ЦГК: Секоја втора фирма која учествува во тендерите вели дека има корупција

Зголемена е вредноста на договорите склучени низ нетранспарентна постапка со преговарање без објавување оглас. Вкупната вредност на овие договори во 2021 година изнесува 46 милиони евра, што е за 16 милиони евра повеќе од 2020 година. 

Дури 80 проценти од вредноста на склучените договори без објавување оглас им припаѓаат на АД Електрани, МВР и Министерството за образование и наука.

Тоа се дел од клучните наоди во Извештајот што го објави денеска Центарот за граѓански комуникации (ЦГК) од редовниот мониторинг на јавните набавки спроведени во периодот од јули до декември 2021 година. Во извештајот се вклучени и наоди од анкета на фирмите за нивното искуство при учеството на постапките за јавни набавки, анализа на постапките пред Државната комисија за жалби по јавни набавки за 2021 година и истражување на договорните органи за нивните кадровски капацитети за јавни набавки.

Во заклучоците на ЦГК стои дека институциите не ја почитуваат законската обврска за јавно објавување на известувањата за реализираните договори, при што се наведува дека се доставени известувања само за една третина од склучените договори.

– Институциите не се откажуваат од електронската аукција и покрај сите предупредувања дека со неа се поттикнуваат договарањето помеѓу фирмите и корупцијата. Комисиите за јавни набавки во речиси секој втор тендер отфрлале понуди на фирмите како неприфатливи, со што се отвора сомнежот дали ваквото постапување е со намера да се намали конкуренцијата и да се обесхрабрат понудувачите да учествуваат на тендерите. Управните контроли на тендерите од страна на Бирото за јавни набавки, ниту трета година од воведувањето, не успеваат да се наметнат како механизам за откривање на незаконско постапување и злоупотреби. Бирото ниту во 2021 година нема поднесено прекршочна пријава до надлежниот орган, или, пак, доставено известување до Јавното обвинителство на РСМ за одредени наоди, се наведува во Извештајот.

ЦГК додава дека во 2021 година се поднесени 1.008 жалби од фирмите, што е за 2,5 проценти повеќе од претходната година. Најголем дел од жалбите се уважени, и тоа 42,6 проценти од нив. Сепак, бројот на уважените жалби се за 10,7 процентни поени помалку во однос на претходната година.

Според клучните наоди од анкетата на фирмите спроведена во февруари годинава, а во која учествувале 284 фирми од сите поголеми градови во земјата, за 50 проценти од фирмите, „најниската цена“ како критериум за избор е најчест проблем со којшто се соочуваат во јавните набавки. Исто така, стои во наодите, 62 проценти од фирмите признаваат дека постои меѓусебно договарање на тендерите, 51 процент од фирмите сметаат дека има корупција во јавните набавки, а најголем дел од нив сметаат дека врските се најчест облик на корупција.

– Само шест проценти од фирмите изјавиле дека секогаш или често се жалат до Државната комисија за жалби по јавни набавки во случаите кога не се задоволни од начинот на постапување на договорните органи на тендерите на коишто учествувале. Продолжува незадоволството на фирмите од комуникацијата со договорните органи кои ги спроведуваат тендерите. Само 31 процент од фирмите ја оцениле оваа комуникација како навремена и квалитетна, покажува анкетата, според која, фирмите го оценуваат процесот на јавни набавки во земјава со просечна оценка од 2,8 (на скалата од 1 до 5), што е исто како лани.

Клучни наоди од истражувањето спроведено во министерствата и општините за нивните кадровски капацитети за јавни набавки, пак, покажуваат дека јавните набавки во министерствата ги спроведуваат од еден до 24 вработени, додека во општините од еден до седум вработени, не сметајќи го Градот Скопје, каде што нивниот број е 12. Притоа, лицата за јавни набавки во министерствата спроведуваат помалку постапки, но нивната вредност е многу поголема од тендерите на општините. Дел од институциите користат и надворешна експертска помош, без притоа да се води грижа за превенирање на потенцијалниот судир на интереси.

Според клучните наоди од Базата на јавните набавки на општините во 2021 година, Градот Скопје и 80 општини минатата година за јавни набавки потрошиле 11 милијарди денари, односно 183 милиони евра. ЦГК потенцира оти прoизлегува дека во 2021 година се потрошени 51 милион евра повеќе отколку во 2020 година.

– Најголеми скокови во вредноста на јавните набавки во однос на претходната година се забележани кај Градот Скопје од 15 милиони евра, кај Општина Центар од 5,5 милиони евра и кај Општината Гази Баба од околу 5 милиони евра. Најголеми падови, пак, во вредносен износ се забележани кај Општина Чучер Сандево за околу 630 илјади евра, Карпош 483 илјади евра и Аеродром 475 илјади евра. Листата од првите 10 фирми со најголема вредност на тендери кај општините во 2021 година ја предводи градежната компанија ЖИКОЛ ДООЕЛ експорт импорт од Струмица со склучени 21 договор во вкупна вредност од 22 милиони евра, информира ЦГК.

Макрон пристигна во Нова Каледонија, каде е воведена вонредна состојба по насилните протести

Францускиот претседател Емануел Макрон пристигна во Нова Каледонија, француска прекуморска територија погодена од насилни протести, каде најави дека 3.000 француски полицајци ќе останат на островот сѐ додека е потребно.

