Експерти: Подигнувањето на свеста клучно за рано откривање и третман на дијабетесот во Европа - Канал 5

Експерти: Подигнувањето на свеста клучно за рано откривање и третман на дијабетесот во Европа

Според претседателот на огранокот на Меѓународната федерација за дијабетес (ИДФ) за Европа, Тадеј Бателино потребни се итни мерки за рана интервенција во справувањето со дијабетесот. 

Експерти: Подигнувањето на свеста клучно за рано откривање и третман на дијабетесот во Европа

Како резултат на зголемувањето на бројот на случаи на дијабетес низ Европа, здравствените системи се соочуваат со се поголеми проблеми, оставајќи милиони луѓе без доволен пристап до рана дијагностика, превентивна нега и иновативни третман, заклучија учесниците на тематската расправа во Европскиот парламент фокусирана на квалитетна превенција и грижа за дијабетесот.

Во дебатата беше оценето дека кризата со дијабетесот во Европа достигнува невидени размери, при што еден од десет Европејци сега живеат со ова заболување, а дури една третина од случаите на дијабетес остануваат недијагностицирани.

Според претседателот на огранокот на Меѓународната федерација за дијабетес (ИДФ) за Европа, Тадеј Бателино потребни се итни мерки за рана интервенција во справувањето со дијабетесот.

- Од суштинско значење е да сфати дека покачените нивоа на гликоза се опасни, бидејќи претставуваат значителни ризици не само за кардиоваскуларниот систем, туку и за мозокот, бубрезите и очите. Дури и раните зголемување на гликозата можат да бидат штетни и значително да го зголемат ризикот од хронични компликации, истакна Беталино.

Тој оцени дека е потребно дијабетесот да се идентификува и да се третира уште на самиот почетокот за да се спречат тешки компликации.

- За среќа, на располагање ги имаме потребните алатки. Подигнувањето на свеста е клучно за рано откривање на дијабетесот со користење на достапната технологија и проследено со навремени интервенции со ефикасни лекови и модификации на животниот стил, порача Бателино.

Европратеникот Петер Агиус, пак, оцени дека здравствените системи во ЕУ мора да ја препознаат фундаменталната важност на превенцијата од дијабетес, истакнувајќи дека постојат значителни разлики меѓу земјите членки во дијагнозата, третманот и превенцијата на оваа болест.

- Го делиме истиот континент, но сепак некои земји членки водат регистри за дијабетес, додека други не. Во одредени земји, медицинските сестри се обучени да препишуваат лекови, додека во други не се обучени. Дополнително, некои земји членки обезбедуваат надомест за грижа за дијабетесот, додека други не, рече Агиус, посочувајќи дека овој нееднаков пристап спречува многу лица со дијабетес навремено да го добијат лекувањето што им е потребно.

Потсетувајќи дека Европскиот парламент во 2022 година усвои Резолуција за дијабетесот, Агиус нагласи дека од клучно значење е да се зајакне повикот за акција од страна на сегашниот парламентарен состав.

- Имаме пет години пред нас и мораме да се погрижиме дијабетесот да се искачи во првите редови на политичката агенда. Ветувам дека ќе работиме заедно за да го оствариме ова, користејќи ги сите алатки достапни во Европскиот парламент, истакна малтешкиот европратеник.

Општиот лекар Франсеск Ксавиер Кос смета дека иако постојат многу иновации и нова технологија, тие не се адекватно прифатени во третманот на дијабетесот.

- Ова преставува огромна бариера. Технологиите можат да го трансформираат начинот на кој обезбедуваме грижа, но потребен е храбар став на оние што носат одлуки. Сегашниот систем е неодржлив и е на работ на колапс, смета Кос.

Според ИДФ, додека некои земји во Европа прават значајни чекори во грижата за дијабетесот, други заостануваат, што резултира со сериозна нееднаквост во последиците по пациентите на целиот континент.

