Дејан Дуковски, автор во фокус на 60. јубилејно издание на фестивалот, ќе биде во фокус на програмата на фестивалот денеска. Програмата во негова чест ќе започне во 18 часот во Центарот за култура „Марко Цепенков“ во Прилеп, со краток настап на студенти на ФДУ, кои работеа со режисерката Шенај Мандак. Ќе следува отворање на изложба на постери од претстави поставени според драмските текстови на Дуковски по цел свет. Авторка на изложбата е Јасмина Алексова.

Веднаш потоа ќе следува промоција на двете книги со драми на Дуковски, во издание на „Арс Ламина“. Ќе се обратат уредничката на книгите, Оливера Ќорвезироска и Ана Стојаноска, уметнички директор на фестивалот и авторка на поговорот.

Изданијата, насловени „ДРАМИ – Книга 1“ и „ДРАМИ – Книга 2“, се објавени во рамките на едицијата „Македонски книжевни класици“, под импринтот „Арс Либрис“. Во првата книга се застапени драмите: „Балканот не е мртов“, „Буре барут“, „Маме му ебам кој прв почна“, „Другата страна“ и „Празен град“. Во неа има и впечатлив предговор од Слободан Унковски, нашиот истакнат режисер, кој тесно соработува со Дуковски уште од неговите почетоци.

Втората книга ги содржи: „Утерус“, „Изгубени Германци“, „Дух кој оди“, „Последниот балкански вампир“ и „Црно злато (Опиум или Пари)“ – најновиот драмски текст на

Дуковски, кој годинава ја имаше својата праизведба во Белград, а до крајот на годинава ќе биде поставен и на сцената на Македонскиот народен театар во Скопје.

Двете книги „Драми“ претставуваат значаен придонес за македонската книжевна и театарска сцена – можност новите генерации да го откријат, а постарите читатели одново да му се навратат на еден од најмоќните драмски гласови кај нас.

Вечерва на програмата се две претстави од официјалната програма - „Чечинџ“ на Јане Спасиќ, на Театар за деца и младинци во 19 часот на сцената 105. Во претставата играат: Никола Наковски, Ангела Димитрова, Бојан Кирковски, Матеа Јанковска, Ненад Митевски и др.

Во 21 часот ќе следува „Случајната смрт на еден анархист“ од Дарио Фо, во режија на Ивана Ангеловска, на Штипскиот театар. Играат: Ефтим Трајчов-Ѓаурски, Милорад Ангелов, Марија Минчева Андонов, Никола Кузелов, Стефанија Митовска и Ава Хусеини.

Вчера започна и пичинг-форумот „Драмолетање 2.0.“, како простор за афирмација на нови автори и современи драмски текстови, посветен на развивање на македонската современа драма и поврзување на авторите со театарските институции и продукции. Авторите Катерина Момева (текст „Сингл“), Габриела Стојаноска Станоеска („Трудници“) и Мартин Миљев („Летај Исак, не застанувај“) на првиот ден од работилницата, заедно со продуцентот Петар Антевски учеа како да го презентираат својот драмски текст пред продуцентите, режисерите.

Во воведното обраќање Ана Стојаноска, уметнички директор на Фестивалот, која и самата пишува драмски текстови, изрази лично жалење што не може да учествува на конкурсот за драмски текстови „Драмолетење 2.0“, но истакна дека е многу важно што има нови гласови кои никако да стигнат до театарската сцена.

- На студентите во четврта година им задавам задача да истражуваат и да бараат нови автори. Се надевам со прилепскиот инает и упорност на сите дека ќе стигнеме до авторот и ќе се оствари патот - рече Стојаноска.

Петар Антевски, на работилницата откри како тој ги претставува драмските текстови, односно кој шаблон го користи, дека е најважно на кус начин да се стигне до „слушателите“ на драмскиот текст.

