Дали е можно да постојат градови на Месечината- двајца научници со теорија за лунарните населби - Канал 5

Дали е можно да постојат градови на Месечината- двајца научници со теорија за лунарните населби

Откривањето на вода на половите на Месечината ги поттикна шпекулациите за тоа дали можеме да градиме таму - градови, индустриски зони, места каде што луѓето работат и живеат. 

Дали е можно да постојат градови на Месечината- двајца научници со теорија за лунарните населби

Но, дали има доволно вода и дали можеме да ја користиме доволно ефикасно?

Во нов труд во „Frontiers in Space Technologies“, д-р Мартин Елвис и д-р Џонатан Мекдауел се зафатија со пресметка.

Дури и со најдарежливите проценки за достапната вода и ефикасноста на рециклирање, град од милион луѓе би траел само 100 години пред целата вода да исчезне. Во гостински уреднички текст за Frontiers, д-р Елвис анализира што можеме и што не можеме да направиме со достапната технологија:

„Откривањето на вода во темните кратери на половите на Месечината предизвика „месечева треска“ за воспоставување бази, а потоа села, градови и тешка индустрија. Колку е одржлива оваа идеја?

Кратко по формирањето на Месечината, астероидите ја бомбардираа, создавајќи ја нејзината топографија со кратери. Постојат десетици кратери во близина на половите на Месечината кои не виделе директна сончева светлина околу четири милијарди години. Многу од овие ладни „јами на вечна темнина“ се под минус 160 степени, формирајќи „студени стапици“ каде што водениот мраз нема да сублимира повеќе од еден милиметар за милијарда години, дури и во вакуумот на површината на Месечината. И има вода за замрзнување: некои од тие астероиди ја донесоа со себе. Од 2013 година, знаеме дека оваа вода е сè уште таму, можеби дури милијарда тони, благодарение на серија мисии што орбитираат околу Месечината и ги мапиравме веројатните локации со зголемена прецизност.

Присуството на вода на половите на Месечината менува сè во врска со човечки посети на Месечината. Одеднаш станува практично да се замисли „лунарно село“ каде што луѓето би можеле да преживеат без да увезуваат секој последен дел од Земјата. Тие би можеле да одгледуваат сопствена храна и да имаат тушеви и функционални тоалети, за разлика од астронаутите на Меѓународната вселенска станица (МВС). Оваа можност ги поттикна амбициите на луѓе како Џеф Безос да ја преместат тешката индустрија на Месечината и целите на Илон Маск да има „самоодржливи градови“ таму. Ова се примамливи визии, но дали се остварливи?

Добрата вест

Сфативме дека можеме да направиме прва проценка на изводливоста едноставно со тоа што ќе погледнеме колку енергија и вода би користела голема популација на Месечината и колку долго би можел да преживее таму град од 100.000 или милион луѓе. Колку е одржлив еден град на Месечината?

Добрата вест е дека енергијата, дури и без нуклеарни реактори, не е проблем, сметаат научниците . Тоа е затоа што рабовите на кратерите што ги содржат јамите на вечната темнина се скоро секогаш изложени на сончева светлина. (Затоа понекогаш, донекаде неточно, се нарекуваат „врвови на вечната светлина“.) Горе на тие високо осветлени рабови, би би било можно да се генерираат три гигавати електрична енергија користејќи кули високи еден километар покриени со фотоволтаични низи. Треба да биде можно да се произведуваат соларни панели на Месечината. Силициумот е секако изобилен. Ова дури би можело да овозможи центри за податоци со вештачка интелигенција на Месечината, лоцирани во близина на тие сончеви врвови. Тоа би бил почеток на вистинска лунарна економија.

Лошата вест

Лошата вест е дека, дури и претпоставувајќи дарежлива милијарда тони вода за почеток, без рециклирање, одговорот на нашето прашање за одржливост е дека градот би траел само неколку години. Дури и во најдобар случај, со 98% ефикасно рециклирање на вода - исто како она што е постигнато на вселенската станица - град од милион луѓе би останал без вода за нешто повеќе од еден век. Тоа е проблем за одржливото населување на Месечината. И денешните најдобри проценки за количината на вода на Месечината се околу 30 пати помалку од милијарда тони, што го скратува времето до исцрпување на водата за истиот фактор. Тоа значи дека дури и мал град би останал без вода по само дванаесет години. Лунарно село од илјада луѓе, или дури и град од 10.000 луѓе, би било одржливо со векови или подолго.

Постојат потенцијални решенија. Можеме да ја подобриме ефикасноста на рециклирањето на водата за фактор пет или повеќе; да ја намалиме потрошувачката на вода со имплементација на нови техники како што е вертикалното земјоделство; да увезуваме вода, веројатно од достапни астероиди; или едноставно да пронајдеме повеќе вода. Од сите овие, второто може да биде најперспективно. Сегашните техники за тестирање на водата не продираат повеќе од неколку метри под површината, додека карпестиот материјал на површинскиот реголит обично се протега десетици метри длабоко и може да содржи вода во ладни стапици. Ако амбициозните планови на вселенските милијардери можат да се реализираат, тогаш пронаоѓањето повеќе вода ќе биде првиот чекор.“

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Новата снимка од Мараја Кери предизвика загриженост, фановите коментираат

Снимка од Мараја Кери во Бразил предизвика загриженост кај нејзините обожаватели.

Новата снимка од Мараја Кери предизвика загриженост, фановите коментираат

На социјалните мрежи, луѓето почнаа да се прашуваат дали сè е во ред со 57-годишната пејачка, откако видео од нејзино јавно појавување покажа дека таа се движи малку нестабилно додека излегува од автомобил.