Во анализа на ИДФ се посочува дека главен проблем претставува отсуството на координирани национални планови и регистри за дијабетес во многу земји членки на ЕУ.

Во документот се нагласува дека во моментов само 15 земји на ЕУ имаат воспоставено национален план за дијабетес, неколку други, вклучувајќи ги Белгија, Естонија, Луксембург и Унгарија, се во процес на создавање вакви рамки, а седум држави, меѓу кои и Бугарија, Данска, Франција и Шведска, допрва треба да изработат сеопфатна стратегија.

- Земјите се трудат да го сфатат целосниот обем на кризата со дијабетесот и да формулираат соодветни одговори без веродостојни и инклузивни податоци. Националните планови и регистри за дијабетес ја олеснуваат координираната грижа, поддржуваат рана дијагноза и овозможуваат редовни прегледи, се наведува во анализата.

Според ИДФ, додека основните алатки за третман на дијабетесот, како што се шприцовите и мерачите на гликоза, се широко достапни низ Европа, пристапот до понапредна технологија, како што се континуираните монитори на гликоза (ЦГМ), не е подеднакво овозможен насекаде.

ЦГМ обезбедува податоци во реално време кои им овозможуваат на пациентите да ги приспособат своите планови за лекување. Сепак, како што се посочува во анализата, овие уреди се достапни само во одредени земји и обично се ограничени на пациенти со специфични состојби или во рамките на одредени програми за здравствена заштита.

Во анализата на ИДФ како друг клучен проблем се посочени и нередовните и не секогаш достапни прегледи за компликации поврзани со дијабетесот, како што се заболувања на очите, бубрезите и кардиоваскуларните болести.

- Раното откривање на овие компликации е од витално значење за забавување на прогресијата на болеста и подобрување на состојбата на пациентот. Сепак, само околу половина од земјите на ЕУ обезбедуваат редовни прегледи за сите пациенти со дијабетес, а пристапот до овие основни услуги е уште поограничен за оние во руралните или недоволно развиени области, се наведува во документот.

Дополнително се посочува и дека преземените превентивни мерки значително се разликуваат од земја до земја ЕУ. Па така, додека некои земји спроведуваат сеопфатни мерки за справување со факторите на ризик, како дебелината, пушењето или нездравата исхрана, други не го прават тоа.

За да се подобри пристапот до превенција и грижа за дијабетесот, ИДФ препорачува изградба на поотпорни здравствени системи, што би вклучувало создавање здрав амбиент, зајакнување на достапноста до програмите за скрининг на можни компликации и проширување на пристапот до иновативни лекови и нови технологии за дијабетес во сите земји на ЕУ. - Покрај тоа, од клучно значење е да се зголеми политичката посветеност за развивање и зајакнување на националните планови и регистри за дијабетес. Европа, исто така, мора да ги зголеми иновациите за да се осигура дека новите пристапи се достапни за секого. Подобрувањето на улогите на специјалистите за дијабетес и медицинските сестри, заедно со подобрувањето на пристапот до образование и психолошка поддршка, ќе биде од витално значење за ефикасно справување со кризата со дијабетес. Несоодветното дејствување ќе биде социјално и економски штетно, се заклучува во анализата. /МИА

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

„Мој Термин“ да се ажурира и надгради, бараат лекарите

Со месеци се игра „брзи прсти“ за „Мој термин, се полни електронска листа за чекање за пациентите да се пратат на Клиника, и тоа е само еден проблем со системот кој дирекно ги засега пациентите, алармираат од Здужението на матични лекари. 