- Се започнува со „кука“ односно со јадица, а тоа е еден интересен дел да го привлече потенцијалниот продуцент или режисер - рече Антевски, потоа објаснувајќи дека на „слушателот, после куката му се дава административната лична карта на драмскиот текст. Низ четири одговори - како се вика драмскиот текст, за што се зборува во текстот, што е по форма и основната тема, треба да се објасни во една реченица. После ова, според него, следи срцето на приказната, а откако ќе се зададе темата, се презентира конфликтот односно заплетот. Слушателот сака кусо и со една реченица да биде заинтригиран.

Фестивалот и годинава ги става во фокус Прилеп и неговите театарски вредни уметнцици. Вчера беа отворени две изложби посветени на актерите Лидија Иваноска, Трајче Иваноски и Благоја Ивчески, актер и режисер.

Фотографии, лични работи, исечоци од написи во весници се дел од интимните изложби што се поставени во „Тротоар“ и во „Лувр“ за време на фестивалот. Членовите на семејствата на овие уметници изразија благодарност до фестивалот за укажаното внимание. Актерот Ивчески, видно емотивен рече дека и е среќен за ова внимание, но и тажен зошто дочекал на 60 години од фестивалот да има клуч на вратата на Театарот „Војдан Чернодрински“.

Вчера се одржа и првата тркалезна маса на претставите од официјалната програма. За претставата „Мачкина глава“ од Венко Андоновски, во режија на Дејан Пројковски, на Драмски театар, зборуваа актерите Александар Степанулески, Филип Трајковиќ и Златко Митрески. Тие се осврнаа на предизвикот да се игра по нов текст чија база се наоѓа во култниот „Диво месо“ и претставува еден вид коментар на времето денес. Модераторот Звонко Димоски направи одличен пресек на претставата, посочувајќи ги најважните места во неа. Степанулески истакна дека се труделе да избегаат од „Диво месо“ во градењето на ликовите. Во однос на темите, денеска еден автор има поголем предизвик кој проблем да не го опфати во текстот, додека во „Диво месо“ се гледаат многу помалку проблеми од времето во кое е создадена.

-Живееме во паралелни светови. И се што е банално и делува нереално, е всушност реалност. Затоа и претставата лесно допира до публиката. Живееме во ремек-недело на живеење - рече Степанулески и додаде дека соочувањето со себе е една од најважните линии во оваа претстава.

Филип Трајковиќ посочи дека тоа што и приватно се познаваат актерите дека им помогнало многу во процесот на создавање на ликовите. Прикажале едно семејство кое може да биде кое било. Ликовите покажуваат дека сите ние како да сме еден ист лик од едно семејство и кај секого на различен начин се има порив за борба.

Златко Митрески кој е чиновник во претставата истакна дека низ неговиот лик се гледа системот што го имаме денес, невозможноста лесно да е заврши одредена админситративна работа без компликации.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Станува збор за целосно електронски систем за издавање, проверка и јавно следење на лиценци преку електронски регистар и QR код.

Како што истакна министерот Андоновски, целта на овој систем е секоја лиценца издадена од институција да може да се провери брзо, точно, официјално и без непотребни административни пречки.

„Наместо документ што се носи, фотокопира, препраќа и тешко се проверува, воведуваме модел во кој постои еден официјален електронски запис, поврзан со QR код и со електронски регистар кој ја покажува точната моментална состојба“, посочи Андоновски.

СМАРТ лиценцата не претставува само електронска замена за печатениот документ, туку дел од нов систем кој опфаќа електронско барање, електронска обработка, електронски регистар, QR проверка и проверлива трага на постапката. Со едно скенирање ќе може да се провери официјалниот статус на лиценцата – дали е важечка, истечена, суспендирана, укината или во постапка.

Првиот пилот-проект веќе е имплементиран во Министерството за дигитална трансформација, за давателите на квалификувани доверливи услуги. Станува збор за услуги од особено значење за дигиталната економија и правната сигурност во електронското работење, како што се квалификувани сертификати за електронски потпис, електронски печат, автентичност на веб-страници, електронски временски жигови, електронска препорачана достава, валидација и електронско складирање на документи.