За време на престојот во Бразил, пејачката делеше автограми и се фотографираше со фановите кои се собраа да ја поздрават, држејќи транспаренти. Иако изгледаше добро расположена, некои гледачи забележаа дека ѝ треперат рацете и дека чекори несигурно. Снимката беше објавена на „TikTok“.

Фановите се прашуваат дали сè е во ред

„Дали треба да се грижиме?“ – праша еден корисник на „TikTok“. „Изгледа како да чувствува болка“, напиша друг, додека трет ѝ посака добро здравје на пејачката: „Се молам за неа и ѝ испраќам убави желби на нашата Божиќна кралица“.

Сепак, не сите ја протолкуваа оваа ситуација како причина за загриженост. Некои укажаа на конкретните услови во кои се движеше пејачката: врнеше дожд, теренот беше закосен, а Кери носеше високи потпетици.

„Како прво, врне дожд. Второ, теренот е закосен. Трето, таа носи високи потпетици. Четврто, не сака да падне“, напиша еден корисник. На снимката се гледа и како нејзиниот асистент ја држи околу половината додека таа поминува покрај фановите. Засега нема информации кои укажуваат на тоа дека Мараја Кери има некакви здравствени проблеми, а самата снимка не е доволна за да се донесе таков заклучок.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

„Microsoft“ и големиот прекин – што навистина се случи?

Услугите на „Microsoft“ конечно работат правилно по повеќе од 24 часа –што навистина тргна наопаку?

„Microsoft“ и големиот прекин – што навистина се случи?

„Microsoft“ го реши големиот проблем што предизвика повеќе од 24 часа застој на „Microsoft 365“, тоа предизвика сериозни прекини во работењето на бизнисите и владините агенции низ целиот свет.

Проблемите започнаа на 12 ноември околу 17:17 часот по средноевропско време, кога услугата „Exchange Online“ падна. Малку повеќе од два часа подоцна, проблемите се проширија на остатокот од платформата „Microsoft 365“.

Што го предизвика тоа?

„Microsoft“ првично се сомневаше дека невообичаено големиот сообраќај е причина за проблемите. Сепак, последователната истрага покажа дека неколку серверски системи неочекувано престанаа да работат, оставајќи ги преостанатите сервери неспособни да се справат со зголеменото оптоварување.

Обидите за рестартирање на серверите беа неуспешни, бидејќи тие повторно престанаа да реагираат откако се врати сообраќајот. Компанијата на крајот утврди дека проблемот е поврзан со претходно надградување на капацитетот на мрежата, предизвикано од последователна промена во мрежната инфраструктура.

Потоа инженерите применија поправка на компонента одговорна за автентикација и насочување на сообраќајот. Обновувањето беше спроведено постепено, со обработка на заостанати е-пораки.

„Microsoft“ нагласи дека нема докази за злонамерна активност и дека вештачката интелигенција не е причина за проблемот.

Кој беше засегнат?

Покрај „Outlook“ и „Exchange Online“, прекините влијаеја на календарите на „Teams“, закажувањето состаноци, „Copilot“, „SharePoint“ и „Intune“. Некои функции продолжија да работат за време на прекинот.

Влијанието се почувствува надвор од технолошкиот сектор. Националната здравствена служба на Велика Британија (NHS) мораше да се потпре на алтернативни системи, додека индиските авиокомпании „Air India“, „IndiGo“ и „Akasa Air“ пријавија проблеми со поддршката за е-пошта.

Проблемите влијаеја и на финансиските институции. Една тајванска компанија дури мораше да користи факс за да ги потврди трансакциите со акции.

Според „Downdetector“, имало повеќе од 7,4 милиони пријави за проблеми низ целиот свет. Сепак, овој број не го претставува вкупниот број на индивидуални корисници погодени од прекинот.

Извор: Б92

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Франција на нозе: 200.000 луѓе на улиците

Француската полиција уапси 121 лице за време на протестите одржани низ целата земја, објави француското Министерство за внатрешни работи.

Франција на нозе: 200.000 луѓе на улиците

Според Министерството, околу 106.000 луѓе учествувале во демонстрациите, додека синдикатите проценуваат дека околу 200.000 граѓани се собрале на улиците.

22 лица се приведени во Париз, вклучувајќи тројца малолетници. Апсењата се главно за носење оружје од категорија Д, навреди и кршење на забраните за посетување одредени места или учество во демонстрации, објавува „BFMTV“.

Според полициските податоци, околу 24.000 луѓе протестираа во француската престолнина, додека младинските синдикати проценуваат дека на улиците имало близу 100.000 демонстранти.

Низ цела Франција се одржаа повеќе од 60 протестни собири. Во Париз истовремено се одржаа три одделни демонстрации - против предлог-закон за претпоставка за легална употреба на оружје од страна на безбедносните сили, меѓународен марш против насилството врз децата и протест на движењето „Жолти елеци“ против зголемувањето на трошоците за живот.

Тензии беа пријавени во Париз, Бордо, Нант, Лион и Руан. На Плоштадот на нацијата во Париз, полицијата употреби солзавец за да ја растера толпата, што предизвика први знаци на паника кај демонстрантите.

Во Нант, полицијата употреби водени топови, додека во Бордо беа пријавени судири за време на кои некои демонстранти фрлаа предмети кон полицијата.

Во Тулуз, според организаторите, протестираа 6.000 луѓе, додека полицијата соопшти дека имало 1.800. Собирот помина без инциденти.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер