СЗО ја објави првата анализа за финансиската заштита во здравствениот систем на Македонија

 За прв пат, имаме сеопфатни, силни податоци и можност да го сумираме напредокот во областа на финансиската заштита што го направи  Македонија во последните години.

Луѓето во Македонија сѐ повеќе имаат пристап до јавно финансирана здравствена заштита, но катастрофалните трошоци за здравствена заштита остануваат предизвик, открива новиот извештај на СЗО/Европа објавен денеска.

Извештајот „Дали луѓето можат да си дозволат да платат за здравствена заштита? Нови докази за финансиската заштита во Македонија" испитува до кој степен луѓето во Македонија се соочуваат со финансиски тешкотии кога користат здравствени услуги. Тој е дел од серија национални извештаи за следење на финансиската заштита во здравствените системи во Европа.

– За прв пат, имаме сеопфатни, силни податоци и можност да го сумираме напредокот во областа на финансиската заштита што го направи Македонија во последните години, рече д-р Ханс Хенри П. Клуге, регионален директор на СЗО за Европа, на настанот за претставување на извештајот.

Посилната примарна здравствена заштита, пократкото време на чекање и поголемиот опфат со здравствено осигурување, како што рече, ја подобрија финансиската заштита во земјата. Сега, додава, е време да се надгради на овој успех, за да се обезбеди секој човек да има пристап до потребните здравствени услуги.

– Во последните години, Европската комисија постојано ја потенцираше потребата од инвестиции во опрема и капацитети во здравствениот сектор во Северна Македонија, како и од мерки за запирање на одливот на медицински персонал од националниот здравствен систем. Анализата на СЗО за финансиската заштита во здравствениот систем на Северна Македонија ја потврдува оваа проценка и дава увид во финансирањето на здравствените услуги во земјата. Северна Македонија треба да развие организациски и раководни структури, како и клучни функции и вештини, за да обезбеди ефективно управување, планирање и раководење со својот јавен систем за здравствена заштита. Особено се потребни се мерки за отстранување на здравствените нееднаквости, вклучително и преку зајакнување на националниот систем за здравствено осигурување. Поддршката на ЕУ за изработката на стратегија за здравје за периодот 2021-2030 г. ќе придонесе за подобро здравје за сите, рече Дејвид Гир, амбасадор и шеф на Делегацијата на Европската Унија во земјава.

Според извештајот, во 2018 година, над шест проценти од домаќинствата во Северна Македонија имале катастрофални трошоци за здравствена заштита (големи приватни плаќања мерено според капацитетот на домаќинството да плати за здравствена заштита). Извештајот покажува дека катастрофалните трошоци најмногу ги погодуваат посиромашните луѓе и домаќинствата со постари членови. Тие се должат главно на приватни плаќања за лекови.

– Добро е да се види дека состојбата со пристапот и финансиската заштита се подобрувала пред пандемијата. Сепак, наодите од извештајот покажуваат дека овие теми заслужуваат повеќе внимание во заложбите на Северна Македонија да создаде подобар систем од оној пред кризата, рече д-р Џихан Тавила, претставникот на СЗО во Северна Македонија.

Финансиските тешкотии поради формални и неформални приватни плаќања се одраз на постојаните празнини во опфатот со здравствена заштита: дел од населението е неосигурено; опфатот со лекови е ограничен; а заштитата од кориснички трошоци (партиципација) е недоволна. Покрај тоа, уделот на јавните расходи за здравствена заштита во БДП опаѓа. Новиот извештај дава серија препораки за подобрување на пристапот до здравствена заштита и финансиската заштита во Северна Македонија.

– Да се опфати целото население со прекинување на врската помеѓу правото на здравствена заштита и плаќањето придонеси за здравствено осигурување, така што пристапот до здравствена заштита повеќе нема да зависи од здравственото осигурување, да се направат лековите подостапни за луѓето преку стратешки набавки, редовно ажурирање на позитивната листа, ослободување на повеќе луѓе со ниски приходи од кориснички трошоци (партиципација) и проширување на годишното ограничување на партиципацијата на сите видови партиципација и да се отстранат причините за неформални плаќања, почнувајќи со подобро следење на нивната улога и големина, стои во извештајот.

Се заклучува дека овие промени ќе треба да бидат поткрепени со повисоки јавни расходи за здравствена заштита и со внимателна употреба на новите ресурси за да се исполнат целите за правичност и ефикасност.

– Овој извештај доаѓа во вистински момент, кога се соочуваме со акутна потреба од брз одговор на пандемијата на КОВИД-19 и премин кон поодржлив и поотпорен здравствен систем, во кој ниту еден човек нема да биде заборавен. Министерството за здравство ќе се обврзе да ги спроведе препораките од извештајот, за да се намалат финансиските тешкотии со кои се соочуваат граѓаните при користењето здравствени услуги, како што земјата напредува кон универзална здравствена заштита и гради подобар систем од оној пред пандемијата, истакна министерот за здравство Венко Филипче.

Извештај е дел од серијата национални студии за собирање нови докази за финансиската заштита во здравствените системи во Европа. Извештајот за Северна Македонија е делумно финансиран од Генералниот директорат за соседство и преговори за проширување (DG NEAR) на Европската комисија во рамките на проектот „Зајакнување на отпорноста на здравствените системи во Западен Балкан".

Овој тригодишен проект ќе придонесе за ублажување на влијанието на КОВИД-19 во регионот на Западниот Балкан и за поддршка на регионот на патот кон универзална здравствена заштита.

Полска трудница починала додека една недела чекала да и го отстранат мртвиот фетус

Бремена жена во Полска починала откако морала да носи мртов фетус во својата утроба повеќе од една недела.

Од болницата во која била лекувана демантираат дека во нешто згрешиле, но обвинителството покренало истрага. Активистите за нејзината смрт ја обвинуваат речиси целосната забрана за абортус во Полска, која стапи на сила минатата година, јавуваат светските медиуми.

Сличен случај минатата есен, кога бремена жена почина откако лекарите одбија да ја прекинат бременоста и покрај тоа што му дијагностицирале фатални вродени дефекти на плодот, предизвика масовни протести против законот за абортус. Сега повторно се планираат слични демонстрации во Полска.

Веста за смртта на 37-годишната жена, по име само Агњешка, која ги оставила сопругот и трите деца, семејството ја објави на социјалните мрежи.

Тие ја обвинија болницата за трагедијата, велејќи дека Агњешка била принудена да носи мртов фетус седум дена, бидејќи лекарите одбиле да го отстранат поради страв да не го повредат близнакот иако таа побарала абортус. Близнакот последователно исто така умрел, а двата фетуси биле отстранети два дена подоцна. Семејството тврди дека болницата потоа повикала свештеник да го организира погребот.

Сепак, самата Агњешка се разболела. Нејзиното семејство верува дека станува збор за сепса, опасна по живот реакција на телото. Откако подоцна била префрлена во друга болница, набргу починала.

„Апелираме за правда и обештетување за смртта на нашата сопруга, мајка, сестра и пријателка. Ова е уште еден доказ дека власта има крв на рацете“, напишало нејзиното семејство.

Болницата која првично ја лекувала Агњешка ги потврдиле околностите на нејзината смрт и смртта на нејзините фетуси: „По смртта на првото дете на 23 декември 2021 година, беше прифатен пристапот на чекање и следење бидејќи имаше шанса да се спаси второто дете. Тогаш веднаш беше донесена одлука за прекинување на бременоста, а на 31 декември стана возможно да се изврши абортус под општа анестезија“.

„Откако и Агњешка се разболе, лекарите ги презедоа сите неопходни дијагностички и терапевтски мерки. За жал, состојбата на пациентката оневозможи да и се спаси животот“, се вели во соопштението на болницата, во кое се вели дека била позитивна на коронавирус на 23 јануари. Таа починала на 25 јануари.

Болницата го заокружила своето соопштение велејќи дека „ги преземала сите можни и неопходни активности за да ги спаси животите на децата и пациентите“ и дека „на однесувањето на докторката не влијаело ништо друго освен медицинските проценки, грижата за пациентката и нејзините деца“.

Обвинителството во градот Честохова, каде се случило сето ова, денеска соопшти дека отворило истрага за две потенцијални злосторства: изложување на пациент на ризик да го загуби животот и убиство од небрежност. Обвинителите ќе ги испитаат членовите на семејството и болничкиот персонал, како и медицинските досиеја и резултатите од обдукцијата.

Активистите веруваат дека речиси целосната забрана за абортус, воведена на почетокот на минатата година, ги навела лекарите неволно да ја прекинат бременоста поради страв од кривично гонење. Во многу случаи, тврдат активистите, тоа резултирало со закани по здравјето, па дури и по животот на бремените жени.

Во градовите ширум Полска веќе се организираат протести наречени „Не повеќе“, пренесува Gazeta Wyborcza. Истиот слоган бил употребуван и за време на есенските протести против забраната за абортус.

Конзервативните застапници на ограничувањата на абортусот одговараат дека, дури и во потешка форма, законот експлицитно дозволува абортус доколку бременоста го загрозува животот или здравјето на мајката. Тие тврдат дека ваквите трагедии се резултат на лекарска грешка, а не на словото на законот.

Една од водечките полски активистки против абортусот, Каја Годек, ги обвини активистите за избор за абортус дека „уште еднаш ја искористиле трагедијата“ со „инструментализирање на смртта на бремена жена за нивните политички стратегии и кампањи за абортус“.

По сличен случај минатата година, кога починала Иза, истрагата утврдила дека зад нејзината смрт стои лекарска грешка. Полското Министерство за здравство потоа издаде упатства до болниците како да се справуваат со вакви случаи.

Компанијата „Тесла“ остварила рекорден приход

Компанијата Tesla ги реши проблемите со снабдувањето и забележа повеќе од три пати поголем профит во споредба со минатогодишните резултати, надминувајќи ги очекувањата на Волстрит за овој квартал.

Компанијата има приспособено профит од 2,9 милијарди долари, што е силен пораст од 903 милиони долари една година порано и многу над 2,6 милијарди долари предвидени од аналитичарите, пишува CNN.

Приходите од 17,7 милијарди долари се за 65% повисоки од претходната година. Овие резултати значат дека Тесла заработила 7,6 милијарди долари за една година, а имала приход од 53,8 милијарди долари.

Извршниот директор Илон Маск повторно се појави на конференциска врска со инвеститорите, откако ја пропушти пред три месеци. Пред шест месеци, тој рече дека повеќе нема да биде на повици освен ако нема „нешто важно“ да каже.

Веста што им ја пренесе на инвеститорите гласи дека Tesla ги одложува плановите за нови возила поради проблеми со снабдувањето со кои се соочува компанијата: „Нема да воведуваме нови модели на возила оваа година. Тоа нема да има смисла. Сè уште ќе имаме ограничен пристап до делови. Ќе бидеме подготвени да започнеме со производство, се надеваме следната година“.

Tesla ги претстави плановите за голем број возила во својата палета на производи, вклучително и пикап Cybertruck, моделот Roadster или автомобилот од 25.000 долари кој што би бил поевтин од кој било од неговите сегашни модели.

Да се ​​донесе нов производ на пазарот во 2021 година барало многу внимание и ресурси, истакна Маск, а истото важи и за оваа година. Тој додаде дека компанијата се справува со „повеќе предизвици во синџирот на снабдување“, но не наведе детали. „Недостигот на чипови, иако не е толку изразен како минатата година, сепак е проблем“, рече Маск.

Во соопштението, компанијата предупреди дека се соочиле со предизвици во глобалниот синџир на снабдување, транспорт, работна сила и производство во последниот квартал, за што велат дека ја ограничува нејзината способност да фабриките да работат со полн капацитет.

Проблемите со снабдувањето со делови, особено со компјутерски чипови, се проблем за целата автомобилска индустрија повеќе од една година. Тесла успеа да го зголеми своето производство и продажба соочена со овој недостаток. Спротивно на тоа, нејзините традиционални конкуренти во автомобилската индустрија биле принудени привремено да ги затворат своите фабрики и да го ограничат производството. Ова резултира со опаѓање на залихите на нови возила низ индустријата и рекордно високи цени за купувачите на автомобили.

Спротивно на тоа, Tesla успеа да го задоволи зголемениот апетит за електрични возила кај клиентите. Глобалната продажба на електрични возила се проценува дека пораснала на 4,5 милиони минатата година од 2,1 милиони во 2020 година, според истражувачката компанија LMC. Тесла продале 936.000 возила во 2021 година, што е речиси двојно повеќе од 500.000 продадени возила во 2020 година.

„Со оглед на тоа што недостигот на чипови сè уште е голем проблем во автомобилскиот свет и со оглед на логистичките проблеми на глобално ниво, овој импресивен напредок во заработката зборува за побарувачката за електрични возила, така што Tesla влегува во 2022 година со прилично добри резултати“, рече Ден Ајвс, аналитичар за Wedbush Securities.

Тесла најави дека очекува зголемување на производството во постојните фабрики во Калифорнија и Шангај, заедно со зголемено производство во новите фабрики во Остин, Тексас и Берлин.

„Веруваме дека има потенцијал за проширување на вкупниот капацитет на фабриката во Фремонт во Калифорнија на над 600.000 возила годишно. Веруваме дека конкурентноста на пазарот на електрични возила ќе биде одредена од способноста да се додаде капацитет низ синџирот на снабдување и да се зголеми производството. “, се вели во соопштението на компанијата.

Tesla започна со производство на својот SUV Model Y, своето ново возило, во фабриката во Остин кон крајот на минатата година: „По финалната сертификација на моделот Y произведен во Остин, планираме да започнеме со испорака до клиентите“. Што се однесува до фабриката во Берлин, компанијата соопшти дека работи на дозволи за производство со тамошните власти.

Очигледно е дека има побарувачка за автомобилите на Tesla, под претпоставка дека компанијата може да ја зголеми својата понуда. Понудата на возилата на Tesla се намалила во последниот квартал и залихите биле доволни за само четири дена продажба, во споредба со 11 дена во претходната година и просечни 28 дена во 2017 година. Дури и во индустрија која има рекордно ниски залихи на нови возила, ова е исклучително мала понуда.

Во соопштението на Tesla за заработката и приходот не се дадени никакви детали за тоа кога Cybertruck ќе биде достапен, освен што се вели дека ќе се произведува во Остин по Model Y.

Акциите на Tesla, кои паднаа за 11,3% во 2022 година, пораснаа за време на првиот дел од конференцискиот повик со инвеститорите. Акциите на Tesla вредат повеќе од пазарната вредност на 10-те најголеми светски производители на автомобили и покрај тоа што компанијата е помала од која било од нив.

Бред Пит е во тајна врска со 23 години помлада шведска пејачка

Актерот Бред Пит наводно тајно се гледа со шведската пејачка Лике Ли.

Иако нема официјална потврда за нивната врска, на социјалните мрежи се проширија гласини за нова холивудска романса откако од анонимен извор протече информација дека парот бил виден на заедничка вечера, пренесува The Sun.

Популарниот актер и 23-години помладата пејачка се соседи, поради што нивната наводна романса полесно се криела. Имено, Лике Ли е на само три минути возење од Бред Пит.

„Бред и Лике успеаја да влезат „под радар“ затоа што се соседи. Се` е совршено за Бред да има некој што живее толку блиску што може да го добие под радар“, рекол добро информиран извор.

Холивудскиот заводник наводно се гледал со пејачката од средината на 2021 година, а пред тоа бил поврзуван со израелската професорка Нери Оксман, како и со германската манекенка Никол Потуралски.

Инаку, Лике Ли со поранешниот сопруг, музичарот Џеф Баскер, го има петгодишниот син Дион, додека Бред Пит се уште води битка за старателство над шест деца со поранешната сопруга Анџелина Џоли.

притисни ентер