Македонија

Андоновски: Годинава очекуваме најмалку 20 до 30 нови дигитализирани услуги, извод на родени за помалку од 48 часа, „Роаминг како дома“ до крајот на годинава

- Очекувам во текот на пролетта да започнеме со уште еден проект преку европската ИПА-програма, со кој ќе дигитализираме уште една поголема група услуги кои граѓаните ги сметаат за најкористени.

Во текот на оваа година може да се очекуваат најмалку 20-30 целосно дигитализирани услуги, со приоритет на пријавување новороденче и издавање прв извод од книга на родени за помалку од 48 часа од пријавувањето, услуги во доменот на енергетиката и Фондот за здравство, како и услуги за компаниите, најави министерот за дигитална трансформација Стефан Андоновски.

- Очекувам во текот на пролетта да започнеме со уште еден проект преку европската ИПА-програма, со кој ќе дигитализираме уште една поголема група услуги кои граѓаните ги сметаат за најкористени. Паралелно работиме и на подобрување на електронската достава (е-сандаче), а многу скоро граѓаните ќе почнат да ги користат терминалите за услуги кои ќе бидат поставени на фреквентни локации, најмногу во Скопје - потенцира Андоновски во интервју за Скопјеинфо.мк.

Како приоритет за оваа година, Андоновски го посочува отпочнувањето на проектот за поставување на Центарот за вештачка интелигенција „Везилка“ и изградбата на голем јазичен модел на македонски јазик, што, според него, ќе донесе системски напредок во примената на вештачката интелигенција во јавниот сектор.

- Тоа мора да биде придружено со поголема активност во привлекување странски инвестиции во висока технологија, вештачка интелигенција и центри за податоци - додава Андоновски.

Тој во интервјуто нагласува дека денес имаат над 260 илјади корисници на Националниот портал за услуги (споредено со само 100 илјади во 2024 година) и раст од повеќе од 150 проценти на искористеноста на е-услугите и трансакциите на платформата за интероперабилност. Исто така, посочува дека донеле јасна национална ИКТ стратегија со план до 2030 година, реализирале десетици проекти, отвориле центри за услуги во 15 градови и предложиле и донеле закони. Потенцира и дека први ги реализирале сите обврски од Реформската агенда, со што обезбедиле повеќе од 20 милиони евра од ЕУ. Скопје беше домаќин и на најголемиот досега Дигитален самит на Западен Балкан, пред повеќе од 1.000 гости и учесници, при што, според Андоновски, Македонија повторно е ставена на мапата на дигитално развиени држави.

- Дали очекувањата се целосно исполнети? Јавноста секогаш очекува побрзо, повеќе и подинамично – и тоа е оправдано. Но, реално гледано, темелите се поставени. Сега сме во фаза на забрзување, кое многу зависи и од респонзивноста на другите институции, буџетите и приоритетите на секоја од нив. Често велам дека најмногу време инвестираме во убедување на колегите какви придобивки носи дигитализацијата во нивниот ресор. Кога една институција ќе започне со дигитализација и ќе го види ефектот, потоа е ‘лесно’. Оттука, мојата лична оценка е дека направивме стабилна основа врз која може да се гради модерна, ефикасна и транспарентна администрација. И реално е да сум задоволен од мојот тим кој се посвети на оваа цел изминатите две години - оценува Андоновски.

Тој посочува дека е свесен за очекувањата во јавноста процесот да биде уште побрз и објаснува дека со зголемувањето на бројот на услуги и нивната достапност, растат и барањата. - И тоа е добро - вели тој, додавајќи дека тоа го толкува како доказ за голем интерес.

Според него, дигитализацијата, односно дигиталната трансформација, е процес кој најголемиот дел од граѓаните, особено помладите, го поздравиле како чекор кој го отпочна државата, главно поради олеснување на пристапот до услугите, како и заштедата на време, ресурси и нерви од бркањето документи по административните шалтери. Со доаѓањето на новата Влада, како што посочува, овој процес беше издигнат на ранг на министерство – со издвојување на „информатичкото општество“ од јавната администрација и негова преобразба во Министерство за дигитална трансформација. Тој објаснува дека поради неуспесите од минатите години, граѓаните биле скептични за ефективноста на новата институција.

- Во првата фаза требаше да изградиме институционален капацитет – тим, систем, стратегија и доверба на институциите во Министерството. Истовремено, да ги стабилизираме системите за тие да можат да испорачуваат услуги - вели министерот Андоновски за првите денови откако ја презел функцијата.

Во однос на иницијативата „Роаминг како дома“ и усогласувањето со регулативите на ЕУ, министерот рече дека процесот е во напредна фаза. Нагласи дека Македонија ги исполнува најголемиот дел од техничките и законските предуслови и е меѓу најподготвените земји од регионот. Сепак, посочи дека имплементацијата е билатерален договорен процес меѓу ЕУ и секоја од земјите на Западен Балкан, како и меѓу операторите.

- Најоптимистичките проекции, доколку процесот се движи според европската динамика, се насочени кон добивање на овој статус кон крајот на 2026 или 2027 година. Нашата цел е јасна: граѓаните кога патуваат во ЕУ да не плаќаат дополнителни трошоци за разговори и интернет - вели министерот Андоновски.

Тагови: Стефан Андоновски

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Бизарно

Нурнале на 1.500 метри длабочина во морето и се шокирале- мислеле дека е потонат брод, а пронашле „гробишта“ (ФОТО)

На повеќе од 1.500 метри под површината на Мексиканскиот Залив, научниците наидоа на вистински „одземен поглед“ што би можел да ги прогонува вашите соништа.

Тим научници од Националната океанска и атмосферска администрација на САД (NOAA) бараа она што го сметаа за бродолом, кој можеби содржи изгубени археолошки богатства.

Далечинското нуркање беше дел од експедиција на бродот „Океанос Експлорер“, кој имаше задача да го мапира и истражува Мексиканскиот Залив, а беше предводен од морскиот биолог Дива Амон и експертот за ехинодерми Чарлс Мисинг.

Сонарот на бродот откри некаква структура на длабочина од околу 1,5 километри. Имаше карактеристики на потонат брод: голема структура опкружена со помали, расфрлани објекти.

„Ова е навистина ден на истражување бидејќи испраќаме ROV (далечинско управувано возило) кон оваа непозната сонарна цел“, рече еден член на екипажот додека тимот го насочуваше ROV кон остатоците.

Од сенките на морското дно на Мексиканскиот Залив почна да се појавува морничава сцена. Неплодната песочна рамнина беше покриена со 'рѓосани бели коцки - некои скршени од ударот на падот, откривајќи пластични „црева“ и бакарни „артерии“. Чудно вознемирувачката глетка изгледаше малку како ROV да бил транспортиран во „задните соби“ на длабокото море.

Како што зумираа на сцената, се појави метална плоча со текст, покриена со песок и слој од оксидиран метал. Делови од текстот можеа да се разликуваат: „За ракување“; „За лична безбедност“; „Решавање проблеми…“

Сепак, точките што следеа по секој наслов беа претежно нечитливи.

И потоа, од длабокото сино море, се појави најголемата од сите структури слични на коцка: смачкан црвен транспортен контејнер, со повеќе бели коцки што паѓаа од неговите искинати страни.

Коцките беа изгубениот товар од бела техника: фрижидери, замрзнувачи и машини за перење. Металната плоча беше упатството за употреба на машината за перење.

„Не мислам дека центрифуга ќе работи на тоа“, коментираше еден член на екипажот, предизвикувајќи излив на смеа.

Етикета на еден од уредите покажуваше дека потекнува од комплексот за апарати за домаќинство „Џенерал Електрик“ во Луисвил, Кентаки.

„Други уреди беа расфрлани во близина и подалеку, формирајќи она што претпоставивме дека е „поле со остатоци“, се вели во официјалните белешки за нуркање.

„Идентификациски број на контејнерот беше ITLU733016, со голем број други идентификациски ознаки. Товарот изгледаше дека содржи различни марки (RCA, GE, итн.) и беше одвиткан, што укажува дека товарот е наменет за рециклирање.“

Сепак, контејнерот никогаш не го премина морето.

„Ова е малку надреално“, коментираше еден член на екипажот додека ROV минуваше над „гробишта за бела техника“.

„Ние сме 1,5 километри надолу... во длабокото море. И еве нè, минувајќи низ поле од замрзнувачи, фрижидери и машини за перење.“

„Кога ќе помислите на длабокото море, изгледа како релативно недопрено место, но ова е само потсетник дека всушност не е. „Сè уште оставаме белег на оваа многу туѓа област и екосистем.“

Тимот на NOAA шпекулираше дека контејнерот можеби паднал од брод за време на бурно време.

Според Светскиот поморски совет, неколку стотици до повеќе од 1.000 контејнери се губат на море секоја година, од околу 280 милиони контејнери што се испраќаат.

Неодамнешен извештај со податоци за 2025 година вели дека лошото време ја зголемува веројатноста товарните бродови да изгубат дел од својот товар додека пловат по немирно море.

Дури и без бури, потоплите од вообичаените температури на океанот можат да ја зголемат енергијата на брановите.

„Повеќето луѓе веројатно не сфаќаат колку работи завршуваат во океанот“, рече член на екипажот на NOAA.

„Истражувањата покажуваат дека изгубените контејнери може да потраат стотици години, ако не и подолго, за целосно да се распаднат во длабокиот океан“, додаде друг член на екипажот.

Во меѓувреме, некои животни одлучија да ги направат овие бизарни комори во длабоко море свој дом.

Корални организми и хидроиди Тие врзани за метални конструкции, нивните меки тела се нишаа додека ROV минуваше покрај нив. Една голема риба дури најде засолниште во сенката на бродски контејнер.