„Мој Термин“ да се ажурира и надгради, бараат лекарите

Со месеци се игра „брзи прсти“ за мој термин, се полни електронска листа за чекање за пациентите за да се пратат на Клиника, и тоа е само еден проблем со системот кој дирекно ги засега граѓаните, алармираат од Здужението на матични лекари. Дел од пациентите се жалат дека и кога ќе дојдат на ред, ден пред терминот, преку СМС порака тој им се откажува, со образложение дека лекарот не е тука и насока – да отидат кај матичниот доктор за да земат нов. Вака, постапката почнува од почеток, па некои пациенти кој немаат финансии за да одат на приватно и по повеќе од половина година не можат да стигнат до специјалист преку „мој термин“. По ревизорскиот извештај што ги нотираше и останатите слабости, јасно е дека мора да има промени, вели д-р Лилија Чолакова Дервишова, Претседател на Здружението на приватни лекари.

-Мој термин мора да се надогради, мора да се ажурира, мора безбедноста на податоците да бидат на многу високо ниво. Сите овие податоци што се во „мој термин“ прво треба да се под Министерство за здравство бидејќи се работи за многу чувствителна тема и лични податоци, не може некоја приватна фирма да ги координира, како што сега (од ревизорскиот извештај) дознавме. Во однос на пуштањето на термини од специјалистите, за три секунди ги снемува термините. Дали на пациент со самоубиствени идеи кој е во моментот на преглед ќе му речете, „почекај сега, ја морам на „ловам“ термини“, тоа мора поинаку да се реши. д-р Лилија Чолакова Дервишова - претседател на Здружението на матични лекари.

Извештајот за ревизија на „мој термин“ покажа дека за операции пациенти чекаат со години, па само еден доктор има 198 закажани интервенции. Освен тоа, ревизорите утврдиле и дека листите на чекање не ја одразуваат реалната состојба, бидејќи недостигаат клучни податоци, а во дел од болниците воопшто немало ни листи што отвора ризик пациенти без термин, да бидат примени пред оние кои подолго време чекаат уредно.

Министерот за здравство јавно посочи и дека неразбирливо е како системот „мој термин“ речиси 18 месеци немал договор за одржување и најави дека од службите побарал подготовка на јавен повик за двегодишно одржување. Освен најава за акциски план на делување, здравствените власти ветуваат дека системот ќе биде биде централен дел од најавената дигитализација.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Првиот сведок во случајот „Државна лотарија“прогласен за „непријателски“од обвинителството

За „непријателски“ го прогласи својот прв сведок обвинителството на денешното судење за случајот „Државна лотарија“. 

Првиот сведок во случајот „Државна лотарија“прогласен за „непријателски“од обвинителството

Владо Петковски кој е актуелен директор на сектор за игри на среќа, раскажа дека со доаѓањето на Перпарим Бајрами во Државна лотарија биле иницирани повеќе нови проекти со цел зголемување на профитот на компанијата. Учествувал во набавката на ВЛТ апарати кои се предмет на обвинението, на што му претходело формирање на ново друштво кое самостојно ќе приредува електронски игри на среќа.

-Откако финансискиот план беше направен се направи набавка, пристигнаа апаратите, се поставија кај деловните партнери и требаше да се добијат технолошко технички услови, за што УЈП се произнесе позитивно, но не стигна согласност од Министерството за финансии бидејќи се донесе тоа автентично толкување на законот, по што сите процеси беа блокирани. Автентичното толкување на Законот за игри на среќа, не дозволи ова друштво да работи,- -Владо Петковски – Директор во Државна лотарија, сведок.

На прашања на обвинителството, тој одговори и дека не знале каков односот помеѓу Перпарим Бајрами и Артан Груби, дека немал средба со овие двајца обвинети но и дека не знае зошто била сменета претходната директорка на Државна лотарија. Практично со своето сведочење тој не ја поткрепи тезата на обвинителството, туку даде одговори во полза на одбраната. Обвинителите го прогласија за „непријателски сведок“ и вкрстено го испрашаа откако посочија дека дал поинакви одговори кога како осомничен во случајот на два пати бил испрашуван во обвинителството. Сепак пред судот ги негираше прашањата на обвинителството - дали Перпарим Бајрами кажал дека без одобрение на Артан Груби не прави ништо но и дали не се сретнал со нив двајцата на бензинска на Партизанска во 2024 година.

