НБ: Економските фундаменти здрави, монетарната поставеност соодветна

 Економските фундаменти здрави без присуство на нерамнотежи во економијата, а монетарната поставеност соодветна.

Ова е оценката на Комитетот за оперативна монетарна политика на Народната банка, на која беа разгледани клучните показатели за домашната економија и движењата на меѓународните и домашните финансиски пазари, во контекст на поставеноста на монетарната политика.

Според Комитетот, економските фундаменти се здрави, без присуство на нерамнотежи во економијата. Отсуството на нерамнотежи е видливо преку ниската и стабилна инфлација и поволната надворешна позиција, контекст што придонесува за поволни движења на девизниот пазар и интервенции со откуп на девизи од страна на Народната банка од почетокот на годината. Динамиката и валутната структура на штедењето на домаќинствата упатува на стабилни очекувања и поволни согледувања.

Во однос на најновите макроекономски показатели, според проценетите официјални податоци за БДП, економската активност во првиот квартал на оваа година бележи годишен раст од 4,1 отсто, што е во согласност со очекувањата. Растот на економската активност е поттикнат од домашната побарувачка, додека нето-извозот има мал негативен придонес. За вториот квартал од годинава, при ограничен обем на расположливи податоци, според Комитетот тешко е да се формира попрецизна оцена за состојбата во економијата. Засега, расположливите високофреквентни податоци за април упатуваат на натамошни поволни движења во економијата, што се видливи преку натамошниот раст на индустриското производство и прометот во трговијата.

Остварената просечна годишна стапка на инфлација во првите пет месеци изнесува 1,4 отсто, при очекувања за стапка на инфлацијата од 1,5 отсто за целата 2019 година. Ризиците, наведуваат во соопштението, во однос на проекцијата на инфлацијата за оваа година засега се оценуваат како урамнотежени.

Менувачкиот пазар заклучно со втората декада на мај укажува дека нето-приливите од приватните трансфери се во согласност со очекувањата за вториот квартал. Остварувањата кај билансот на плаќања во првиот квартал од годинава посочуваат на повисок дефицит во тековната сметка во однос на априлската проекција, но и подобри нето финансиски приливи од очекуваните за истиот период. Девизните резерви на крајот на мај се повисоки во однос на крајот на минатата година, при што сите показатели за нивната адекватност и натаму се во сигурната зона.

Во однос на монетарните движења, по растот во април, првичните податоци за мај покажуваат мал месечен пад на вкупните депозити, што во најголем дел произлегува од падот на депозитите на претпријатијата и на останатите сектори, при мало намалување и кај депозитите на домаќинствата. На кредитниот пазар, во мај, продолжи месечниот раст на кредитите, движен од растот на кредитирањето на домаќинствата. Засега не се забележуваат поголеми отстапувања од очекуваната динамика на монетарните и кредитните агрегати.

Ликвидноста на банките се задржа на релативно стабилно и високо ниво, што придонесе и натаму банките да имаат ниска потреба за задолжување на меѓубанкарскиот пазар на депозити. Во такви околности, смета Комитетот, банките и натаму го насочуваат вишокот слободни парични средства кон расположливите депозити кај Народната банка, што овозможуваат висока флексибилност и достапност на средствата за непречено кредитирање на домашните субјекти.

На девизниот пазар во мај е забележан сезонски раст на нето-побарувачката за девизи, што беше целосно задоволена од сопствените девизни средства на банките. Покрај тоа, во услови на флексибилно управување со девизните средства и обврски, банките еден дел од вишокот девизна ликвидност го насочија и на меѓубанкарскиот девизен пазар, поради што Народната банка и овој месец интервенира со откуп на девизи од банките поддржувачки. Заклучно со мај, Народната банка откупи 72,5 милиони евра, со што и во првите пет месеци од оваа година централната банка е присутна на девизниот пазар само со откуп на девизи од системот.

На седницата е заклучено дека макроекономските показатели и оцени главно се движат во согласност со очекувањата, а согледувањата за амбиентот за спроведување на монетарната политика главно се непроменети во однос на претходната оцена. Притоа, повторно беа нагласени неповолните ризици од надворешното окружување, особено оние предизвикани од неизвесноста поврзана со сѐ поголемите трговски тензии. Народната банка, наведуваат во соопштението, и во следниот период внимателно ќе ги следи трендовите и потенцијалните ризици, во контекст на поставеноста на монетарната политика.

Пендаровски од Криволак: Членството во НАТО е гаранција за нашата безбедност и просперитет

Воениот полигон во Криволак беше домаќин на најголемата воена вежба „Одлучен удар“.

Учество земаа пет земји членки на НАТО, САД, Литванија, Албанија, Бугарија и Црна Гора и Македонската армија како претендент за членство.

На воената вежба присуствува и претседателот и врховен командант на армијата Стево Пендаровски, премиерот Зоран Заев, вицепремиерката и министерка за одбрана, Радмила Шекеринска, министри во владата, в.д. Амбасадорката на САД Микаела Швајцер-Блум, високи воени и цивилни претставници на вооружените сили и министерствата за одбрана на САД, Бугарија, Албанија, Грција и НАТО, како и амбасадори и одбранбени аташеа акредитирани во земјава.

Сугарески: Преку 100 милиони евра инвестиции во патишта во Југоистокот

Инвестициите во капитални објекти се реализираат како никогаш до сега. Во моментов во овој регион реализираме инвестиции од преку 100 милиони евра само во изградба и реконструкција на патишта. 

Тоа се најголеми инвестиции до сега и со такво темпо ќе продолжиме и во наредниот период, истакна министерот за транспорт и врски Горан Сугарески при денешниот увид во реконструкција на регионалниот пат Штип-Радовиш. 

Како што потенцираше министерот Сугарески, Министерството за транспорт и врски и ЈП за државни патишта се фокусирани на изградба на капиталните објекти и веќе првите резултати се забележани со раст на градежништвото од 7 проценти во првиот квартал. 

“Посебно очекувам драстично зголемување на капиталните инвестиции во вториот квартал бидејќи нема регион или место во државава каде не се одвиваат градежни активности, било во патишта, било гасификација. железници, комунални проекти или проекти што ги реализираат локалните самоуправи со сопствени средства.

Она што е за мене е најважно, е брза динамика на изградба и реконструкција на патната мрежа. На пример само во Југоисточниот регион во овој момент се реализираат инвестиции од преку 100 милиони евра во изградба на патишта и според  нашите проекции ќе се завршат сите во рамки на договорените рокови”, изјави министерот за транспорт и врски Горан Сугарески.

Министерот потенцираше дека е завршена изградбата на магистралниот гасовод од Штип до Неготино, што е многу значаен проект за целата држава.

Директорот на ЈП за државни патишта Зоран Китанов истакна дека реконструкцијата на патниот правец Штип –Радовиш ќе се заврши до месец август, а вкупната инвестиција е 2,4 милиони евра.

“Во моментов се работи на рехабилитација на над 400 километри патишта низ нашата држава, што регионални, што магистрални, што автопатишта. Не е потребата само да градиме нови автопатишта, а старите да ги забораваме. Во однос на вториот лот од новиот експресен пат Штип-Радовиш од штипската населба Три Чешми до мостот на реката Брегалница и од рудникот Бучим до влезот на Радовиш, завршена е квалификациската тендерска постапка, понудите на фирмите се испратени во Лондон во седиштето на ЕБОР и веќе очекуваме повратен одговор за да можат фирмите да доставуваат понуди. Во однос на на трсата од првиот лот од Штип до Радовиш градежните работи се одвиваат и пред роковите”, изјави Зоран Китанов, директор на ЈП за државни патишта.

На новинарско прашање за реализација на капиталните инвестиции и двајцата потенцираа дека се работи интензивно на терен на сите инфраструктурни проекти и дека се очекува зголемување на капиталните инвестиции во вториот и третиот квартал.

Откупот на праските без проблеми, првите шлепери стигнаа во Русија

Откупот на праските во Росоманско, како регион кој е најголем производител на ова овошје, се одвива непречено.

 Повеќе камиони чекаа на откупните места да се откупи праска и да се замине на пазарите во Русија, Косово и Црна Гора. Цената е од 15 до 20 денари, во зависност од квалитетот. Претставници од МЗШВ, кои беа на лице место, соопштија дека првите камиони со праска без проблеми веќе стигнале на рускиот пазар.

-Квалитетната праска се движи од 15 до 20 денари. Ги известувам сите овоштари да почнат да берат и да ги носат на откупниот пункт. Ќе се откупат сите понудени количини, рече производителот Тони Јанев од селото Паликура.

Еден од откупувачите изјави дека е подготвен да го откупи целиот род, бидејќи имал потпишано договори за извоз во Русија, Косово и Црна Гора.

-Како откупувачи ни требаат праски. Род има годинава. Бидејќи вчера беше празник во Росоман, немаме и доволно стока за откуп. Во зависност од квалитетот на сите ќе им биде откупена праската. Се товараат камионите за Русија и Косово. Нашите купци не чекаат. Плаќањето на праските е веднаш. Секој ден ќе испраќаме по два-три шлепери, нагласи Беким Скендели.

Според Трајан Димкоски од МЗШВ, се надминуваат проблемите кои ги имаше на почеток.

-Можеме да кажеме дека 60 отсто од македонската праска оди на Рускиот пазар. Проблемите кои ги имавме се надминати. Се товари роба и оди за Русија. Првите камиони се стигнати и нема никакви проблеми. Многу трговици се плашеа дали ќе бидат вратени. ДИЗ е отворен за соработка. Постојано  имаме инспектори на терен. Робата не смее да чека. Фитосанитарната лабораторија дежура и сабота и неделеа за примање и издавање на анализи за да бидеме експедивни,  со цел производот да се извезе и да  нема застој. Цената се движи во зависност од квалитетот, рече  Димкоски.

Градоначалникот на Росоман, Бранко Јанев рече дека дел од однесувањата на производителите на праски биле исполитизирани, но сега откупот непречено се одвива. – Минатите денови имаше различни реакции со пласманот. Некои беа реални, некои исполитизирани. МЗШВ и Владата работат на решавање на овој проблем. Денеска целата стока што се понуди е купена. Ги повикуваме сите што имаат праски да го понудат својот производ. Има трговци кои се заинтересирани за откуп, нагласи Јанев.

МЗШВ спроведуваше едукација како квалитетно да се справат со болеста монилинија, но интересот кај овоштарите за едукација беше мал, рече директорот на Ддржавниот инспекторат за земјоделство, Благој Индов. – Забраната што ја симна Руската федерација поради болеста монилинија услови секој камион да има анализа од Државната фитосанитарна лабораторија. Нашите инспектори излегоа на терен и земаа мостри. Сите мостри засега се негативни и праските се извезуваат на рускиот пазар. Во наредниот период со затоплување и со врнежи од дожд може да се појави болеста, но секоја праска што ќе биде позитивна нема да оди во Русија, бидејќи државата гарантира здрав производ, нагласи Индов и кажа дека секој магацин, но и камион има обврска пред откуп да изврши дезинфекција на складишниот простор. /МИА

притисни ентер