„Во следните часови и денови ќе бидат планирани големи нови операции каде што е потребно“, рече Макрон на состанокот со политичките и деловните лидери на островот, нагласувајќи дека редот ќе биде целосно воспоставен бидејќи „нема друг избор“.

Тој додаде дека 3.000 француски полицајци ќе останат на тој остров, доколку е потребно, дури и за време на Олимписките игри во Париз.

„Јас лично верувам дека вонредната состојба не треба да се продолжи“, рече Макрон и дека треба да се укине кога демонстрантите ќе ги тргнат барикадите од патиштата.

На средбата со Макрон беше премиерот на Нова Каледонија, Луис Мапу, како и претседателот на Конгресот, Рош Вамјтан, потписник на Договорот Номеа од 1998 година, кој го отвори патот за постепена независност на Нова Каледонија, пренесува Ројтерс. .

Овој договор истече во 2021 година, до кога пропаднаа три референдуми за независност, чии резултати не ги признаваат припадниците на домородниот народ Канак.

Вамјтан е лидер на Каледонската унија, најголемата партија во коалицијата за независност на ФЛНКС, во чија изјава пред состанокот беше наведено дека се надеваат дека Макрон ќе „вдише нов живот“ во преговорите на сите страни од поранешниот договор.

Макрон истакна дека „смирувањето не може да значи игнорирање“ на мнозинската позиција во Нова Каледонија.

Протестите на островот траат со недели, а на 13 мај станаа насилни поради најавеното гласање во францускиот парламент за измени на уставот на Нова Каледонија на 14 мај.

Промената би значела проширување на правото на глас во Нова Каледонија на француските граѓани кои живеат на островот повеќе од 10 години, што е спротивно на Договорот Нумеа, според кој никој што се преселил на островот по 1998 година нема право да гласа.

Француската влада смета дека исклучувањето на една петтина од гласањето е „апсурдно“, но сепаратистите на Нова Каледонија веруваат дека проширувањето на избирачкиот список ќе биде од корист за профранцуските политичари, пренесува Ројтерс.

Бидејќи се работи за уставна реформа, за нејзино усвојување е потребно гласање во двата дома на францускиот парламент, за што Макрон сè уште не објави датум.

Во соопштението, ФЛНКС побара од Макрон да даде повеќе време за постигнување политички договор за иднината на островот.

Франција ја анектираше Нова Каледонија во 1853 година, а таа се промени од статус на колонија во статус на прекуморска територија во 1946 година.

Нова Каледонија е трет по големина производител на никел во светот, но секторот е во криза и околу 20 отсто од нејзините жители живеат во сиромаштија, пишува Ројтерс.

Француските власти соопштија дека од почетокот на немирите до саботата, при размена на оган на барикадата на северот на островот загинале шест лица, а двајца се повредени.

Властите прогласија вонредна состојба која вклучува ноќен полициски час, како и забрани за јавни собири, продажба на алкохол и носење оружје.

Неколку илјади туристи останаа на островот поради затворањето на единствениот аеродром за комерцијални летови, а Франција, Австралија и Нов Зеланд организираа летови за да ги изнесат овие туристи од Нова Каледонија.

Паандов: Изборен инжињеринг е кога на референдумот некаде се гласаше за две секунди

„Верувам дека под притисок на ДУИ „Вреди“ даваа порадикални изјави за време на изборите“

Изборен инжињеринг е кога на референдумот на некои избирачки места две секунди беа потребни за да се гласа. Сега луѓето си гласаа и се гледа кој има полн легитимитет. Девет партии беа во коалиција меѓу кои има и неалбански партии, да не говориме власта како власт за две децении колку клиентелистички гласови има добиено ДУИ. „Вреди“ има полн легитимитет, има повеќе Албански гласови од ДУИ.

Во Бугарија и Грција реториката е таква каква што е, верувам дека под притисок на ДУИ „Вреди“ даваа порадикални изјави за време на изборите. Ние правиме чекори и ги доживуваме како понижување. Се додека историските прашања се на маса и ако ние Македонците сме коминтерновска твобра или не и ако тие се услови за преговори со ЕУ, нема да ги почнеме, рече Александар Пандов во Само Вистина.

Мистериозни „светлосни столбови“ се појавика на небото над Јапонија (ФОТО)

Жителите на мало рибарско гратче во Јапонија беа сведоци на необичен спектакл, а фотографиите ги преплавија мрежите и предизвикаа различни реакции.

Сè се случи на 11 мај над Дејзен во префектурата Тотори и се гледаат „столбови на светлина“ како висат низ облачното небо.

Мештаните биле збунети, а на небото изброиле девет „столбови“, пренесува Метро.

„Излегов од куќата и видов неверојатна работа“, изјави Хинт Пот за локалните медиуми.

И додека корисниците на социјалните мрежи шпекулираа за каков феномен се работи, експертите се огласија. Тие веруваат дека тоа е најобичен одраз на светлата на рибарските чамци во морето.

„Ова се случува кога светлината се прекршува од облаците и се снима еднаш на неколку години. Феноменот има свое име - Исариби Кочу.“

притисни ентер