Пендаровски по повод годишнината од ,,Кристалната ноќ”: Холокаустот не се случи неочекувано и преку ноќ

Претседателот Стево Пендаровски се обрати на одбележување на 81 годишнината од нацистичкиот погром против Евреите,  „Кристална ноќ", во знак на сеќавање, но и потсетување за придонесот на храбрите граѓани кои спасувале Евреи за време на војната.  

Во продолжение обраќањето на претседателот Пендаровски:

,,Вообичаено ние ги одбележуваме крупните годишнини од настаните. На пример, годинава се навршуваат 30 години од падот на Берлинскиот ѕид и 75 години од истоварувањето во Нормандија. Но, постојат и трагични настани на кои треба да се потсетуваме секоја година за да не ни се повторат. Затоа Институтот за духовно и културно наследство на Албанците денеска ја одбележува 81-та годишнина од „Кристалната ноќ".

Поради историска иронија, 9 ноември е истовремено еден од најсветлите и најтемните датуми за Германија и за Европа. На овој ден е прогласена Вајмарската Република, но и извршен неуспешниот пуч на Хитлер. И, ако на 9 ноември 1922 година Германија се гордеела со Ајнштајновата Нобелова награда, веќе на истиот датум во 1938 година нацистичкиот режим организирал погром врз Евреите познат како „Кристална ноќ".

За време на овој исцениран погром повеќе од 100 луѓе биле убиени, повеќе од 30 000 луѓе биле уапсени и одведени во концентрациони логори само затоа што биле Евреи. Во текот на неколку дена била направена огромна материјална штета. Стотици синагоги биле уништени, илјадници еврејски домови и продавници биле ограбени. Евреите не само што не биле обесштетени туку преку една правна пародија морале да ѝ платат оштета на истата држава што го оркестрирала погромот против нив. Освен физичката, Евреите биле изложени и на психичка тортура. Сведоштвата зборуваат за рабини кои биле принудувани јавно да читаат антиеврејски извадоци од Хитлеровата „Mein Kampf", деца кои биле терани да цртаат антисемитски графити на нивните куќи, врвни оперски пејачи ‒ Евреи кои под нишан морале да пеат нацистички песни.

Овој организиран погром послужил како повод за воведување нови неправедни, античовечки закони чија цел била систематско исклучување на Евреите од сите сфери на јавниот живот во нацистичка Германија. На Евреите им биле одземени повеќето граѓански, политички и економски права и слободи. Им било забрането да работат во јавната администрација и да поседуваат сопствени бизниси. Учениците, студентите и професорите биле исклучени од државните училишта и универзитети. Влезот во музеите, галериите, театрите, спортските терени им бил строго забранет. Практично станало нелегално да се биде Евреин во Хитлеровиот рајх.

„Кристалната ноќ" е мрачна увертира кон холокаустот од која мора да извлечеме неколку лекции.

Прво, неконтролираната политичка моќ во едно општество со латентни предрасуди може да има трагични последици. Холокаустот не се случи неочекувано и преку ноќ. На најужасниот настан во модерната човекова историја му претходеа лагите кои го негираа вроденото човечко достоинство на Евреите. Антисемитизмот, како и другите современи форми на расизам и ксенофобија се закана за слободата, човечноста и достоинството на различноста. Мора да се бориме за вистинскиот баланс меѓу гарантирањето на слободата на говорот и борбата против говорот на омраза.

Второ, не е доволно само да бидеш свесен дека се случува за неправдата, потребно е да се грижиш доволно за да преземеш нешто во врска со тоа. И покрај нацистичката цензура, Европа и светот дознале за погромот. „Кристалната ноќ" била еден вид лакмусов тест за подготвеноста на слободното човештво да застане на страна на обесправените и прогонетите. Ретко кој се осмелувал јавно да се спротивстави. Холокаустот покажа дека нема ништо поубиствено за човековите права од неодлучноста и рамнодушноста. Цената за таа рамнодушност ја платија шест милиони Евреи, меѓу кои беа и 98% од македонските Евреи кои фашистичкиот окупатор на нашата земја ги депортираше во логорот на смртта во Треблинка. Овој ужасен процент е најефективно извршување на „последното решение на Еврејското прашање" во согласност со монструозните заклучоци од Ванзенската конференција од 20 јануари 1942 година.

Трето, научниот прогрес, уметноста и образованието сами по себе не се гаранција против злото. „Кристалната ноќ" и холокаустот се случија пред помалку од еден век, и тоа во срцето на просветителска и рационалистичка Европа од која произлегоа некои од најголемите цивилизациски дострели на сите времиња. Од 15-те учесници на Ванзенската конференција, дури осуммина имале докторати. Со монструозна ладнокрвност тие се обидувале да го утврдат најефективниот начин како да уништат 11 милиони луѓе од окупираната Европа. Единствената вистинска гаранција е исправен однос кон вроденото и неотуѓиво достоинство на човечката личност.

Две нешта ги спречија плановите за целосно уништување на Евреите. Прво, поразот на нацизмот и крајот на војната. Второ, праведниците меѓу народите. Меѓу илјадниците храбри поединци запишани во Јад Вашем стојат и имињата на 10 македонски граѓани кои во услови на фашистичка окупација се осмелиле да спасуваат Евреи. Меѓу друготo, благодарение и на нив, денеска во Северна Македонија сè уште има Еврејска заедница која е нераскинлив дел од нашето мултиетничко и мултирелигиско општество и мост на пријателство и соработка со Државата Израел.

Во едно слободно општество секој има право да зборува за секоја тема. Но, тешко е да се зборува за холокаустот на Евреите без Еврејската заедница и без Меморијалниот центар на холокаустот на македонските Евреи, кои имаат целосен морален легитимитет и авторитет да зборуваат и да бидат чуени. Впрочем, тоа е нивната основна цел и уникатна мисија во Северна Македонија - да нè потсетуваат за да не дозволиме да се повтори.

Случајно или не, приказната за 9 ноември не завршува со „Кристалната ноќ". Половина век подоцна, во 1989 година, германските граѓани го избраа токму 9 ноември за да го започнат рушењето на Берлинскиот ѕид како тоталитарен симбол на поделената Европа. Борбата за човековите права и слободи, за демократските и европски вредности, ја промени судбината и иднината на нашиот европски континент. Наместо врз националистичката парадигма што доведе до двете светски војни, Европската Унија се гради врз основа на космополитска парадигма на европските граѓани. И, токму затоа, местото на Република Северна Македонија и на целиот регион е во неа, рече претседателот Пендаровски во обраќањето во Институтот за духовно и културно наследство на Албанците.

Лидерот на Хезболах негира поврзаност со експлозијата во Бејрут

Лидерот на проиранската група Хезболах, Хасан Насралах ги отфрли обвиненијата дека неговата група го контролирала пристаништето во Бејрут, кое е уништено од катастрофалната експлозија претходно оваа недела.

„Објавувам и категорично отфрлам дека нешто во пристаништето е наше; нема складишта за оружје, ракети, пиштол, бомба, куршум, нитрат“, рече Насралах во телевизиското обраќање, побивајќи ги некои обвинувања во Либан и во странство дека неговата група имала оружје складирано во пристаништето. .

„Нема апсолутно ништо, во сегашноста, минатото и иднината. Истрагите ќе го потврдат тоа“, рече тој.

„Некои ќе им кажат на Либанците дека Хезболах треба да биде обвинет (за експлозијата во пристаништето). Тоа е лажно обвинение“, рече тој.

Насралах повика на фер и транспарентна истрага за експлозијата во вторникот.

Според него, експлозијата што ја погоди либанската престолнина е без преседан во модерната историја и бара меѓународно единство и не треба да се политизира.

Тој ја поздрави солидарноста што ја покажуваат земјите ширум светот, велејќи дека тоа е можност за Либан, кој веќе некое време се соочува со тешка економска криза.

Двојната експлозија со невидена деструктивна моќ што го опустоши Бејрут, според некои аналитичари, дополнително ќе ја ослабне веќе кревката влада во таа банкротирана и високо поларизирана земја.

Владата на Хасан Диаб, формирана во јануари 2020 година, е претставена како кабинет на технократи и е под критики за тоа што е подредена на партијата на претседателот Мишел Аун и на неговиот неуништлив сојузник Хезболах.

Влада која го одложува спроведувањето на економските реформи, побарани од меѓународната заедница и Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) за излез од кризата, предизвикува бес и револт кај населението.

Таа дополнително беше ослабена оваа недела со оставката на министерот за надворешни работи, дипломатот од кариера, Насиф Хити, кој посочил на „недостаток на вистинска волја“ за започнување на реформите.

Откриен најсовремениот шверцерски тунел меѓу САД и Мексико (ВИДЕО)

Тунелот што се протега од американската држава Аризона до Мексико од властите е наречен „најсофистициран тунел во историјата на САД“.

Тунелот, кој не бил целосно изграден, наменет за шверц, се протега од местото Сан Луис во Аризона до мексиканска населба и има водоводна линија, електрични жици, вентилација и железнички систем.

Карл Е. Ландрум, вршител на должноста главен агент на Граничната патрола во секторот „Јума“, изјави за Асошиејтед Прес: „Ова се чини дека е најсофистицираниот тунел во историјата на САД и секако најсофистицираниот што сум го видел во мојата кариера.”

Според федералните агенти, камера била спуштена на длабочина од околу 7,5 метри, откако во областа на истрагата била откриена шахта. Фотографиите фатени од таа камера го прикажуваат системот широк 1,5 и 2 метри висок тунел.

Во јануари, американските власти објавија дека ќе го пронајдат најдолгиот тунел за шверц меѓу САД и Мексико, кој се протега од индустриската област во Тихуана од мексиканската страна, до патот кон Сан Диего, Калифорнија .

Слично како оној погоре, овој тунел висок 5,5 метри, исто така, располагал со железнички систем, вентилација и дренажен систем - дури имал свој лифт на влезот.

Ленс Леноар, супервизор за операции на граничната патрола, изјави дека сега откриениот тунел го „урна“ претходниот рекорд, тунелот долг 2.966 метри, пронајден во Сан Диего во 2014 година.

Тој додаде: „Никогаш не сме помислиле дека сторителите морале да одат толку далеку. Продолжуваат да ме изненадуваат“.

Центарот на Њујорк , Менхетн , во целосна темнина (ВИДЕО)

Поради прекин на електричната енергија, голем дел од Менхетен рано утрово останал во целосна темнина.

Десетици илјади луѓе во другите делови на Њујорк сеуште се без електрична енергија по минувањето на тропската бура Исаја.

Портпаролот на електроенергетската компанија ,,Cnsolidated Edison” изјави дека денешното затемнување започнало во 5.13 утрово (11,13 часот по Централноевропско време) во Харлем, горната западна и горната источна страна на Менхетен и дека биле погодени околу 180.000 корисници. Прекинот траел околу половина час, рече тој.

Уште 5.000 корисници останале без електрична енергија во посебен прекин во Квинс.

Засега не е позната причината за утринските прекини на електрична енергија, кои зафатија и неколку линии на метрото.

Екипите работат нон-стоп за да ја вратат електричната енергија низ градот, откако тропска бура го погоди американскиот источен брег.

Повеќе од 60.000 корисници во Квинс, Статен Ајленд и Бронкс уште се без електрична енергија, објави компанијата Кон Едисон, наведувајќи дека снабдувањето за многу од нив нема да биде повторно воспоставено пред недела навечер.

притисни ентер