Во текот на оваа година може да се очекуваат најмалку 20-30 целосно дигитализирани услуги, со приоритет на пријавување новороденче и издавање прв извод од книга на родени за помалку од 48 часа од пријавувањето, услуги во доменот на енергетиката и Фондот за здравство, како и услуги за компаниите, најави министерот за дигитална трансформација Стефан Андоновски.

- Очекувам во текот на пролетта да започнеме со уште еден проект преку европската ИПА-програма, со кој ќе дигитализираме уште една поголема група услуги кои граѓаните ги сметаат за најкористени. Паралелно работиме и на подобрување на електронската достава (е-сандаче), а многу скоро граѓаните ќе почнат да ги користат терминалите за услуги кои ќе бидат поставени на фреквентни локации, најмногу во Скопје - потенцира Андоновски во интервју за Скопјеинфо.мк.

Како приоритет за оваа година, Андоновски го посочува отпочнувањето на проектот за поставување на Центарот за вештачка интелигенција „Везилка“ и изградбата на голем јазичен модел на македонски јазик, што, според него, ќе донесе системски напредок во примената на вештачката интелигенција во јавниот сектор.

- Тоа мора да биде придружено со поголема активност во привлекување странски инвестиции во висока технологија, вештачка интелигенција и центри за податоци - додава Андоновски.

Тој во интервјуто нагласува дека денес имаат над 260 илјади корисници на Националниот портал за услуги (споредено со само 100 илјади во 2024 година) и раст од повеќе од 150 проценти на искористеноста на е-услугите и трансакциите на платформата за интероперабилност. Исто така, посочува дека донеле јасна национална ИКТ стратегија со план до 2030 година, реализирале десетици проекти, отвориле центри за услуги во 15 градови и предложиле и донеле закони. Потенцира и дека први ги реализирале сите обврски од Реформската агенда, со што обезбедиле повеќе од 20 милиони евра од ЕУ. Скопје беше домаќин и на најголемиот досега Дигитален самит на Западен Балкан, пред повеќе од 1.000 гости и учесници, при што, според Андоновски, Македонија повторно е ставена на мапата на дигитално развиени држави.

- Дали очекувањата се целосно исполнети? Јавноста секогаш очекува побрзо, повеќе и подинамично – и тоа е оправдано. Но, реално гледано, темелите се поставени. Сега сме во фаза на забрзување, кое многу зависи и од респонзивноста на другите институции, буџетите и приоритетите на секоја од нив. Често велам дека најмногу време инвестираме во убедување на колегите какви придобивки носи дигитализацијата во нивниот ресор. Кога една институција ќе започне со дигитализација и ќе го види ефектот, потоа е ‘лесно’. Оттука, мојата лична оценка е дека направивме стабилна основа врз која може да се гради модерна, ефикасна и транспарентна администрација. И реално е да сум задоволен од мојот тим кој се посвети на оваа цел изминатите две години - оценува Андоновски.

Тој посочува дека е свесен за очекувањата во јавноста процесот да биде уште побрз и објаснува дека со зголемувањето на бројот на услуги и нивната достапност, растат и барањата. - И тоа е добро - вели тој, додавајќи дека тоа го толкува како доказ за голем интерес.

Според него, дигитализацијата, односно дигиталната трансформација, е процес кој најголемиот дел од граѓаните, особено помладите, го поздравиле како чекор кој го отпочна државата, главно поради олеснување на пристапот до услугите, како и заштедата на време, ресурси и нерви од бркањето документи по административните шалтери. Со доаѓањето на новата Влада, како што посочува, овој процес беше издигнат на ранг на министерство – со издвојување на „информатичкото општество“ од јавната администрација и негова преобразба во Министерство за дигитална трансформација. Тој објаснува дека поради неуспесите од минатите години, граѓаните биле скептични за ефективноста на новата институција.

- Во првата фаза требаше да изградиме институционален капацитет – тим, систем, стратегија и доверба на институциите во Министерството. Истовремено, да ги стабилизираме системите за тие да можат да испорачуваат услуги - вели министерот Андоновски за првите денови откако ја презел функцијата.

Во однос на иницијативата „Роаминг како дома“ и усогласувањето со регулативите на ЕУ, министерот рече дека процесот е во напредна фаза. Нагласи дека Македонија ги исполнува најголемиот дел од техничките и законските предуслови и е меѓу најподготвените земји од регионот. Сепак, посочи дека имплементацијата е билатерален договорен процес меѓу ЕУ и секоја од земјите на Западен Балкан, како и меѓу операторите.

- Најоптимистичките проекции, доколку процесот се движи според европската динамика, се насочени кон добивање на овој статус кон крајот на 2026 или 2027 година. Нашата цел е јасна: граѓаните кога патуваат во ЕУ да не плаќаат дополнителни трошоци за разговори и интернет - вели министерот Андоновски.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.