Децата кои до неодамна споделуваа сè што им се случило со своите родители, сега стануваат поповлечени, бараат поголема приватност и претпочитаат да им се доверуваат на пријателите. Оваа промена, која најчесто се јавува на возраст меѓу девет и дванаесет години, може да ги збуни родителите, па дури и да биде болна. Сепак, таа е вообичаен и очекуван дел од растењето.

Предадолесцентите се менуваат физички, емоционално, когнитивно и социјално. Тие развиваат независност, ги преиспитуваат родителските правила и ги тестираат границите на она што е воспоставено. Иако понекогаш се однесуваат како веќе да немаат потреба од своите родители, сепак квалитетниот однос во оваа фаза е клучен за полесен премин во адолесценцијата.

Како да останете блиски со вашето дете, а притоа да ја почитувате неговата сè поголема потреба за независност?

Институтот „Child Mind“ (Child Mind Institute) подготви десет совети што ќе им помогнат на родителите да ја одржат довербата и отворената комуникација.

Оддалечувањето не го доживувајте како отфрлање

Повлекувањето честопати родителите го толкуваат како отфрлање, непослушност или доказ дека ја изгубиле блискоста со детето, сепак потребата за приватност е дел од развојот на самостојноста. Обидот од детето на сила да извлечете информација може да има спротивен ефект и дополнително да го оддалечите. Важно е да покажете интерес, но да не вршите притисок, туку да прифатите дека детето нема да ја сподели баш секоја мисла и тајна со вас.

Одвојте време само за вашето дете

Во овој период, психолозите советуваат да одвоите време еднаш до двапати неделно што ќе го поминете насамо со детето, со негова активност по извор, без мобилен телефон.

Таквите моменти не мора да вклучуваат сериозни разговори. Заедничка прошетка, јадење сладолед, возење со автомобил или подготовка на вечера можат да создадат простор каде што детето спонтано ќе се отвори. Преку редовно заедничко време се зајакнува односот и детето учи важни комуникациски вештини.

Прашувајте помалку, слушајте повеќе

Прашања како „Како беше на училиште?“, „Која оценка ја доби на тестот?“ и „Со кого зборуваше?“ можеби некогаш поттикнувале разговор, но за дете во пред адолесцентна возраст, тие можат да звучат како испитување. Колку повеќе директни прашања поставува родителот, толку е поголема веројатноста да добива кратки одговори.

Обидете се повеќе да слушате, бидете достапни и присутни, но дозволете му на детето да го избере моментот и темата на разговорот. Кога ќе ви се довери, не нудете веднаш решенија за секој проблем. Понекогаш му е потребна помош, но некогаш едноставно му е потребна потврда дека разбирате колку одредена ситуација му била тешка.

Внимавајте со осудувањето на другите

Децата на оваа возраст внимателно ги слушаат родителите кога зборуваат за други луѓе, особено за нивните врсници. Ги забележуваат коментарите за нечиј изглед, облека, однесување, оценки, објави на социјалните мрежи, и според тоа проценуваат колку може да ви се доверат.

Ако сте премногу критични за туѓа грешка, тоа заклучува дека исто би реагирале и ако тоа направи слична грешка. Ова не значи да го игнорирате проблематичното однесување, туку да разговарате смирено без етикетирање и без избрзување со заклучоците.

Гледајте заедно содржини што ги интересираат

Филмови, серии, видеа и содржини на социјалните мрежи може да послужат како мост помеѓу родителот и детето. Кога повремено гледате што го интересира, полесно ќе го разберете неговиот хумор, неговите идоли и темите за кои разговара со пријателите.

Заедничкото гледање дава прилика за разговор за односите, насилството, сексуалноста, границата помеѓу задевањето и понижувањето.

Наместо да му држите предавање, дозволете му да го изрази своето мислење.

Не ги одложувајте разговорите за сексот, алкохолот, дрогата. Децата тие информации веројатно ќе ги добијат од нивните врсници, од социјалните мрежи или други извори на Интернет. Затоа е важно да добијат точни и соодветни информации од родителите. Наместо долги сериозни разговори, подобро да водите кратки разговори кои се надоврзуваат на прашања, содржини што ги гледате заедно или секојдневни ситуации.

Едукативните материјали исто така се од помош некои теми детето да ги истражи самостојно, а потоа да ви се обрати со прашања.

Во овој период нивното тело интензивно се менува, како и односот кон него, па може да се појават првите знаци на нарушувања во исхраната. Разговорот за промените треба да виде отворен и смирен, без осуда и засрамување.

Не реагирајте претерано

Кога детето ќе дојде дома повредено бидејќи било исклучено од дружба, или видело фотографија од настан на кој не било покането, родителскиот инстинкт е веднаш да го заштити. Сепак, бурната реакција може дополнително да го вознемири.

Наместо да се јавувате кај другите родители и да прогласувате катастрофална ситуација, прво сослушајте го детето. Потврдете ги неговите чувства, помогнете му да согледа што се случило и заедно разгледајте дали сака или може да преземе некаков чекор. Кога реагирате смирено, тоа му покажува дека непријатните емоции се подносливи и може да ги надмине со поддршка.

Не игнорирајте го проблемот

Смиреноста не значи незаинтересираност. Родителот кој го занемарува кршењето на договорените правила или промените во однесувањето испраќа порака дека не му е грижа и дека детето не може да му се обрати кога ќе настане проблем.

На децата им се потребни јасни граници, важно е да знаете каде се, со кого го минуваат времето, какви содржини следат, но надзорот треба да се прилагоди на возраста и постепено да им се дава поголема одговорност. Целта не е целосна контрола, туку рамнотежа помеѓу безбедноста, довербата и независноста.

Поттикнувајте ги девојчињата на активности што ја јакнеат самодовербата

Самодовербата кај девојчињата може да почне да опаѓа после 9-годишна возраст, кога тие стануваат свесни за општествените очекувања, притисокот поврзан со изгледот. Тимскиот спорт може да биде еден од начините да развијат чувство на припадност, компетентност и да веруваат во своите способности.

Слична улога може да имаат танцот, музиката, глумата, извидничката организација, волонтирањето и други активности кои им помагаат да градат односи.

Дозволете им на момчињата да бидат ранливи

Кај момчињата многу рано се испраќа порака дека тагата, стравот, нежноста и ранливоста се знаци на слабост. Затоа некои ги кријат чувствата токму кога има е потребна помош да ги препознаат и да ги изразат на здрав начин.

Домот би требало да е место каде момчето ќе говори за разочарувањето, љубовта, стравот без исмејување. Развивањето на емпатија и емотивен речник ќе му бидат од корист во пријателските и партнерските односи.

Доверба за годините што доаѓаат

Наоѓањето рамнотежа помеѓу блискоста и самостојноста не е секогаш едноставно. Секогаш ќе постојат моменти во кои детето јасно ќе покаже дека не му е потребен родителски совет, барем не веднаш. Но, градењето однос во предадолесцентскиот период заснован на почитување на границите, чувствата и приватноста, на вашето дете ќе му овозможи чувство дека постои сигурна зона во која може да се врати без оглед низ што поминува. Отворената комуникација нема да спречи секаков проблем, но може значително да ги олесни адолесцентските години, пишува ordinacija.hr.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.