Живот

„Леденикот на судниот ден“ се топи со огромна брзина, научниците со предупредување

Научниците кои го проучуваат огромниот глечер Твејтс на Антарктикот, наречен глечер на судниот ден, велат дека топла вода навлегува во неговите слаби точки, што го влошува топењето предизвикано од зголемените температури.

Ова вчера го покажаа два труда објавени во списанието Nature. Твајтс, кој е приближно колку Флорида, претставува повеќе од половина метар глобален потенцијал за пораст на нивото на морето. Тоа би можело да ги дестабилизира соседните глечери што може да предизвика дополнително покачување од три метри.

Како дел од меѓународната соработка за глечерот Твајтс - најголемата теренска кампања спроведена на Антарктикот - тим од 13 американски и британски научници поминаа околу шест недели на глечерот кон крајот на 2019 и почетокот на 2020 година.

Користејќи подводно роботско возило познато како Icefin, позиционирани податоци и сензори, тие ја следеа линијата на заземјување на глечерот, каде што мразот се лизга од глечерот и за прв пат се среќава со океанот.

Во еден од трудовите, предводени од научникот од Универзитетот Корнел, Бритни Шмит, научниците откриле дека потопла вода навлегува во пукнатините и другите отвори познати како тераси, предизвикувајќи странично топење од 30 метри или повеќе годишно.

„Топлата вода навлегува во најслабите делови на глечерот и ја влошува ситуацијата“, изјави Шмит. „Сите треба да бидеме многу загрижени“, рече таа за наодите, кои нагласија како климатските промени допираат до изолираниот Антарктик.

Резултатите од вториот труд, на кој работел и Шмит, покажале топење од околу пет метри годишно во близина на линијата за заземјување на глечерот - помалку од она што претходно го предвидуваа најагресивните модели за топење.

Сепак, таа рече дека топењето сè уште е сериозна причина за загриженост. „Ако видиме помалку топење... тоа не го менува фактот дека се повлекува“, рече Шмит.

Научниците претходно зависеле од сателитски снимки за да го покажат однесувањето на мразот, што им отежнувало да се добијат прецизни детали. Делото го означува првиот пат кога тимот се наоѓа на линијата за заземјување на голем глечер, гледајќи токму таму каде што „почнува акцијата“, рече Шмит.

Наодите ќе помогнат да се развијат модели за климатските промени, рече Пол Катлер, програмски директор за наука за Антарктикот во Националната научна фондација. Ги прегледал трудовите, но не бил вклучен во истражувањето. „Овие работи сега можат да се земат предвид во моделите кои ќе предвидат идно однесување, а тоа беше целта на овој труд“, рече Катлер.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Петрушевски: Фројд работи кај Филипче и СДС за Алта банка, вака гласни не беа кога пропадна Еуростандард банка

Двојните аршини на Филипче и СДС повторно на виделина.

СДС и Филипче да беа вака гласни за Еуростандард банка, како што денес се за Алта банка, можеби граѓаните тогаш, немаше да бидат оштетени.

Се сеќаваме дека во времето на Филипче и СДС, пропадна Еуростандард банка, која патем, долго време одобрувала кредити без покритие на фирми блиски до Заев.

Истата Еуростандард банка во која тогашната министерка за финансии, Нина Ангеловска, неколку дена пред да пропадне банката, си повлече од неа 250 илјади евра.

Истата Еуростандард банка, за која власта на СДС и тогашното раководство на НБРМ не воведе администрација, туку директно и ја укина работата на банката, за да можат кредитите на фирмите блиски до Заев да пропаднат.

Ете затоа им е криво на СДС и затоа работи Фројд кај Филипче. Тоа што вие сте посегале по криминал, ние тоа нема да го направиме.

Бране Петрушевски, заменик генерален секретар на ВМРО-ДПМНЕ и пратеник

Тагови: Бране Петрушевски

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Клековски: Безбедно и одржливо да ги воведеме новите терапии за Паркинсонова и Алцхајмерова болест

Министерот за здравство, Сашо Клековски, денеска се обрати на отворањето на панел дискусијата „Паркинсонова и Алцхајмерова болест: подобар третман за подобар живот“, што се одржа во Деканатот на Медицинскиот факултет во Скопје.

Невролози и неврохирурзи од Универзитетскиот клинички центар Љубљана и од универзитетските клиники во Скопје разговараа за длабоката мозочна стимулација (DBS) кај Паркинсоновата болест и за антиамилоидните терапии со леканемаб и донанемаб во раната фаза на Алцхајмеровата болест. Се разговараше и за предусловите за нивно воведување во Македонија.

„Паркинсоновата и Алцхајмеровата болест не се само дијагнози. Тоа се години живот, на пациентот и на семејството што се грижи за него. Ниту една од овие терапии не е за секого. И двете бараат внимателно избрани пациенти, обучени тимови, дијагностика и долгорочно следење. Затоа прашањето не е само дали, туку како: безбедно, стручно и одржливо“, изјави министерот Клековски.

Во националниот здравствен систем се регистрирани околу 24.000 лица со деменција, а проценките се дека до 2050 година бројот може речиси трипати да се зголеми. Со Паркинсонова болест живеат околу 8.000 граѓани, најголемиот дел од нив се згрижени дома, од своите семејства.

Министерот истакна дека Министерството е подготвено да ја слушне струката и очекува од дискусијата конкретни препораки: што недостига, по кој редослед и за колку време.

Клековски им се заблагодари на гостите од Љубљана за двегодишната соработка меѓу клиниките од Љубљана и Скопје, која се реализира преку програмата „Mentor–Mentee“ на Меѓународното друштво за Паркинсонова болест и нарушувања на движењето (MDS).

На панелот учествуваа, проф. д-р Звездан Пиртошек, независен експерт на ОН за остварување на сите човекови права на постарите лица, проф. д-р Дејан Георгиев, асист. д-р Јован Божиновски, директор на Универзитетската клиника за неврологија, и д-р Љуљзим Агани, директор на Универзитетската клиника за неврохирургија. Модератор беше проф. д-р Габриела Новотни, соопштуваат од МЗ.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Од почеток почна судењето за „Онкологија 2“ по промена на сдуија: Васев и Нухи повторно негираа вина

Судењето за „Онкологија 2“ почна од почеток и во ноември 2025 година поради промена на еден од поротниците во судечкиот совет.

Во Кривичниот суд денеска од почеток почна судењето за предметот „Онкологија 2“, кое се води против поранешните медицински и економски директори на Клиниката за радиотерапија и онкологија Скопје, Нино Васев и Нехад Нухи, за несовено работење и финансиски криминал.

Случајот повторно го води судијката Славица Наумова-Јосифовска, но почнува од почеток поради промена на судија член на судечкиот совет. Обвинетите Васев и Нухи на почетокот повторно негираа вина за делата што им се ставаат на товар. Застапник на обвинението е Марија Ѓоргева од ОЈО ГОКК, која на почетокот на денешното рочиште изјави дека останува на веќе изнесените воведни зборови пред судот.

Судењето за „Онкологија 2“ почна од почеток и во ноември 2025 година поради промена на еден од поротниците во судечкиот совет.

Тагови: Онкологија 2

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.