Процесот е целосно структуриран и лесен за следење. Правното лице се најавува на Националниот портал за е-услуги, избира вид на квалификувана доверлива услуга, пополнува електронско барање и ги прикачува потребните прилози. Дел од податоците се преземаат автоматски, каде што тоа е возможно, а дел се внесуваат и валидираат во процесот.

По поднесувањето, системот враќа единствен идентификатор и архивски број на барањето, со што секој предмет добива јасна следливост – од моментот на поднесување, преку обработката, до конечниот одговор. Субјектот може да го следи својот предмет преку своето сандаче на порталот, а повратниот одговор се добива како електронски документ: решение за одобрување, решение за одбивање или решение за некомплетно барање.

Кога лиценцата е одобрена, таа се појавува во електронскиот регистар со статус „важечка“ и со можност за QR проверка. QR кодот не води само до копија од документот, туку до официјална проверка на статусот во регистарот. Тоа значи дека граѓанин, компанија, инспектор или друга институција ја проверува актуелната состојба во моментот на проверката, а не стара копија, испратен PDF или застарен документ.

„Ова создава поголема доверба. Ако лиценцата е важечка – тоа јавно се гледа. Ако е укината, истечена или суспендирана – и тоа мора да биде видливо преку проверката. Така се заштитуваат граѓаните, се заштитуваат компаниите кои работат законски, а институциите добиваат поефикасна контрола“, нагласи министерот Андоновски.

Со СМАРТ лиценците, граѓаните добиваат можност за проверка на лиценца за неколку секунди, компаниите добиваат поголема доверба во правниот промет, намалена субјективност од администрацијата и помалку чекање во административните процедури, додека институциите добиваат електронски регистар достапен во реално време, со помалку хартија, помалку барања за потврди и подобра инспекциска и јавна контрола.

Андоновски потенцираше дека овој модел не треба да остане ограничен само на Министерството за дигитална трансформација, туку може да се примени и во други области, како угостителство, транспорт, логистика, осигурување, хотелиерство, правосудство, животна средина, урбанизам и дозволи за градење.

„Секаде каде што постои лиценца, дозвола или одобрение што јавноста треба да може да го провери, може да постои и СМАРТ лиценца“, рече Андоновски.

Во напредна фаза на развој и тестирање се и лиценците на Министерството за економија и труд, кои се однесуваат на ноќен клуб, дискотека, кабаре, бар и хотел, а се очекува тестирањето да заврши до крајот на јуни.

„Нашата цел е државата да престане да бара од граѓаните и компаниите да бидат курири на документи. Државата мора да обезбеди податоците да бидат точни, достапни, проверливи и безбедни“, истакна министерот Андоновски.

СМАРТ лиценците се конкретен пример како дигитализацијата носи реална вредност: помалку хартија, помалку бирократија, повеќе доверба, побрза проверка и поголема отчетност. Министерството за дигитална трансформација продолжува со развој на јавни услуги кои се едноставни за користење, правно валидни, безбедни и проверливи во секој момент.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Аргентинската фудбалска репрезентација забележа победа од 2-0 над Хондурас на генерална проба пред почетокот на Светското првенство.

Аргентина, и покрај тоа што играше без повредениот капитен Лионел Меси, рутински го победи Хондурас во американскиот град Колеџ Стејшн, Тексас, постигнувајќи по еден гол во секое полувреме.

Лаутаро Мартинез постигна гол од пенал во 37-та минута за 1-0, а Џулијано Симеоне го зголеми резултатот на 2-0 со асистенција од Мартинез. Аргентина, актуелниот светски шампион, по завршувањето на квалификациите, одигра шест пријателски натпревари, сите ги доби, прими само еден гол.

По ред паѓаа Венецуела (1:0), Порторико (6:0), Ангола (2:0), Мавританија (2:1), Замбија (5:0) и сега Хондурас (2:0).

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.