Економија

Димитриеска-Кочоска: За еврообврзницата постигнавме најконкуретна цена, одговорност кон фискална состојба и идните генерации

Министерката за финансии Гордана Димитриеска-Кочоска денеска оцени дека условите за 10-тата еврообврзница се најконкурентна цена на задолжување што државата ја има постигнато во последните две децении и оти се постигнати историски најниски маргини.

Задолжувањето се реализира преку две транши од по 500 милиони евра, со рок на доспевање од 4 и од 8 години и таквата структура, според министерката, овозможува оптимално распоредување на обврските во среден и долг рок, како и дополнително намалување на ризиците поврзани со рефинансирање.

Каматните стапки кои се постигнати, како што рече на прес-конференција во Владата, се меѓу најповолните во однос на референтната вредност на Еурибор во последните дваесет години. За траншата со рок од 4 години каматата изнесува 3,875 проценти, а за траншата со рок од 8 години 4,75 проценти. Особено имајќи го предвид актуелното високо ниво на Еурибор, овие услови претставуваат најконкурентна цена на задолжување што државата ја има постигнато во последните две децении, рече Димитриеска Кочоска.

Како резултат на побарувачката и внимателно одбраниот момент за излез на пазарите, наведе таа, кај двете транши е постигната најтесна каматна маргина во однос на референтниот Еурибор, споредено со сите државни издавања во изминатите дваесет години.

-Ако се направи споредба, маргината којашто сме ја имале во 2020 година била 3,78 проценти за разлика од тоа што годинава за четиригодишната обврзница, маргината ни е 1,625 процентни поени. Можам да кажам историски најнизок, но ајде да бидеме коректни до крај четиригодишна е, различни рочности имаме. Но ќе ја земам предвид и онаа осумгодишната која пак во последните 20 години има најдолга рочност, тука разликата е 2,5 проценти. И јасно се гледа дека ова се историски најниски маргини коишто Министерството за финансии успеа да ги постигне, рече Димитриеска Кочоска, во одговор на новинарско прашање.

Да не се лажеме, нагласи таа, беше многу тешко. Во услови кога имаме највисок износ на јавен процент на јавен доход од бруто домашен производ, дополни таа, извојувавме и добивме најдобри резултати. Тоа е резултат на посветеноста пред се на колегите во Министерство за финансии затоа што во последните три месеци ние бевме во постојана комуникација со инвеститорите, постојано одговаравме на прашања за состојбите во економијата, какви биле, какви се сега, какви ќе бидат во иднина нашите планови, сето тоа очигледно имаше влијание за да успееме да ги оствариме овие резултати, рече Димитриеска Кочоска.

Таа истакна дека е особено горда што првпат сме добиле инвеститори кои никогаш не инвестирале во македонска еврообврзница и оти ја радува фактот што има многу инвеститори коишто се пензиски фондови, коишто, појасни, не планираат да ги купуваат нашите обврзници за потоа да ги продаваат на секундарниот пазар, туку да ги чуваат до доспевање.

- Тоа покажува дека состојбата во државата се менува и инвеститорите во нас гледаат позитивна енергија и дека нешто се случува добро со државата, рече Димитриеска Кочоска.

Нагласи дека интересот од инвеститорите бил исклучително висок и оти само еден час по објавувањето на почетните каматни стапки, побарувачката достигнала две милијарди евра. Пред отворањето на американскиот пазар, книгата на инвеститори надминала три милијарди евра, а по неговото отворање, вкупната понуда достигна повеќе од четири милијарди евра. Ова, смета министерката, претставува јасен и мерлив доказ за силната доверба во нашата фискална стратегија и макроекономска стабилност.

Во процесот учествувале повеќе од 150 глобални инвеститори, со диверзифицирана база која, посочи, опфаќа еминентни институционални инвеститори од Германија, Соединетите Американски Држави, Велика Британија и земјите од Европската Унија.

Според министерката, при носењето на одлуката за еврообврзницата водечко начело била одговорноста кон тековната фискална состојба и кон идните генерации бидејќи, појасни, нашата цел, не е само редовно сервисирање на обврските, туку создавање одржлива и стабилна фискална рамка, со помал притисок од отплати и со повеќе простор за суштински реформи.

Особено значајно, рече, е што успеавме да пласираме осумгодишна еврообврзница – доспевање кое последен пат беше постигнато пред повеќе од дваесет години. -Ова претставува силен сигнал за довербата на меѓународните инвеститори во економските политики, реформската агенда и стабилноста на земјата, рече Димитриеска Кочоска.