Екипажот на NOAA го нарече бродот „Длабоко чистење“.

Мисиите на ROV како оваа се дел од тековната работа на NOAA за истражување на длабокиот океан.

Мисиите на ROV ги управува тим научници и техничари од површински брод, кои далечински го водат подводниот робот во длабочините. ROV е поврзан со бродот со долг кабел преку кој се испраќаат команди, додека податоците, како што се видео преноси во живо, се пренесуваат назад до бродот.

Затоа можеме да ги чуеме научниците како реагираат во реално време - нивните гласови се снимаат заедно со преносот во живо. Ова им овозможува да прават важни аудио белешки за она што го гледаат во реално време, иако овој конкретен материјал е составен од сурови снимки во живо по завршувањето на експедицијата.

Токму затоа што снимката од ROV се емитува во живо, таа ни дава увид во реакциите на екипажот на некои од чудните и фасцинантни работи што ги наоѓаат додека ги истражуваат овие непознати води.

Тагови: брод

Свет

Седумгодишно девојче преживеа четири дена затрупана во калта на Непал (ВИДЕО)

Четири дена по катастрофалните поплави во Непал, кои ги опустошија областите по должината на реките Бхотекоши и Тришули, седумгодишно девојче беше спасено вчера попладне.

Девојчето беше пронајдено живо закопано во Тимуре, општина Госаинкунда, округ Расуа.

„Тим распореден од 20-та чета на вооружените полициски сили на Непал во Дунче го спаси девојчето, идентификувано како Ширганга Ичаи Магар. Беше пронајдено покриено со кал и повредено“, соопштија властите.

Полициските службеници вклучени во спасувањето изјавија дека девојчето било префрлено со хеликоптер во окружната болница Дунче на лекување.

Сунил Кумар Дас, главен хирург на болницата Дунче, рече дека состојбата на девојчето е критична и дека е упатено во Универзитетската болница во Катманду на понатамошно лекување.

Родителите на девојчето - мајката Гита Ичаимагар и таткото Лок Бахадур Ичаимагар - кои работат во банкарска филијала во Тимур, исто така беа спасени порано. Тие беа префрлени со хеликоптер во Катманду на лекување.

Според инспекторот на вооружените полициски сили Соман Гурунг, семејството е по потекло од округот Аргаханчи.

Потсетете се дека во Непал, поплавите на границата со Кина убија најмалку 734 лица, додека 2.498 се водат како исчезнати.

Кинеските државни медиуми објавија дека од нивната страна на границата, во регионот на граничниот премин Гиронг во Тибет, загинале 16 лица, додека 546 се водат како исчезнати.

Преминот Гиронг е главната рута за туристите кои пешачат од непалската престолнина, Катманду, до светата планина Каилаш во кинески Тибет. Поплавите се случија во утринските часови на 26 август, откако лизгање на земјиштето на Хималаите предизвика уривање на глечер. Според Геолошкиот завод на САД, влијанието на огромната маса мраз на дното на долината е регистрирано како сеизмички настан со јачина од 5,2 степени според Рихтеровата скала за земјотреси, а големите количини мраз и карпи што стигнале до реката предизвикале поплави.

Тагови: Непал

Фудбал

Меси даде 4 гола и асистираше за Интер Мајами, 39- годишникот држи лекции (ВИДЕО)

Лионел Меси уште еднаш покажа зошто е еден од најголемите фудбалери на сите времиња. Аргентинецот одлично играше за Интер Мајами, постигнувајќи четири гола и асистенција во спектакуларната победа од 7-1 над Монтреал.

Тоа беше првиот „покер“ на Меси во неговата кариера во МЛС, а три од четирите гола беа постигнати во второто полувреме. Покрај четирите гола, Аргентинецот учествуваше и во голот на Луис Суарез, па практично потпиша пет од седумте гола на својот тим.

Интер поведе во 20-тата минута кога Касемиро со глава ја погоди топката, но Монтреал успеа да одговори преку Фабијан Херберс и да израмни.

А потоа дојде шоуто на Меси.

Аргентинецот постигна гол во 52-тата минута за ново водство на Интер, а потоа му асистираше на Луис Суарез во 80-тата минута за резултат од 4-1. Само три минути подоцна, Меси повторно беше стрелец, само за да стави крај на играта во шестата минута од судиското продолжение со својот четврти гол.

Александар Шо исто така постигна гол, за Интер Мајами да победи со 7-1.

TWO FREE KICK GOALS IN ONE GAME 🤯

Messi scores his FOURTH of the night as @InterMiamiCF seal it, 7-1 😤 pic.twitter.com/x2I0Qc4iBK
— Major League Soccer (@MLS) August 30, 2026

За Меси, тоа беше натпревар што дојде во совршено време. Интер Мајами ја прекина серијата од пет натпревари без победа, додека 39-годишниот Аргентинец го искачи својот број на голови во МЛС на 18 оваа сезона и повторно стана најдобар стрелец.