Оваа држава не е изградена за еден ден, ниту само од една заедница. Но, многу години, дел од нејзините граѓани, Албанците и другите немнозински заедници, не се чувствуваа како нејзин рамноправен дел. Уставните измени од 1989 година, начинот на кој беше воспоставен уставниот поредок на почетокот на 90-тите години, како и исклучувањето на Албанците и другите заедници од клучните процеси на создавањето на државата, создадоа длабок јаз меѓу државата и дел од нејзините граѓани.

Тоа беше историска неправда, но и неодржлив државен модел.

2001 година беше токму соочување со оваа реалност.

Охридскиот мировен договор не измени само одредени уставни одредби. Тој ја промени филозофијата на функционирањето на државата. Ја премести земјата од логиката на доминација на мнозинството кон принципот на соживот, еднаквост и заедничка одговорност.

Албанците не бараа друга држава. Напротив, се обврзаа заедно да ја градат оваа држава.

Оттогаш, патот не беше лесен. Интеграцијата на една заедница која со децении беше држена настрана од институциите, администрацијата, културата, образованието и јавниот живот не можеше да се случи преку ноќ. Беа потребни реформи, политички напори и, пред сè, промена на начинот на размислување.

Во овој процес, Демократската унија за интеграција го гледаше интегрирањето на Албанците и немнозинските заедници не како исклучување на некој друг, туку како градење на пофункционална, подемократска и поправедна држава.

Тоа е и суштината на Охридскиот мировен договор.

Дваесет и пет години по Охрид, важно е да не заборавиме дека неговите резултати не ѝ припаѓаат само на една заедница или на една партија. Тие се дел од трансформацијата на самата држава.

Охридскиот договор ја зајакна унитарноста на државата, правејќи ја подемократска. Ја направи постабилна, правејќи ја поинклузивна. И создаде основа врз која земјата продолжи по патот кон НАТО и Европската Унија.

Затоа, секој обид Охридскиот договор да се претставува како закана за државата е враќање назад во дебата на која историјата веќе го даде својот одговор.

Денес, мојата загриженост не е само за она што е постигнато, туку и за она што може да се изгуби доколку заборавиме зошто беа потребни промените од 2001 година.

Загрижува кога гледам исклучување во застапеноста, пречки во употребата на јазиците, неинклузивност во културата и јавниот живот или обиди за поткопување и релативизирање на принципите врз кои беше изграден мирот. Треба да бидеме внимателни.

Затоа што државите не се ослабуваат со еднаквост.

Државите се ослабуваат кога нивните граѓани почнуваат да се чувствуваат исклучени.

Македонија во која јас верував и за која работев е држава на сите нејзини граѓани, унитарна, демократска и европска држава, изградена врз еднаквоста и меѓусебното почитување.

Албанците давале и ќе продолжат да даваат свој придонес во нејзиното градење и зајакнување. Но, за тоа е потребна заедничка волја секој граѓанин да ја чувствува оваа земја како своја, а секоја заедница да се препознава себеси во нејзините институции.

На 35-годишнината од независноста, мојата порака е едноставна:

Да го зачуваме она што го изградивме заедно и да го придвижиме напред.

Да не се враќаме кон политиките што разделуваат, туку да одиме кон држава што обединува.

Затоа што европската иднина на Македонија не се гради со намалување на правата на некого, туку со зголемување на довербата меѓу сите.

Честита 35-годишнина од независноста на Македонија!

Напред, заедно!

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Членовите на семејствата ги однесоа останките на гробиштата ал-Ма'мадани во центарот на градот во недела, објави Ал Џезира.

Тимовите за цивилна заштита и членовите на семејствата поминаа недели пребарувајќи низ урнатините на куќите уништени во војната што започна во октомври 2023 година. Многу од жртвите припаѓаат на поширокото семејство Малака, кое изгуби 55 членови. Семејствата долго време чекаат можност да ги погребаат своите најблиски на „познати и соодветни гробишта“.

Не сите семејства ја имаат оваа можност бидејќи израелските сили уништуваа и ископуваа гробишта во други делови од Газа за време на војната. Останките, иако завиткани во покровови, беа претежно само фрагменти. Ова се коски и остатоци од лични предмети пронајдени со тела, особено деца. На местото не се пронајдени цели тела.

Недостатокот на опрема го попречува извлекувањето на илјадници тела

Раед ал-Дахшан, шеф на Цивилната одбрана на Газа, изјави за Ал Џезира дека неговите тимови подготвиле планови за извлекување на уште илјадници тела, но работата е забавена поради недостаток на тешка механизација. „Немаме опрема, немаме заштитна опрема за спасувачите“, рече тој.

Дахшан процени дека со соодветна опрема, извлекувањето на 8.000 тела за кои се верува дека се уште се под урнатините би можело да се заврши за околу 90 дена. Тој предупреди: „Ако на оваа опрема ѝ се забрани влез во Газа, оваа работа ќе се влече со години“.

Тој рече дека неговата агенција испратила детален список на потребната опрема до меѓународните институции и е подготвена механизацијата да остане под меѓународен надзор, наместо директно во рацете на Цивилната одбрана. На тимовите итно им се потребни големи багери, лична заштитна опрема и уреди за лоцирање на остатоците.

Одговор на ОН

Што се однесува до идентификацијата на жртвите, Дахшан рече дека тимовите се потпираат на преживеаните и соседните семејства за да утврдат кој бил во зградата и каде точно во времето на нападот. Им помага тим инженери кои ги сортираат и документираат наодите.

Тој истакна дека израелските сили не ги предупредиле жителите пред нападот, што значи дека „десетици, дури и стотици“ домови сè уште треба да се ископаат. Аџит Сунгеј, раководител на канцеларијата на ОН за човекови права на окупираните палестински територии, за Ал Џезира изјави дека сцените потсетуваат на „бруталноста на овој конфликт“.

Тој истакна дека некои од остатоците датираат од ноември 2023 година. „Илјадници луѓе сè уште лежат под овие урнатини. Зборуваме за области кои можеби се под израелска воена контрола, што е 70 проценти од Газа.

„Мора да се утврди одговорноста“

Пристапот до овие локации за да се извлечат телата е исклучително тежок“, рече тој. Сунгеј рече: „Мора да се утврди одговорноста. Клучно е да ги зачуваме доказите што успеавме да ги собереме во овој чувствителен период“.

Министерството за здравство во Газа наведува дека најмалку 73.651 Палестинец се убиени, а 174.592 ранети од октомври 2023 година. Во слични акции во последните недели, пронајдени се повеќе од 100 тела на членови на семејствата Абу Шарија и Хасанија кои загинаа во еден напад, како и повеќе од 500 тела од локацијата на кулата Ал-Таџ, потврдија официјални лица и активисти.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

На отворањето присуствува премиерот Христијан Мицкоски и вицепремиерот и министер за транспорт Александар Николоски.

Реконструкцијата опфати проширување на патничкиот терминал за 30 до 40 проценти, проширување на капацитетот на шалтерите за патници и багаж за 100 метри квадратни, проширување на зоната за безбедносна контрола на патници и багаж, проширување на административната зграда од 290 метри квадратни на 700 метри квадратни, нов ресторан-кафетерија за вработените, нови канцеларии за Граничната полиција, Царинската управа и паркинг за вработените.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.