Таа наведе дека трошоците за синдикатот на банки и за правните советници се пропорционално најниски досега во споредба со претходните издавања. Дополнително, со цел целиот процес да биде максимално исплатлив и со најмали можни фискални оптоварувања, донесена е одлука паралелно со новата емисија да реализираме и предвремен откуп на еврообврзницата што достасува во јуни 2026 година. Со оваа одлука ќе оствариме заштеди кои во значителен дел ќе ги компензираат трошоците од новото издавање.

Димитриеска Кочоска вели дека нашата земја во моментов се задолжува по услови подобри од повеќето земји во Западен Балкан, со каматни стапки кои се блиску до регионскиот минимум и со исклучително силен интерес од меѓународните инвеститори. За споредба, рече таа, земји од поширокиот регион и Западен Балкан, како и земји со повисок кредитен рејтинг и членство во Европската Унија, се задолжуваат по значително повисоки каматни стапки.

Романија во октомври 2025 година издаде еврообврзници со каматни стапки од приближно 5,5 проценти за 7-годишна, околу 6,0 проценти за 12-годишна и над 6,5 проценти за 20-годишна рочност. Србија во последните издавања се задолжува со каматни стапки во опсег од околу 4,4 до 5,0 проценти за среднорочни и долгорочни еврообврзници, Црна Гора по стапки од околу 4,8 до 4,9 проценти за седумгодишни обврзници, Албанија со десетгодишна еврообврзница по каматна стапка од околу 4,75 проценти, додека Босна и Херцеговина преку издавање на петгодишна еврообврзница се задолжи по каматна стапка од околу 5,5 проценти.

-Големата побарувачка, која беше повеќекратно повисока од понудениот износ од една милијарда евра, јасно ја потврдува стабилноста на макроекономските политики и одговорниот пристап во управувањето со јавниот долг. За споредба, земји од поширокиот регион и Западен Балкан, како и земји со повисок кредитен рејтинг и членство во Европската Унија, во последниот период се задолжуваат по значително повисоки каматни стапки. Во таков контекст, каматните услови што ги обезбеди нашата држава се меѓу најповолните во регионот и пошироко, што дополнително ја зацврстува позицијата на државата како стабилен, кредибилен и конкурентен издавач на меѓународните финансиски пазари, рече министерката за финансии.

Со средствата обезбедени преку оваа еврообврзница, предвидена во Буџетот за 2026 година, ќе се изврши навремена исплата на еврообврзницата издадена во 2020 година во износ од 700 милиони евра, а останатите средства ќе бидат насочени кон финансирање на буџетскиот дефицит и реализација на развојни проекти од суштинско значење за економскиот раст.

Издавањето на оваа еврообврзница е целосно проектирано и планирано во Буџетот за 2026 година, како и во Ревидираната стратегија за управување со јавниот долг.

-Тоа значи дека иако номиналниот износ на задолжувањето изнесува една милијарда евра, во текот на 2026 година Министерството за финансии ќе изврши исплата на обврски по основ на надворешен долг во вкупен износ од околу 893 милиони евра. Со тоа нето-ефектот врз јавниот долг е значително понизок и во целост усогласен со среднорочната фискална рамка, рече министерката за финансии.

Ова издавање, укажа, има јасна улога во рамномерно распределување на доспевањата и во намалување на ризиците поврзани со концентрација на отплати во поединечни години.

Во 2026 година, вкупните обврски за отплата на домашниот и меѓународниот пазар изнесуваат околу 1,563 милијарди евра, во 2027 година 1,579 милијарди евра, во 2028 година 1,971 милијарди евра, во 2029 година 1,304 милијарди евра, а во 2030 година 1,414 милијарди евра или вкупно за пет години 8,804 милјарди евра.

Тим на Министерството за финансии во ноември лани реализираше посета на Лондон, каде што во организација на водечки инвестициски банки ја претстави земјата пред повеќе од 40 инвеститори. Во периодот од 11 до 12 јануари годинава се остварени средби со повеќе од 60 глобални инвеститори, меѓу кои најголемите пензиски фондови и осигурителни компании од САД, како и инвестициски фондови од целата Европска Унија. Bank of America имаше водечка улога во координацијата на процесот на издавање на обврзницата.

Тагови: Гордана Димитриеска-Кочоска

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Судбина

Жена лови риба на плажа, кога наеднаш се издигна огромен бран и ја „проголта“ (ВИДЕО)

Ова е застрашувачкиот момент кога жена која ловела риба на плажа во Калифорнија била однесена во морето од моќен, ненадеен бран.

Бе Кадоте, 47-годишна жителка на Пацификот, ловела риба на плажата јужно од Пацифик Мол кога бранот ја удрил, соборувајќи ја од нозе и влечејќи ја околу 30 стапки од брегот, објавува Њујорк пост.

Снимките од безбедносните камери го забележале драматичниот момент кога Кадоте била однесена во разбрануваното море.

„Се чувствував како да ме вртат во машина за перење“, изјави таа за АБЦ.

Таа го опиша бранот како сосема неочекуван и рече дека веднаш сфатила во каква опасност се наоѓа.

„Едноставно ме проголта. Знаев токму тогаш дека доаѓа по мене. Си одам. Ќе ме однесе. Нема шанси да се извлечам од ова“, рече таа.

Додека моќната вода ја однесе подалеку од брегот, Кадотова одлучи да не се бори против огромната сила на брановите, туку да ја препушти својата судбина на повисока сила.

„Ги затворив очите и се помолив: Боже, ако ова е твоја волја, разбирам, но те молам не дозволувај да го напуштам мојот син“, рече таа.

Terrifying video captures moment California woman is sucked into the ocean by sneaker wave in Pacifica https://t.co/b3ZP9wtCeJ pic.twitter.com/RUhLNPaqCb
— New York Post (@nypost) June 21, 2026

По неколку минути во вода, Кадотова успеа да се врати на површина. Рибарите во близина веднаш ѝ притрчаа на помош, ѝ фрлија конец и ја извлекоа назад на брегот.

„Ви благодарам што го ризикувавте вашиот живот за да го спасите мојот“, им рече таа по спасувањето.

Набрзо пристигнаа службите за итни случаи и ја пренесоа во болница во Сан Франциско, каде што беше лекувана од хипотермија и состојба опишана како „синдром на океански шок“ или повреди предизвикани од силно фрлање од брановите.

Ваквите ненадејни бранови, познати како „подмолни бранови“, се особено опасни бидејќи се појавуваат без предупредување и можат да ги однесат луѓето далеку од брегот пред да можат да реагираат.

Таа сега се опоравува дома. Неодамна се пријавени и други спасувања на океанот.

Овие бранови се особено чести по должината на крајбрежјата со стрмни, длабоки падови, вклучувајќи делови од северозападниот дел на Пацификот и северна Калифорнија.

„Помолните бранови“ се обично големи крајбрежни бранови кои можат да се искачат многу повисоко на плажата отколку што се очекуваше. Тие се тешки за предвидување и можат да удрат дури и во мирни, сончеви денови со мало или без никакво предупредување.

Некои истражувачи проценуваат дека околу три од секои 10.000 бранови на море достигнуваат овој опасен статус.

Тагови: плажа риба

Европа

Ужас во Унгарија: Полицијата откри морничава колекција кај болнички портир, призна дека јадел човечко месо

Националното биро за вонредни ситуации на Унгарија го истражува шокантниот случај на маж од Будимпешта осомничен за нелегално користење човечки тела откако полицијата пронашла неколку човечки тела на неговиот имот.

Одделот за заштита на животот на Националниот институт го отвори случајот откако властите добија информации за портир кој работел во болница во Будимпешта, кој наводно складирал делови од човечки тела на своето работно место и дома, пренесе Телеграф.

Истрагата откри дека тој имал голем интерес за анатомија и патологија и редовно дисецирал животни. Полицијата се сомнева дека делумно ги добил човечките останки преку својата работа, а исто така ископал тела од напуштени гробишта во Словачка и Унгарија.

Според властите, човекот не ја криел својата чудна страст, раскажувајќи им на семејството и пријателите за тоа, па дури и фотографирајќи ја својата колекција.

Полицијата го уапсила човекот во Будимпешта на 17 јуни, а потоа претресла неколку имоти и возила поврзани со него. За време на претресот, запленети се компјутери, лаптопи, мобилни телефони и разни уреди за складирање податоци.

Полицијата соопшти дека за време на претресот се пронајдени неколку човечки останки. Меѓу запленетите предмети беа полнето човечко лице и кожа, коски ставени во куфер, комплетна потколеница, човечки мозок, надлактица и неколку черепи.

Пронајден е и орган складиран во тегла, кој моментално се испитува за да се утврди дали е од човечко или животинско потекло.

Запленетите остатоци ќе бидат испитани од судски експерти, кои исто така ќе бидат одговорни за утврдување на нивното потекло и извор.

Признал дека јадел човечко месо

Мажот е осомничен за кривично дело нелегална употреба на човечко месо. Според полицијата, тој признал дека го сторил кривичното дело за време на испрашувањето.

Во своето сведочење, тој рекол дека бил особено привлечен од делови од човечкото тело и дека претходно подготвувал разни јадења од нив и ги јадел.

По испрашувањето, тој бил приведен, а потоа судот наредил да биде ставен под кривичен надзор.

Истрагата е сè уште во тек. Властите моментално се обидуваат да го утврдат точното потекло на запленетите човечки остатоци.

Во зависност од исходот од истрагата, бројот на кривични дела за кои се товари човекот може подоцна да се прошири.

Тагови: Унгарија

Живот

Милионерот Брајан Џонсон (48): Не планирам да умрам, моето тело е старо само 18 години (ВИДЕО)

Брајан Џонсон, 48-годишниот милионер кој посветил голем дел од своето време и пари на истражување на долговечноста, тврди дека „нема планови да умре“.

Џонсон, кој тврди дека неговата „биолошка возраст“ е значително помала од неговата хронолошка возраст, верува дека неговата генерација може да биде првата што ќе живее значително подолго благодарение на научниот напредок од која било претходна.

„Не планирам да умрам“

Во видео објавено на платформата X, тој ја претстави својата визија за иднината. „Ние сме првата генерација што нема да умре. Буквално. Не планирам да умрам“, рече тој.

Додаде дека неговите здравствени индикатори одговараат на оние на многу помлада личност. „Имам 48 години хронолошки, но мојата кардиоваскуларна кондиција е како на 18-годишник, мојот капацитет на белите дробови е како на 18-годишник, моите теломери и хромозоми се како на 18-годишник. Моето тело функционира на многу начини како да имам 18 години.“

Тој, исто така, објасни како биолошката возраст може да се разликува од вистинската, хронолошка возраст. „Затоа велам дека здравјето треба да биде приоритет. Разликата помеѓу здрав и нездрав живот е поголема отколку што мислат повеќето луѓе“, рече тој.

Bryan Johnson says this is the first generation that won’t die

“We are the first generation that won’t die, like actually won’t die, I don’t plan on dying”

“I’m chronologically 47, but biologically my cardiovascular abilities are age 18, my lung capacity is age 18, my telomeres… pic.twitter.com/y8qfdE4rPV
— Third (@thirdmetax) June 22, 2026

Проект вреден два милиони долари годишно

Џонсон верува дека напредокот во биотехнологијата и подоброто разбирање на човечкото тело би можеле значително да го зголемат животниот век. Во последниве години, тој го претвори своето тело во еден вид експеримент насочен кон забавување на стареењето.

Тој се придржува до строго контролирана исхрана, секојдневно следи бројни здравствени параметри и се подложува на разни третмани и терапии. Се вели дека неговата програма, позната како Project Blueprint, чини околу два милиони долари годишно, според претходните извештаи.

Иако Џонсон и некои застапници на долговечноста веруваат дека развојот на медицината, биотехнологијата и вештачката интелигенција еден ден би можеле значително да го продолжат човечкиот живот, научниците предупредуваат дека досега нема докази дека е можно да се избегне стареењето или да се постигне еден вид бесмртност.

View this post on Instagram

A post shared by Bryan Johnson (@bryanjohnson_)

Совети за долговечност

И покрај критиките, Џонсон тврди дека собрал голем број корисни сознанија за здравјето и стареењето во текот на годините. Неодамна сподели со своите следбеници 41 лекција за која вели дека ги научил инвестирајќи милиони долари во истражувања за долговечноста.

„Еве го тоа. Сè што научив трошејќи милиони за долговечност“, напиша тој на X.

Иако неговиот режим е исклучително скап, многу од советите што ги споделува се базираат на навики што им се достапни на повеќето луѓе. Тој ја нагласува важноста на квалитетниот сон, редовното вежбање, исхраната богата со интегрални храни и избегнувањето пушење и други навики што можат да му наштетат на здравјето.

Тој го опишува спиењето како „најмоќниот лек на светот“ и препорачува да си легнувате приближно во исто време секоја вечер, по можност пред полноќ, избегнувајќи екрани најмалку еден час пред спиење.

View this post on Instagram

A post shared by Bryan Johnson (@bryanjohnson_)

Тој исто така советува лесна активност по оброците, како што се одење, редовно истегнување и тренинг за сила за зачувување на мускулната маса.

Меѓу препораките се доволен внес на течности, изложеност на утринското сонце за витамин Д и заштита на кожата за време на најсилното дневно сонце. Тој исто така го смета менталното здравје за важно, па затоа охрабрува редовно дружење со пријателите и умерено користење на социјалните мрежи.

Иако нема докази дека ваквите навики можат да го спречат стареењето, експертите генерално се согласуваат дека тие можат да придонесат за поздрав начин на живот и да го намалат ризикот од многу болести.

Тагови: милионерот тело