Обвинителите Даниел Коцев и Александар Давчевски не сакаа да го коментираат сведочењето на Петковски. Одбраната пак е на став дека со исказот на Петковски се потврдува нивната теза.

-Исказот на сведокот во целост ја потврдува тезата на одбраната дека конкретно обвинетиот Артан Груби нема преземено никакви противправни дејствија во конкретниот случај. Сведокот го потврди она што се случувало во рамки на Државна лотарија дека се било согласно закон. изјави – Гоце Ристески – Адвокат.

Освен Груби и Бајрами, во случајот обвинети се уште шест лица меѓу кои и поранешниот генерален секретар на Влада Методија Димовски.

Сите се товарат за пречекорување на службените овластувања со што, според обвинението, на државната лотарија ѝ била предизвикана штета од 596 милиони денари, односно околу 9,7 милиони евра.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Нов притвор за Деко: ОЈО ГОКК го товари за давање мито за лиценцата на „Пулс“

30-дневен притвор за Дејан Јованов-Деко во нов случај против него кој го отвори Обвинителството за гонење организиран криминал и корупција, а во кој Јованов се товари дека дал мито на лице вработено во Министерството за економија.

Нов притвор за Деко: ОЈО ГОКК го товари за давање мито за лиценцата на „Пулс“

30-дневен притвор за Дејан Јованов-Деко во нов случај против него кој го отвори Обвинителството за гонење организиран криминал и корупција, а во кој Јованов се товари дека дал мито на лице вработено во Министерството за економија, со цел неговата дискотека „Пулс“ да доби лиценца за работа без да подлежи на претходна проверка дали ги исполнува условите. Поради ризик од бегство, ОЈО ГОКК предложи ефективен притвор за Јованов, а судот ја прифати мерката.

-Притворот е определен поради постоење постоење опасност осомничениот да се даде во бегство, како и поради основан страв дека може да ја попречува истрагата со влијание врз сведоци. Тој ќе биде префрлен на издржување на новоопределената мерка притвор во Затвор Скопје, согласно Правилникот за спровод и издржување на определените мерки за обезбедување присуство, – Основен Кривичен суд Скопје.

Одбраната на Јованов најави жалба – за адвокатката Коцевска ова е манипулација на обвинителството. Таа тврди дека не станува збор за нов предмет, туку дека лицето на кое наводно Јованов му дал мито, веќе се наоѓа на обвинителната клупа во случајот за пожарот во Пулс и тоа токму за делото примање на поткуп.

-Таквата конструкција и манипулација на обвинителството со поднесување на ова обвинение, за коешто во кочанскиот предмет веќе е дел од расправата – бидејќи за службеното лице од Министерство за економија во кочанскиот предмет во обвинението е ставено кривичното дело примање на поткуп. А ова давање на поткуп е во однос на истиот настан којшто веќе е опфатен во оваа постапка. Значи, тука Обвинителството располагало со доказите уште пред година и пол, меѓутоа го држело ова под маса, со цел да дојде оваа малверзација денед, откако ќе истече притворот да може да му го продолжи,- изјави Ивана Коцевска, адвокатка на Дејан Јованов Деко.

Станува збор за Џеваир Камбери, кој се наоѓа на обвинителната клупа уште од минатата година за примање поткуп како вработен во министерството за економија и тоа во случајот со пожарот во Пулс. Новата мерка за Јованов пак значи дека тој останува во ефективен притвор и по официјалното истекување на законскиот рок во кој тој може да остане во притвор во врска со предметот во дискотеката Пулс во Кочани, во кој Јованов е првообвинет.

Одбраната на Јованов од претходно достави и гаранција во недвижен имот од 200 илјади евра дека тој нема да бега, ако на 3 октомври излезе на слобода, но обвинителството даде негативно мислење за гаранцијата, која пак денеска одбраната ја повлече. Во врска со новиот притвор од 30 дена, одбраната најави и жалби до Европскиот суд за човекови права.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер