години постаро, а најстаро е во Трескавец, подарок од Манастирот Бигорски.

Што значи Ерусалимското платно?

Нашата потрага по значењето и описот на ерусалимското платно стигнува до експертите кои допрва ќе го истражуваат. Засега ги документираат податоците кои фасцинираат.

-Ерусалимското платно во Галеријата на икони во Прилеп има историјат, не по неговото доаѓање во Музејот и во неговото презентирање. Потекнува, се разбира, од Ерусалим. Не е типично платно. Ги изработувале зографите во Ерусалим. Се изработуваат од еден метар, па до неодредена големина. Ова платно во Галеријата е со димензии 1,70 на 1,20 метри и потекнува од 1870 година. Во црквата „Свето Благовештение“ во Прилеп Ерусалимското платно е двојно поголемо и е постаро, датира од 1853 година, ја почнува приказната за Ерусалимското платно Мимоза Христоска, директорка на прилепскиот Завод и музеј.

-Платната ерусалимските зографи ги работат со посебна љубов. Се работат во посебни зографски училишта, работилници. За секое платно е интересен фактот што, кога ги гледате, е изработено од гипсан грунт врз платно. За тоа има причина. При пренесувањето, аџиите го виткале во ролна за лесно да го пренесат. И, честопати, поради тоа, Ерусалимските платна се оштетени на краевите, вели Христоска.

Ерусалимското платно - порта кон Светата земја и Христијанството

Платното претставува портата на светата земја. Ова е посебна, карактеристична христијанска уметност, која се издвојува од почетокот на 18-тиот се до 20-тиот век до кога егзистираат. Допирот на платното бил магичен.

-Ерусалимското платно во себе си ја носи целата христијанска религија. Кога одат на аџилак, аџиите го земале платното и го носеле дома. Немале сертификати, како што сега има кога одат на аџилак во Ерусалим, па морале да донесат нешто за да го потврдат она Хаџи напред во своето презиме. Но, патот бил многу скап, долг бил временскиот период за да се појде во светата земја и да се вратат назад. Затоа, кога аџиите ќе се врателе, го поставувале на ѕидот во своите домови. Секој да го види, да го допре. И роднините, и соседите и со тоа да ги доближат до светата земја. Затоа, Ерусалимското платно е порта кон светата земја. Но она што не можеш да го видиш, а со самото допирање, го допираш гробот Господов, објаснува директорката на прилепскиот Завод и музеј, Христоска.

Сценските претставувања на самото Ерусалимско платно се различни. Може да има 10, но и 10 000. Сѐ зависи од големината на платното. Самите зографи имале страв од празен простор. На секој сантиметар од платното цртале сцена.

Ерусалимското платно со библиски приказ во три делови

Платната секогаш се поделени на три делови со библиските сцени.

Во централниот дел на Ерусалимското платно секогаш е претставен храмот во Ерусалим. Лево и десно се претставени Исус Христос и Богородица и сцените поврзани со нивниот живот. Во долниот дел на платното е циклусот празници. Претставува еден вид Библија.

-Нашите Ерусалимски платна, во Македонија, се поврзуваат точно со влијанието кое го имаме со поствизантискиот период и го имаат тоа западно влијание со преземањето на графиките. Во горниот дел на платното секогаш е претставен Страшниот суд и, ако е поголемо платно, има старозаветни сцени, вели Христоска.

Не се знае од каде е донесено платното што е во Галеријата на икони во Прилеп. Се претпоставува дека е од околните цркви каде е донирано. Може да се рече дека дури во 90 проценти во прилепските цркви има Ерусалимски платна.

Допирот на платното е тоа што фасцинира. Како да сте стигнале во светата земја.

- Аџиите Платната ги подариле на црквите за да останат за идните поколенија кои не може да појдат во Ерусалим, а да може да го допрат Ерусалимското платно и да ја добијат таа благодет што тие ја виделе или ја почувствувале при одењето во Ерусалим. Платното во црквата „Свето Благовештение“ во Прилеп е неизмерно импозантно. Сцените се изработени со такви детали што се презентирани и старозаветни сцени. Дури, цели сцени, со детали се претставени на мал простор, со големина на една монета од 5 денари, објаснува Христоска.

Денешниот аџилак за верниците е духовно доживување. Денес многу верници одат на аџилак. Се враќаат со сертификат. Прилепчанецот Зоран Дамкоски кој со сопругата пред седум години бил на аџилак во Ерусалим, на гробот на Исус, вели дека тоа е духовно доживување.

-Аџилакот не е едно обично туристичко патување. Тоа, буквално, е внатрешно духовно доживување. Поточно, со самиот аџилак ние стануваме поблиски до верата, до молитвата, до духовното. Посебни се чувствата во црквата каде е гробот на Исус. Таму, додека стоиш и чекаш да се поклониш, чуваствата, емоциите се различни. Ве обзема тага, радост. Дури, размислувате подлабоко за животот. Размислувате да направите некои промени во вас. Сакате да донесете и поинакви одлуки. Всушност, енергијата околу гробот на Исус зрачи да нѐ промени нас, во суштина. За верниците значи дека можеме да ги почувствуваме сите чуда на Исус, возбудено објаснува прилепчанецот Дамкоски, нагласувајќи дека сега многу подлабоко размислува пред да ја донесе секоја одлука во животот.

-Буквално, внимаваме да не грешиме свесно. Овој аџилак прави да бидеме подобри луѓе, смета Дамкоски.

Ако денес се добива друг сертификат, Ерусалимското платно е неизбришливиот сертификат и потврдата за духовното доживување и себенаоѓање на човекот.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Серафимовски: Откупот тече непречено, над 54 милиони килограми грозје веќе се во домашните винарии и на странските пазари

Откупот на грозјето продолжува непречено, откупните пунктови работат, а лозарите го предаваат својот род, порача министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство, Борче Серафимовски .

Откупот на грозјето продолжува непречено, откупните пунктови работат, а лозарите го предаваат својот род, порача министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство, Борче Серафимовски при денешната посета на неколку откупни места во Кавадарци, каде непосредно се запозна со текот на приемот и преработката на грозјето.

„Лозарите немаат никаква корист од политичкиот натпревар во кој од изолирани случаи се конструира слика дека откупот се одвива отежнато или дека е запрено преземањето на вранецот. Таквите тврдења не одговараат на фактите од откупните места“, изјави министерот Серафимовски.

Тој информираше дека според најновите податоци, 14 винарии на 19 откупни места досега откупиле и преработиле над 35 милиони килограми грозје. Околу 15 милиони килограми се црвени сорти, меѓу кои доминантно е застапен вранецот, додека над 20 милиони килограми се бели сорти. Дополнително, винариите од сопствените лозови насади собрале и преработиле над седум милиони килограми грозје, од кои 3,1 милиони килограми црвено и 3,9 милиони килограми бело грозје. Уште 1,5 милиони килограми се откупени и преработени од страна на семејните винарии. Вкупното количество набрано и преработено во домашните винарии со тоа надминува 43,5 милиони килограми.

„Значаен дел од овогодишниот род добива пласман и надвор од домашниот пазар. Досега се извезени над 10,5 милиони килограми винско и трпезно грозје. Кога ова количество ќе се додаде на родот преземен и преработен од домашните винарии, вкупно досега од лозовите насади се набрани над 54 милиони килограми грозје“, рече министерот Серафимовски.

Тој нагласи дека Државниот инспекторат за земјоделство засилено го следи целиот процес и секојдневно се вршат контроли на 19-те откупни места низ државата, при што се проверуваат мерењето, класификацијата, документацијата, евиденцијата и почитувањето на условите за откуп.

„Ги повикувам лозарите секој конкретен проблем веднаш да го пријават до Министерството или до Инспекторатот. Секоја конкретна забелешка од лозарите се проверува и за секоја утврдена неправилност ќе има соодветно постапување“, рече министерот Серафимовски.

Коментирајќи ги политичките реакции за текот на откупот, министерот Серафимовски оцени дека Левица преку селективни и драматизирани објави се обидува да создаде паника, без да понуди применливо решение за откуп, финансирање или сигурна исплата. Според него, партијата го нарекува лозарот статист, а истовремено го претвора во дел од сопствената политичка претстава.

„Со паника не се откупува ниту еден килограм грозје, не се отвора откупен пункт и не се обезбедува исплата. Додека Левица се занимава со политичка режија, лозарите го предаваат родот, визбите вршат прием и откупот континуирано продолжува“, истакна министерот Серафимовски.

Осврнувајќи се на ставовите изнесени од опозицискиот СДСМ, Серафимовски посочи дека оваа партија во текот на седумгодишното владеење не изградила стабилен систем на договорно производство, сигурен пласман и рамноправен однос меѓу лозарите и откупувачите. Тој оцени дека зад претходната власт останале наталожени проблеми и Закон за вино кој не ги затворил клучните слабости во секторот.

„СДСМ денес најгласно зборува за прашањата што не успеа да ги реши додека ја имаше одговорноста. Сопствените пропусти не можат да се преименуваат во туѓа вина, ниту проблемите оставени со години да се претставуваат како да настанале денес“, порача министерот Серафимовски.

Тој нагласи дека Министерството за земјоделство, шумарство и водостопанство и надлежните институции остануваат целосно ангажирани до крајот на бербата, со очекување откупот во следните денови да продолжи со уште поголема динамика.

„До лозарите упатувам апел продолжете да го предавате родот и пријавете го секој конкретен проблем на откупните места. Не дозволувајте непроверени и политички режирани објави да внесуваат неизвесност во деновите кога се вреднува вашиот целогодишен труд. Откупот тече, пунктовите работат, а нашата цел останува грозјето да добие пласман, а лозарите сигурна и навремена исплата за вложениот труд“, порача министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство, Борче Серафимовски.

Фудбал

Нејмар за новиот соиграч: Ако е ова сон, не сакам да се разбудам (ВИДЕО)

Нејмар (34) не го криеше своето задоволство од доаѓањето на Филипе Кутињо во Сантос.

Бразилскиот клуб објави видео од нивната средба во тренинг центарот, а Нејмар го поздрави својот долгогодишен пријател со прегратка и зборовите: „Ако ова е сон, не сакам да се разбудам“.

Кутињо (34) потпиша договор со Сантос до крајот на сезоната. Тој е без клуб од февруари, кога го напушти Васко де Гама, клубот каде што порасна и се врати во 2024 година.

Прв пат заедно во ист клуб

Нејмар и Кутињо со години се соиграчи во бразилската репрезентација, но никогаш не играле заедно за ист клуб. Иако двајцата го носеа дресот на Барселона во текот на нивните кариери, нивните епизоди на Камп Ноу не се преклопуваа. Нејмар замина во Пари Сен Жермен во летото 2017 година, додека Кутињо од Ливерпул пристигна во Барселона во јануари 2018 година.

"SE FOR UM SONHO, NÃO QUERO ACORDAR!" 😂💭 Veja como foi a recepção para Philippe Coutinho em sua chegada ao CT Rei Pelé! https://t.co/Xtdzk9fpEK
— Santos FC (@SantosFC) September 14, 2026

Кутињо помина пет години во Ливерпул и го изгради својот статус на еден од најдобрите играчи од средниот ред во Премиер лигата. По трансферот во Барселона, тој играше и за Баерн, Астон Вила, Ал-Духаил и Васко пред да се врати во бразилскиот фудбал и да потпише за Сантос.

Нејмар, пак, се врати во Сантос на почетокот на 2025 година, во клубот каде што ја започна својата професионална кариера и од кој замина во Барселона во 2013 година. Сантос сега има двајца поранешни играчи на бразилската репрезентација во истата соблекувална, а доаѓањето на Кутињо очигледно беше пречекано од Нејмар со посебно задоволство.

Кутињо последен пат играше за Бразил во март 2022 година, додека Нејмар се збогува со репрезентацијата по Светското првенство оваа година.

Тагови: Нејмар

Македонија

ГРОМ со најостра осуда на новата кривична пријава против претседателот на партијата, Стевчо Јакимовски

ГРОМ најостро ја осудува денешната нова кривична пријава против претседателот на партијата, Стевчо Јакимовски.

Наместо човечност, наместо институционална воздржаност и наместо почитување на демократските принципи, гледаме континуирана политичка пресметка, Во исто време, Стевчо Јакимовски се наоѓа во болница и за само месец и половина помина низ три операции.

Јавноста не е наивна.

Граѓаните гледаат што се случува и со право прашуваат:

Зошто повторно Јакимовски? Зошто токму сега кога пред само неколку дена

Врховниот суд ги укина претходните пресуди против Стевчо Јакимовски и предметот го врати на повторно постапување. И зошто институциите се толку ажурни кога треба да се гони опозиционер, а толку бавни кога треба да се расчистуваат вистинските проблеми?

Јавноста очекува кривични пријави, истраги и разрешница за дивоградбите во Чаир, за урбаниот хаос и за сите случаи во кои постојат сомнежи за незаконско постапување.

Очекува одговори за тоа кој дозволувал, кој градел, кој потпишувал и кој со години ги затворал очите пред дивоградбите.

Наместо тоа, добиваме нова пријава против човек кој во моментов се наоѓа во болница.

Ова повеќе не изгледа како борба за владеење на правото. Ова изгледа како политичка пресметка со неистомисленици.

ГРОМ ја повикува власта да престане да ги користи институциите како средство за заплашување и политички притисок.

Не може едни да бидат недопирливи, а други постојано да бидат предмет на институционален прогон.

Особено лицемерно е кога власта зборува за правда и владеење на правото, а јавноста секојдневно гледа селективност, двојни стандарди и институции кои очигледно имаат различни аршини за различни луѓе.

Додека Јакимовски се бори за своето здравје во болница, власта продолжува да се пресметува со политичкиот противник.

Тоа не е демократија.

Тоа не е владеење на правото.

И тоа не е Македонија каква што заслужуваат нејзините граѓани.

ГРОМ бара институциите да постапуваат еднакво кон сите, транспарентно и без политички притисоци.

И затоа уште еднаш прашуваме:

КОГА ЌЕ ДОЈДЕ РЕДОТ НА ДИВОГРАДБИТЕ ВО ЧАИР?

И ДО КОГА ВЛАСТА ЌЕ СЕ ПРЕСМЕТУВА СО ОПОЗИЦИЈАТА НАМЕСТО ДА ГИ РЕШАВА ПРОБЛЕМИТЕ НА ГРАЃАНИТЕ?

ГРОМ ќе продолжи да ја брани демократијата, политичкиот плурализам и правото на секој што мисли поинаку да биде слушнат – а не прогонуван.

ГРАЃАНСКА ОПЦИЈА ЗА МАКЕДОНИЈА – ГРОМ